De avonturen van Bill, Conner en Frank in een nieuwe aflevering van het voorhuid-mysterie.
De diplomatieke rel met de Amerikaanse ambassadeur heeft een onverwachte kampioen van de vrije meningsuiting te opgeleverd. Niet in Washington, maar in Vlaanderen. Want uitgerekend Conner Rousseau wordt vandaag opgevoerd als slachtoffer van censuur en verdediger van het vrije woord.
Dat is op zijn minst een opvallende rolwissel.
Selectieve principes
De aanleiding is bekend. De Amerikaanse ambassadeur Bill White haalde hard uit naar de top van Vooruit, waarbij hij zowel Frank Vandenbroucke als Rousseau viseerde. Zijn uitlatingen zijn diplomatiek weinig verfijnd, politiek ongebruikelijk en communicatief eerder in de stijl van Donald Trump dan van een klassieke ambassadeur.
Maar de verontwaardiging die daarop volgde, legt vooral een andere paradox bloot: de plots vurige verdediging van vrije meningsuiting door Rousseau en zijn partij.
In een niet zo ver verleden stond diezelfde partijvoorzitter zelf niet bepaald bekend als een libertaire fundamentalist van het vrije woord. Integendeel. Toen berichtgeving over hem politiek en persoonlijk lastig werd, koos Rousseau voor juridische druk en mediabeheer. Kritische berichtgeving moest toen via rechtbanken en advocaten in de kiem gesmoord worden, terwijl zijn eigen versie van de feiten zorgvuldig werd voorbereid.
Vrije meningsuiting bleek toen vooral iets dat bestond zolang ze niet te dichtbij kwam.
Politiek geheugenverlies
Dat maakt de huidige retoriek over censuur en democratisch verval moeilijk los te zien van politieke opportuniteit. Vrije meningsuiting is in de Belgische politiek zelden een principe, maar vaak een instrument.
Wie vandaag roept dat een buitenlandse diplomaat de grenzen van het toelaatbare overschrijdt, heeft inhoudelijk misschien een punt. Maar dat punt wordt minder geloofwaardig wanneer het wordt gebracht door politici die eerder zelf weinig scrupules hadden om kritische stemmen te temperen.
Diplomatieke rel, binnenlandse spiegel
De rel met Washington gaat dus niet alleen over diplomatie, een voorhuid, antisemitisme of internationale verhoudingen. Ze houdt ook een spiegel voor aan de binnenlandse politiek.
Vrije meningsuiting blijkt opnieuw een waarde die vooral wordt verdedigd wanneer ze in het eigen kamp nodig is. En minder wanneer ze ongemakkelijk wordt.
Van protocol naar polemiek
De diplomatieke clash tussen minister Frank Vandenbroucke en de Amerikaanse ambassadeur Bill White is intussen geëvolueerd van een ongemakkelijk ‘ik-weiger-met-u op-de-foto-te gaan’ tot een openlijk moddergevecht. Nadat Vandenbroucke eerder weigerde samen op de foto te gaan, koos White namelijk voor een frontale tegenaanval op sociale media.
Oude schandalen, nieuwe arena
Onder een Instagram-video van de minister trok de ambassadeur zonder omwegen oude politieke lijken uit de kast. Hij verwees naar het Agusta-schandaal uit de jaren negentig en herinnerde eraan hoe Vandenbroucke toen moest opstappen. Volgens White bleef vervolging uit en verdween de minister nadien richting Oxford, wat hij omschrijft als een comfortabele uitweg. De insinuatie is duidelijk: het verleden ruikt nog altijd naar rook.
Schot op de partijtop
Maar White mikte breder dan één man. Hij trok zijn aanval door naar de partijtop van Vooruit en nam ook voorzitter Conner Rousseau in het vizier. Daarbij verwees hij naar eerdere controverses rond Rousseau en diens gedwongen opstap, om te besluiten dat volgens hem twee politici met een beladen parcours vandaag opnieuw de lakens uitdelen. White besloot zijn tirade met een cynische conclusie over de huidige politieke situatie in ons land: “TWEE besmeurde mannen, beiden gedwongen om in schande af te treden, één veroordeeld voor misdaden, leiden nu beiden een politieke partij in het prachtige België. #winning”Washington kijkt mee
De ambassadeur sloot af met een cynische sneer naar het Belgische beleid, dat hij economisch rampzalig noemt, en een waarschuwing dat Washington het Belgische optreden tegenover de Joodse gemeenschap nauwlettend volgt.
Diplomatie als publiek duel
De rel is daarmee geen diplomatiek incident meer, maar een publiek duel — uitgevochten op tijdlijnen, in caps lock en zonder handschoenen.
(Foto: Didier Lebrun/Photonews)
