Achter dikke Brusselse deuren, waar zelfs de schoonmakers alleen binnen mogen als ze de juiste badge én discretieclausule hebben, hebben de Europese ministers van Financiën stilletjes een akkoord bereikt over de volgende stappen richting een digitale euro. Geen persconferentie, geen uitleg, geen democratisch toespraakje voor de vorm. Gewoon: “het is geregeld, slaap zacht.”
Het Deense EU-voorzitterschap bevestigde de deal, Handelsblatt meldde het, en verder: stilte. Wat er precies is afgesproken? Dat blijft geheim. Critici spreken van een ondoorzichtig proces. Wij zouden er gewoon het woord verdacht op plakken.
Volgens Eurocommissaris Valdis Dombrovskis is het een “belangrijke mijlpaal.” Dat klopt: mijlpalen herken je eraan dat niemand ze ziet aankomen en je pas later beseft waarom je bankrekening plots dingen doet waar jij geen zeggenschap over hebt.
De Raad rondde zijn positie af, tweeënhalf jaar nadat het digitale-europroject werd voorgesteld. Alleen: hoe die positie eruitziet, blijft in de mist. Privacy? Betaalvrijheid? Contant geld? We moeten de ministers maar vertrouwen, blijkbaar. De geschiedenis leert: dat lukt altijd goed.
Officieel zal de digitale euro “een vrijwillige aanvulling” zijn op bestaande betaalmiddelen. Dat klinkt geruststellend, maar nergens staat dat vrijwillige karakter juridisch verankerd. Het lijkt een beetje op zeggen dat je schoonmoeder die slecht te been is, slechts tijdelijk blijft logeren: iedereen voelt waar dat naartoe gaat.
Ondertussen buigt het Europees Parlement zich nog over de kwestie. In mei 2026 zou de bevoegde commissie haar standpunt bepalen, waarna onderhandelingen tussen Raad en Parlement beginnen. Als er dan eindelijk een wettelijk kader ligt, beslist de ECB wanneer ze start met de uitrol. Met andere woorden: als alles rond is, wordt het pas echt spannend.
Niet iedereen vindt dat dit in stilte mag gebeuren. In Oostenrijk spreekt de FPÖ van een democratisch schandaal. De ministers onderhandelen over fundamentele aspecten van geld, de vrijheid om contant te betalen, het recht op anonimiteit, alsof het gaat over een nieuwe reeks van The Masked Singer, niet over de toekomst van burgers.
Want dat is de essentie: de digitale euro kan ons betaalgedrag transparanter maken dan een gsm-abonnement. Maar terwijl gewone Europeanen zich afvragen of hun kerstcadeaus nog passen binnen hun budget, wordt hun geld in Brussel stilaan programmeerbaar.
Waar het eindigt? In het beste geval met een moderne, optionele betaalmethode. In het slechtste geval: geld dat wel van jou is, maar waarvan de overheid wel zal bepalen wat je er mee mag doen.
