Op een druilerige woensdagavond, 18 november 2026, verzamelden in Antwerpen 1.400 bedrogen VLD-kiezers. Het gros onder hen kwam luisteren naar wat Georges-Louis Bouchez nu weer bij elkaar te tateren had. Waar de brave man normaal niet veel doet maar wel veel tatert, kwam zelfs dat er deze keer niet van. Hij gaf namelijk forfait. Te veel werk met de begrotingsbesprekingen. Prompt bombardeerde de VRT de afwezigheid van Bouchez tot opener van het nieuwsitem over Durf. Hij kwam dus niet, want hij had te veel werk met de begroting. Waarop de cameraploeg meteen naar huis werd gestuurd. Besparingen op de 300 miljoen belastinggeld. De Craene zelf bleef nog even luisteren, maar intussen was het nieuwsitem van de dag, in de persoon van Bouchez, een losse flodder geworden.
Het moet zijn dat ze bij de VRT, en bij uitbreiding VTM en de andere gazetten, niet te veel politiek inzicht hebben. Want wat woensdag in de Handelsbeurs in Antwerpen echt op het menu stond, was de de facto splitsing van de VLD. Te beginnen met de exit van Jean-Marie Dedecker is de VLD de voorbije jaren aan haar rechterzijde uitgebloed. Wat overbleef, is vooral links georiënteerd om als passe-partout te kunnen dienen in coalities met de socialisten en de groenen. Een berekenbare noodzaak voor machtsdeling ten gevolge van het cordon sanitaire. De wokeachtigen die nu nog de VLD beheersen, hebben de boodschap van hun voorzitter niet begrepen. Die staat nochtans in de nieuwe naam: Anders. Alleen is het de vraag hoe dat ‘anders’ nu moet worden begrepen.
De Gucht wordt geconfronteerd met de realiteit dat zijn rechtervleugel bij Durf zit. De facto is de VLD gesplitst in twee blokken: Durf en wat achterblijft en nu ‘Anders’ heet. Elke poging van De Gucht om die rechterzijde toch aan boord te houden, is op voorhand mislukt. Want zijn partij heeft in dat marktsegment definitief geen geloofwaardigheid meer. Wie donkerblauw is, gaat naar Durf. Dan maar de Vlaamse D66 worden? Met een voorzitter die hamert op minder overheid, ontvetting, ontplooiing en ondernemen, gaat dat moeilijk worden. Precies op die thema’s zit Durf nu. Ondernemer De Gucht zal moeten vervellen tot een links sociaal-moraliserende liberaal en kan dan zelfs zijn eigen ondernemersverleden niet meer als kapstok gebruiken. LGBTQ, racisme, abortus, het klimaat, Gaza... Dat worden de nieuwe thema’s waarop De Gucht zich zal moeten profileren om zijn Vlaamse versie van D66 vorm te geven. Ziet u dat zitten? Ik niet.
Maar er is een alternatief. En het is het enige dat de VLD nog van de ondergang kan redden. Een hernieuwde liberale alliantie. De ultieme knieval van de VLD voor alle ontevredenen die de partij hebben verlaten. De Gucht gaat in dat scenario met onder anderen Maurits Vande Reyde, Dimitri De Decker, Egbert Lachaert en Els Ampe aan tafel om samen een nieuwe liberale partij te vormen. Op de ruïnes van de oude VLD. Geef die vier malcontenten de teugels in handen om de VLD te hervormen. Niet voor de bühne, maar om de stal echt zwaar uit te mesten. Te beginnen met de twee verbrande burgemeesters van Gent en Mechelen. En de coalitie-die-tot-niets-leidt in Brussel. Buiten ermee. Ook de oude krokodillen Quick, Flupke en het wokie-orakel uit Limburg: eruit. Alle postjespakkers die hun ideologie verkocht hebben voor een bord linzensoep: aan de deur. Onder de overkoepelende naam ‘vrijheid’ allemaal samen naar de verkiezingen, na een complete tabula rasa in de VLD. Met één programma rond die vrijheid. Radicaal voor vrijheid en vooruitgang. Zoals de oude PVV.
Want als De Gucht zelfs geen liberalen kan overtuigen, en als Vande Reyde zelfs geen liberalen kan overtuigen, hoe zullen ze dan andere partijen overtuigen van samenwerking aan het grote project van de staatsvermindering?
Dat, beste lezer, zou met één pennentrek het hele liberale verhaal eenheid en een toekomstperspectief bieden. Een totaal nieuwe start waarbij de verscheurde partij als een feniks uit haar as oprijst. Een positief, nieuw, sprankelend verhaal. Met als absolute voorwaarde dat ze doen wat ze zeggen en dat ook meteen in de praktijk brengen op lokaal en Brussels niveau. Het schaamlapje van ‘zijn verantwoordelijkheid nemen’, maar in werkelijkheid de postjes boven het programma verkiezen, mag er niet meer bij hangen. Willen de andere partijen niet mee met de hoogstnodige staatsvermindering? Tant pis. Dat ze dan maar hun plan trekken. Ook als ze daarmee de instellingen blokkeren. Die instellingen halen het alleen maar als er zo’n staatsvermindering komt.
Doen ze het niet en gaan ze in gespreide slagorde naar de kiezer, dan dreigt een 4-4-scenario. Allebei 4 procent en allebei onder de kiesdrempel. Uit schrik voor dat doemscenario kunnen Anders en Durf elkaar vinden. Ik zou zeggen: Durf Anders: Vrijheid!
Intussen verdient de nieuwe partij Durf alle steun en sympathie. Er is in ons politieke landschap nood aan vernieuwing. Maar de kiesdrempels en de tegenwerking vanuit de traditionele media zijn bijzonder grote hindernissen. Als die het over Durf hebben, dan verkrampt hun gezicht alsof ze op een versteende zure kauwgom proberen te bijten. Wat Vande Reyde doet, is bepaald moedig. Het is een risico op een bijzonder koude douche in 2029. En tegelijkertijd is het een boeiende noodzaak in dit land van de stilstand.