In Duitsland hebben ze iets nieuws bedacht om het asielsysteem een tikje minder naïef te maken: leefgeld wordt niet langer in stapeltjes bankbiljetten uitgedeeld, maar via een betaalkaart. Het district Greiz was één van de eerste om het systeem in te voeren en dat heeft meteen verrassende neveneffecten.
Tot voor kort kregen de bewoners van de opvangcentra daar elke week netjes hun leefgeld cash in de hand gedrukt. Maar het lokale bestuur vond dat niet alleen omslachtig, maar ook riskant. Cash geld heeft namelijk de neiging te verdwijnen richting allerlei… laat ons zeggen niet-essentiële uitgaven. Bovendien is het voor de asielzoekers zelf niet bepaald veilig om met honderden euro’s op zak door de streek te wandelen.
Dus kwam de betaalkaart. Probleem opgelost, zou je denken. Maar dat was buiten een groep asielzoekers gerekend die cash geld blijkbaar als een fundamenteel mensenrecht beschouwt. Toen bleek dat er geen biljetten meer te rapen vielen, trokken ze gewoon hun plan — letterlijk. ‘Geen kaart, geen deal’, en foetsie waren ze.
Volgens medewerkers van de opvang is dit opvallend maar veelzeggend. Wie écht gevlucht is voor oorlog en ellende, ligt doorgaans niet wakker van de vraag of zijn geld digitaal of contant is. Je koopt eten, kleren, klaar. Maar andere profielen — vooral jongeren en alleenreizigers — bleken toch heel hard aan papiergeld te hechten. Te hard, zegt men ter plaatse. Soms doken er smartphones van een paar honderd euro op die niet helemaal strookten met hun officiële leefomstandigheden.
En dit is nog maar het begin. Vanaf 31 januari rollen twaalf Duitse deelstaten het betaalsysteem verplicht uit. De bedoeling? Illegale migratiestromen ontmoedigen én misbruik van middelen verminderen. Wanneer heel Duitsland volledig overschakelt, is nog niet duidelijk, maar met de eerste resultaten in Greiz weet men nu al één ding zeker:
cash is king — en sommige koninginnen en koningen verlaten het paleis zodra de troon is weggehaald.