Eerst waren het de Russen, vervolgens werd Poetin persoonlijk bijna met een ontdooide frikandel betrapt en nu zouden de Iraniërs achter de sabotage van Europese diepvriezers zitten. De internationale schuldvraag wordt met de dag ingewikkelder. Wij kijken alvast met spanning uit naar de volgende verdachte. Filip Dewinter? Een antivaxer? Een klimaatontkenner? Of heeft Donald Trump stiekem de stekker uit de diepvries van de Carrefour getrokken?
Er zijn tijden geweest waarin een kapotte diepvriezer gewoon een kapotte diepvriezer was. De winkelier belde een technicus, de technicus krabde eens achter zijn oor, verving een onderdeel en stuurde een factuur waar de winkelier vervolgens een hartaanval van kreeg. Tegenwoordig ligt dat anders. Wanneer ergens in Europa een diepvriesinstallatie op hol slaat, is het niet langer uitgesloten dat er een internationale veiligheidscrisis uitbreekt, drie ministers een persconferentie beleggen en de NAVO alvast informeert of artikel 5 ook van toepassing is op diepvrieserwten.
Want er is iets merkwaardigs aan de hand met onze diepvriezers. Ze worden gesaboteerd. En niet door een gefrustreerde werknemer die zijn opslag niet heeft gekregen, maar door hackers die er blijkbaar een geopolitieke missie van hebben gemaakt om de Europese krokettenvoorraad te vernietigen.
Aanvankelijk werd in de berichtgeving naar Rusland gekeken. Dat was op zich niet verrassend. Als tegenwoordig ergens een computer vastloopt, een verkeerslicht op rood blijft staan of een elektrische tandenborstel plots achterstevoren draait, duurt het doorgaans niet lang voor iemand zich afvraagt of Vladimir Poetin er iets mee te maken heeft.
Maar nu heeft Frankrijk een nieuwe verdachte naar voren geschoven: Iran. En dat is toch even slikken. Niet voor de diepvrieskroketten, want die zijn inmiddels ontdooid, maar voor iedereen die dacht dat de Russen een monopolie hadden op het saboteren van Europese huishoudtoestellen.
De grote internationale verdachtenbingo
Wij stellen voor dat de Europese Commissie dringend een nieuwe dienst opricht: het Europees Agentschap voor de Toewijzing van Schuld. Een bijzonder nuttige instelling die bij elk incident onmiddellijk kan bepalen wie deze week de boosdoener is. Dat bespaart een hoop onderzoekswerk en zorgt ervoor dat de Europese burger niet langer in onzekerheid hoeft te leven.
Het systeem kan bijzonder eenvoudig werken. Op maandag is Rusland aan de beurt, op dinsdag Iran, woensdag reserveren we voor China en donderdag mag Israël zich komen verantwoorden. Vrijdag wordt een beetje ingewikkelder, want dan moeten we kiezen tussen Donald Trump, Viktor Orbán en de gebruikelijke verzameling extreemrechtse partijen. In het weekend kunnen de klimaatontkenners en antivaxers het overnemen. Die hebben toch al ervaring met het krijgen van de schuld van zowat alles.
De voordelen zijn enorm. Een trein heeft vertraging? Rusland. De benzineprijs stijgt? Iran. Een minister wordt betrapt op een leugen? Russische desinformatie. Een diepvriespizza smaakt naar karton? Chinese inmenging. En wanneer de weersvoorspelling niet uitkomt, kunnen we eindelijk eens iemand verantwoordelijk stellen in plaats van altijd maar op Frank Deboosere te zitten vitten.
Voor België zou het systeem nog eenvoudiger zijn. Wij hebben immers een binnenlandse voorraad verdachten die nooit uitgeput raakt.
Filip Dewinter, kom eens uit die diepvries!
Stel je voor dat morgen in een Antwerpse supermarkt de temperatuur van een diepvriesinstallatie plots oploopt tot 35 graden. De eerste vraag is dan uiteraard niet of er misschien iets mis is met de thermostaat, maar waar Filip Dewinter zich op dat moment bevond.
Heeft iemand hem in de buurt van de diepvriesafdeling gezien? Heeft hij onlangs een verdachte hoeveelheid diepvriesfrieten gekocht? En waarom heeft hij nog nooit publiekelijk verklaard dat hij voor het saboteren van diepvrieskroketten is?
Voor je het weet, zit er een expert in een televisiestudio uit te leggen dat de stijgende temperatuur perfect past binnen het gedachtegoed van extreemrechts. De diepvriezer wordt immers warmer, en dat kan onmogelijk toeval zijn wanneer je bedenkt dat bepaalde politici al jaren spreken over een verhit maatschappelijk debat.
Vervolgens verschijnt er een factchecker die onderzoekt of Dewinter ooit op Facebook een foto van een kroket heeft geliket. En mocht blijken dat hij in 2017 een diepvriespizza heeft gegeten, dan is het dossier natuurlijk helemaal rond. De krantenkoppen schrijven zichzelf: 'Extreemrechts en diepvriesproducten: een ongemakkelijke geschiedenis'.
Ook de antivaxers zijn verdacht
Toch zouden we de antivaxers niet te snel buiten verdenking stellen. Het is tenslotte algemeen bekend dat die mensen nogal wantrouwig staan tegenover alles wat met wetenschap en technologie te maken heeft. Misschien weigeren ze inmiddels ook hun diepvriezer te laten vaccineren tegen computervirussen. Dat zou veel verklaren.
Een woordvoerder van een nog op te richten Europees comité zou kunnen waarschuwen dat niet-gevaccineerde diepvriezers een gevaar vormen voor de volksgezondheid. Supermarkten zouden vervolgens verplicht worden hun koelinstallaties een digitaal vaccinatiecertificaat te geven, terwijl klanten alleen nog diepvriesproducten mogen kopen na het scannen van een QR-code. En wie weigert, moet zijn bitterballen voortaan op kamertemperatuur bewaren.
De klimaatontkenners verdienen eveneens bijzondere aandacht. Want wat als de stijgende temperaturen in Europese diepvriezers helemaal geen sabotage zijn, maar het resultaat van een heimelijke campagne om de opwarming van de aarde te ontkennen? Door de diepvriesinstallaties kunstmatig op te warmen, zouden zij kunnen aantonen dat een temperatuurstijging van twintig graden helemaal geen ramp hoeft te zijn. Al zal Greenpeace daar ongetwijfeld anders over denken.
Misschien komt er binnenkort wel een klimaatbetoging waarbij duizenden jongeren eisen dat diepvriezers opnieuw onder het vriespunt mogen functioneren. Greta Thunberg kan dan op een ijsblok gaan zitten met een bord waarop staat: 'How dare you defrost me?'
En wat met Donald Trump?
Ook Donald Trump mag niet ontbreken op de verdachtenlijst. Die heeft tenslotte al vaker duidelijk gemaakt dat Europa volgens hem onvoldoende Amerikaanse producten koopt. Misschien is de sabotage van onze diepvriezers gewoon een nieuwe onderhandelingstechniek. 'You have terrible freezers. Really terrible. Nobody has ever seen freezers this bad. American freezers are the greatest freezers in the history of the world.'
Vervolgens kondigt hij invoerheffingen van 250 procent aan op Europese diepvrieskroketten, waarna de Europese Commissie een spoedvergadering organiseert om te beslissen of een bitterbal juridisch gezien een kroket is.
Uiteindelijk wordt er na drie dagen onderhandelen een compromis bereikt: Europa mag zijn diepvriezers behouden, op voorwaarde dat alle kroketten voortaan 'Freedom Croquettes' heten en uitsluitend worden gefrituurd in Amerikaanse olie.
De volgende schuldige staat al klaar
Het mooiste aan dit alles is dat we niet eens hoeven te wachten tot de echte daders van een cyberaanval geïdentificeerd zijn om er een politiek spektakel van te maken. Er is altijd wel een bekende naam, een buitenlandse mogendheid of een maatschappelijke groep die zich uitstekend leent voor een volgende ronde van de verdachtenbingo.
En voor alle duidelijkheid: wij weten niet wie achter de sabotage zit. Misschien hebben de Franse autoriteiten gelijk en was Iran verantwoordelijk voor de aanvallen die zij onderzochten. Misschien worden er nog andere daders geïdentificeerd. Dat is werk voor onderzoekers, niet voor onze diepvriesafdeling.
Maar wij willen wel één ding voorstellen. Wanneer er morgen opnieuw een diepvriezer uitvalt, wachten we deze keer niet op de officiële beschuldigingen. We publiceren gewoon meteen de volgende kop: 'Filip Dewinter weigert te ontkennen dat hij ooit een kroket heeft gegeten.'
En mocht achteraf blijken dat hij niets met de zaak te maken heeft, dan kunnen we altijd nog schrijven dat hij zich onvoldoende duidelijk van de sabotage heeft gedistantieerd. De kroketten zijn misschien ontdooid, maar de schuldige staat gelukkig altijd klaar in de diepvries van de publieke opinie.
