“Of zullen we nog een blik maatschappelijk assistenten open trekken?”
Theo Francken mag zich van de N-VA profileren als de harde hand van de partij. Hij overleeft moeiteloos een zatte avond boomplassen en zit niet om een straffe uitspraak verlegen. "Il faut tirer sur ces crapules”, zei Francken dit weekend in een interview met La Capitale : “Er moet op dat crapuul geschoten worden.” Die uitspraak herhaalde gisteren nog eens fijntjes – doch relativerend – in de ‘De Afspraak’. Voor alle duidelijkheid Theo heeft het over schieten met niet-dodelijke wapens, zoals een FN 303, een luchtdrukwapen gefabriceerd door het Luikse FN Herstal. Het wordt een “less lethal launcher” genoemd en is bedoeld om personen “tijdelijk te neutraliseren”. Onder meer Defensie maakt daar gebruik van.
De roep om harder op te treden
Wanneer Brussel tijdens oudejaarsnacht in een slagveld verandert, met brandbommen, vernield straatmeubilair , brandende auto’s en aanvallen op hulpdiensten, wordt de roep om harder op te treden onvermijdelijk. Francken beschrijft de chaos in Brussel als meer dan een uit de hand gelopen feest. “Die oudejaarsrellen worden op den duur een soort kleine burgeroorlog,” zei hij in De Afspraak. “Dat zie je niet alleen in België, maar in heel Europa. Dan moet je toch nadenken over welke middelen je kan inzetten om de politie sterker te maken.”
De defensiespecialist van N-VA stelt dat de huidige middelen tekortschieten. De beelden van nieuwjaarsnacht liegen er niet om, de relschoppers gebruiken alsmaar harder spul: brandbommen, molotovcocktails en vuurwerkbazooka’s. Bovendien worden die niet alleen gericht worden op eigendommen, maar ook op hulpdiensten. “We hebben een politie die met de rug tegen de muur staat. Daar moet verandering in komen,” aldus Francken.
Wat zijn die verfkogels?
De FN 303 is een wapen dat al wordt gebruikt in andere landen voor ordehandhaving. Dit wapen schiet met verfkogels die weliswaar pijn doen, maar niet dodelijk zijn. “Het is bedoeld voor conflictbeheersing,” verduidelijkte Francken in het interview. “Ze maken een duidelijk visueel onderscheid: wie geraakt is, wordt gemarkeerd met verf en kan achteraf makkelijker geïdentificeerd worden. Dat helpt bij vervolging én ontmoedigt anderen om mee te doen aan de rellen.”
Francken beweert overigens dat hij dat van dat “schieten op het gespuis” – in La Capitale op 4 januari op de voorpagina – niet met zoveel woorden heeft gezegd. “Ik heb dat zeker niet zo gezegd,” benadrukte hij. Maar dat hij voorstander is van een hardere aanpak, lijdt geen twijfel.
Repressie of preventie?
Francken is niet de enige die erkent dat het huidige beleid tekortschiet. Advocaat Abderrahim Lahlali sloot zich gedeeltelijk aan bij zijn analyse. “Er moet inderdaad gekeken worden naar de repressie van die hardleerse groep criminelen,” zei hij. Maar Lahlali nuanceerde het debat door te wijzen op proportionaliteit en preventieve maatregelen.
“Wat we ook niet mogen vergeten, is de noodzaak van gemeenschapsvorming,” vervolgde Lahlali. “Heel veel jongeren voelen zich buiten de samenleving geplaatst. Repressieve maatregelen alleen gaan dat niet oplossen. Een versterkte sociale cohesie kan net zorgen voor preventie en integratie.”
Hoewel Francken doorgaans niet bekend staat als de grootste voorstander van zachte maatregelen, erkent hij dat een totaalaanpak belangrijk is. “Maar op het moment zelf, als hulpdiensten worden aangevallen, moet je iets in handen hebben om het geweld onmiddellijk te stoppen,” pareerde hij.
We zijn niet alleen
De rellen in Brussel staan niet op zichzelf. Overal in Europa wordt het nieuwe jaar steeds vaker ingeluid met geweld en vandalisme. In steden als Parijs, Berlijn en Stockholm zijn gelijkaardige taferelen te zien, waarbij hulpdiensten steeds vaker doelwit worden. Francken ziet hierin een patroon: “Dit is geen lokaal probleem meer. Dit is een Europese uitdaging. En de middelen die we inzetten, moeten zich daaraan aanpassen.”
Wat nu?
Het voorstel van Francken ligt uiteraard gevoelig. Critici vrezen een escalatie van geweld en wijzen op het risico dat de politie disproportioneel zal optreden. Bovendien is er de vraag of verfkogels, ondanks hun niet-dodelijke aard, wel in lijn zijn met mensenrechten. Hoe dan ook, het debat is geopend, en Francken lijkt vastberaden om het idee in het parlement op tafel te leggen.
(Foto screenshot X/ De Afspraak)
