“Nieuwe nota-De Wever is nog rechtser dan de vorige”
Vorige week zweefde er nog een vleugje optimisme in de onderhandelingskamer – compromissen leken eindelijk binnen handbereik – zorgt deze nieuwe versie van de befaamde ‘supernat’ van Bart De Wever doet het positivisme wankelen.
Volgens ingewijden is de nota niet alleen ambitieuzer, maar ook rechtser dan ooit tevoren. “Elke keer we denken dat De Wever water bij de wijn doet, serveert hij ons opnieuw een stevige shot blauwe ideologie,” klinkt het bij een anonieme bron binnen Les Engagés.
Vooruit en CD&V zitten met hetzelfde wrange gevoel. “Dit is geen compromisnota meer, maar een rechtse sprint richting het Arizona-model,” aldus een insider. Dat De Wever hiermee de linkervleugel van de Arizona-coalitie uitdaagt, is wellicht een bewuste strategie. Vooruit en CD&V willen niet zomaar meebuigen, maar hoe lang kunnen ze de druk nog aan?
De nieuwste versie is een mengeling van fiscale hervormingen, belastingen met nieuwe namen en maatregelen die iedereen raken. De nettolonen zouden stijgen, maar pas in 2027. De meerwaardebelasting maakt plaats voor een “solidariteitsbijdrage” – een andere verpakking voor hetzelfde product. En ja, vliegen wordt ook duurder. Maar wat zit er écht achter deze politiek geladen hervormingen?
Van meerwaardebelasting naar ‘solidariteitsbijdrage’: een marketingtrucje?
De term “meerwaardebelasting” is zorgvuldig weggemoffeld in de supernota. Het is nu een “solidariteitsbijdrage" geworden. Franstalige liberalen van MR hyperventileren immers bij het woord “belasting”, en De Wever wil ze aan boord houden. Maar hoe je het ook verpakt, de boodschap blijft dezelfde: wie winst maakt op aandelen, crypto en andere financiële activa, mag daar vanaf nu 5 procent van afstaan. Dat percentage is lager dan de eerder besproken 10 procent, en daarmee een duidelijke knipoog naar de MR.
Maar er is een addertje onder het gras: zelfs kleine beleggers zullen niet meer ontsnappen. De vrijstellingsdrempel is verlaagd van 10.000 euro naar 6.000 euro. Minder bescherming voor de ‘kleine spaarder’, want - zo klinkt de politieke mantra van Arizona - “iedereen moet bijdragen”. Het Marc Coucke-model – een bedrijf verkopen voor miljoenen en geen euro belasting betalen – behoort tot het verleden. Althans, dat beloven ze.
Meer nettoloon? Ja, maar je moet geduld hebben
Werken moet lonen, dat was het paradepaardje van de verkiezingen. Goed nieuws: je nettoloon stijgt! Slecht nieuws: pas in 2027. Waarom zo lang wachten? Omdat de formatie zo traag verloopt dat 2025 al verloren is. Bovendien is het financiële plaatje precair, en het uitstellen van loonsverhogingen geeft de overheid ademruimte.
De hervorming richt zich vooral op de lagere lonen: iedereen die minder dan 3.800 euro bruto verdient, zou op termijn 500 euro netto meer overhouden. Dat willen ze doen door de belastingvrije som – het bedrag waarop je geen belasting betaalt – te verhogen. Klinkt mooi, maar als je een uitkering trekt, blijf je in de kou staan. Werken loont, uitkeringen minder, zo luidt het credo. De bijzondere bijdrage aan de sociale zekerheid verdwijnt, wat je misschien enkele tientallen tot honderden euro’s oplevert. Kleine winsten, grote woorden.
Vliegtaks en kerosinebelasting: vliegen kost straks meer
Vliegen wordt duurder. De bestaande vliegtaks van 2 tot 10 euro wordt vereenvoudigd tot een vast tarief van 5 euro per ticket. De Wever gaat zelfs nog een stap verder: hij stelt een belasting op kerosine voor, iets wat bijna nergens ter wereld bestaat. Het idee klinkt nobel – de luchtvaartsector laten bijdragen aan klimaatdoelen – maar in de realiteit zal die belasting waarschijnlijk gewoon doorgerekend worden aan de consument.
Om het luchtverkeer te verminderen, is er ook sprake van meer investeringen in hogesnelheidstreinen. Charleroi zou eindelijk een treinstation krijgen.
Auteursrechten: Bouchez haalt (gedeeltelijk) zijn slag thuis
De Franstalige MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez heeft een stokpaardje op stal gekregen: hij wil dat digitale beroepen – zoals softwareontwikkelaars – gebruik kunnen maken van het fiscaal gunstregime voor auteursrechten. En zie, in deze supernota lijkt dat er te komen. Doch, er zit een venijnig detail in de staart: de roerende voorheffing stijgt van 15 procent naar 20 procent. Meer mensen kunnen er gebruik van maken, maar betalen wel meer. Een slimme zet om te paaien én te cashen.
Fraude harder aanpakken: loze belofte of échte actie?
Fraude aanpakken is een populair verkiezingsthema, maar De Wever belooft nu ook écht actie. Hij wil 300 extra mensen aanwerven om fiscale fraude op te sporen. Dat klinkt indrukwekkend, maar waar die mensen vandaan moeten komen – gezien het nijpende personeelstekort – blijft een raadsel. Ambtenaren zullen ook strenger moeten controleren.
Supernota: compromis of mislukking in wording?
Deze hervormingsnota is een complexe mix van beloftes en realpolitik. Ze is strategisch geschreven om MR en de rechterflank tevreden te houden, maar voor partijen als Vooruit, CD&V en Les Engagés is dit slikken of stikken. De tekst lijkt op een compromis dat nog maar eens verder onderhandeld moet worden, maar de tijd dringt: De Wever wil de Arizona-regering voor 31 januari rond hebben. Lukt dat niet, dan dreigt de hele oefening te mislukken. En dan, ja dan?
(Foto: Didier Lebrun/ /Photo News)
