En ze zijn lang niet het enige land: wetten tegen homoseksualiteit zijn geen uitzondering.
In Senegal is de straf op consensuele homoseksuele handelingen opnieuw aangescherpt. Waar iemand die verliefd werd op iemand van hetzelfde geslacht al een celstraf kon riskeren, kunnen betrokkenen nu tot tien jaar gevangenisstraf en hoge boetes verwachten. Daarnaast wordt het voortaan strafbaar om homoseksualiteit te “promoten” of te financieren, waardoor steun of zichtbaarheid voor LGBTQI+-personen juridisch risicovol wordt.
Deze ontwikkeling past in een bredere trend in delen van Afrika en elders: steeds meer landen voeren wetten in die het leven van LGBTQI+-personen beperken, criminaliseren of zwaar strafbaar maken.
Wetten tegen homoseksualiteit zijn geen uitzondering
Hoewel het nieuws uit Senegal veel aandacht krijgt, is de situatie geen geïsoleerd incident. Volgens mensenrechtenorganisaties zijn er wereldwijd nog altijd meer dan zestig landen waar consensuele relaties tussen volwassenen van hetzelfde geslacht strafbaar zijn.
Dat betekent dat iemand die simpelweg verliefd wordt op iemand van hetzelfde geslacht in bepaalde rechtsgebieden niet alleen sociale discriminatie kan ervaren — hij of zij kan theoretisch ook het risico lopen opgesloten te worden vanwege die liefde.
Waar lopen mensen risico?
In verschillende landen bestaan nog steeds straffen voor homoseksualiteit. De omvang en ernst verschillen, maar de impact is in alle gevallen ingrijpend. Onder meer de volgende situaties worden gerapporteerd:
Landen waar de doodstraf mogelijk is (in theorie of bij toepassing van bepaalde wetten)
- Iran
- Saoedi‑Arabië
- Mauritanië
- Somalië
- Jemen
- Uganda
- Brunei
In deze landen kan consensuele homoseksuele handelingen onder bepaalde juridische kaders bestraft worden met de doodstraf, al varieert de toepassing sterk.
Landen waar homoseksualiteit strafbaar is met gevangenisstraf
- Senegal – recent verhoogd tot 10 jaar
- Burkina Faso – strafbaar met meerdere jaren gevangenis
- Mali – gelijksoortige wetten
- Qatar – gevangenisstraf mogelijk
- Eritrea – gevangenisdwang
- Uzbekistan – zware sancties
Regio’s waar strafbaarstelling het meest voorkomt
Afrika: Meer dan 30 van de 54 landen hebben nog wetten die homo‑ en lesbische relaties strafbaar stellen, variërend van gevangenisstraffen tot zeer zware sancties.
Midden‑Oosten en Zuid‑Azië: In meerdere landen, waaronder Saoedi‑Arabië, Iran en Pakistan, blijft strafbaarstelling van homoseksualiteit van kracht, met in sommige gevallen zelfs de doodstraf als mogelijke strafrechtelijke maatregel. Ook in de Caraïben bestaan nog steeds wetten die homoseksualiteit verbieden, hoewel de toepassing en straf uiteenlopen.
Het internationale perspectief
Dat consensuele homoseksualiteit in zoveel landen nog strafbaar is, staat in sterk contrast met internationale mensenrechtennormen, die de vrijheid van liefde, privéleven en gelijkheid moeten beschermen. Organisaties als Amnesty International wijzen erop dat zulke wetten vaak leiden tot discriminatie, geweld, gevangenschap en andere schendingen van fundamentele rechten.
Deze juridische realiteit maakt ook duidelijk hoe dringend internationale dialoog en mensenrechtenbescherming blijven in de strijd tegen discriminatie op basis van seksuele geaardheid.
