Een relatie is soms ingewikkelde materie. Maar maken we het zelf niet té ingewikkeld? Wat als we het zelf makkelijker maken door bepaalde vaardigheden te leren? Jess Donckers is relatiepsycholoog en bracht samen met seksuologe Lara Roels het boek ‘Hechten of Vechten’ uit, waarin ze meer uitleg geeft over die vaardigheden die een wereld van verschil kunnen maken in een relatie. P-magazine zette zich in de zetel bij Jess en had een bijzonder leerrijk en aangenaam gesprek.
Jess Donckers is uiteraard een bekende naam in Vlaanderen. Ze verscheen in een vorig leven vaak in de media, waaronder op de cover van P-magazine. Anno 2026 is ze vooral bekend van haar werk als relatietherapeut en was in dat opzicht ook al te zien in twee seizoenen van ‘Koppels in Crisis’, dat op Streamz verscheen. Daar was Jess de relatietherapeut van dienst.
Met haar boek ‘Hechten of Vechten’ – dat je via deze weg kan bestellen - zet ze nu een nieuwe stap in haar carrière als psycholoog. We trokken naar hartje Antwerpen voor een leuk gesprek met immer sympathieke Jess.
Jess, hoe is het idee voor het boek tot leven gekomen?
“Ik zat al heel lang met het idee om een boek te schrijven, want in Vlaanderen is dat toch nog steeds een soort visitekaartje. Ikzelf kom meer uit de televisie- en modellenwereld. Met mijn transformatie naar psycholoog, zijnde relatiepsycholoog, wil ik vooral een verhaal vertellen en dat koppels thuis – die niet tot de therapieruimte komen – ook dingen kunnen bijleren.”
“Het zat al een tijdje in mijn hoofd om die kennis te delen en op een manier die ik leuk zou vinden. Zo is dan het concept van een boek duidelijker geworden. Ik zocht iemand die met mij samen het boek wou schrijven en niet iemand die ook als relatiepsycholoog actief was. Zo is er met Lara Roels een seksuologe op mijn pad gekomen. We hebben een heel leuke invulling kunnen geven aan het boek. Zij werkt vooral onder de lakens en ik boven (lacht).”
Kenden Lara en jij elkaar voordien al?
“We kenden elkaar niet persoonlijk, maar via via heb ik haar zus vroeger leren kennen. Ik was effectief op bezoek bij haar en zij vertelde dat haar zus een e-book had geschreven. Zij had dus al ervaring met het concept, is een seksuologe, een heel enthousiast iemand en is ook iemand die jonger is als mij, dus ik was snel overtuigd dat zij de juiste persoon was. Twee ambitieuze dames bij elkaar (lacht). Soms zijn er niet veel woorden nodig en het was snel in orde tussen ons twee.”
Wat is de insteek van jullie boek?
“Kijk, je kan als zoveelste gaan vertellen over communicatie in een relatie. Of waar moet je op moet letten als je gaat daten. Via de sociale media zijn er bovendien ook al veel coaches die heel veel informatie delen. Ik wou mijn ervaring en studies meedelen aan de ‘man/vrouw in de straat’, maar niet op een wetenschappelijke manier. Ik ben dan gaan zoeken naar een concept waarover nog niet heel veel is verteld. Ik kwam dan uit bij relationele intelligentie (RQ). De volgende stap was dan het uitzoeken hoe ik dit goed kon overbrengen in een boek.”
“Ik ben daarover in gesprek gegaan met onder meer auteurs en andere personen. Toen ik op een retreat zat in Spanje, waar ik een masterclass gaf over relaties, zei iemand in de groep over een eventuele titel van het boek: ‘Hechten of Vechten’. Dat was in oktober 2025. Dan ben ik met dat concept van RQ en de titel in mijn hoofd overgegaan naar de volgende stap. Dat was de ontmoeting met Lara en dan is de puzzel snel in elkaar gevallen en hebben we dat heel snel vorm kunnen geven. Het denkwerk duurde ongeveer een jaar tot de realisatie van het boek.”
Foto: Claudio Reulens (P-magazine)
Relationele intelligentie: wat bedoel je daar juist mee?
“Je hebt een bepaald IQ en dat ga je verder ontwikkelingen aan de hand van je omgeving, en bij relationele intelligentie is dat eigenlijk juist hetzelfde. Empathie is bijvoorbeeld een van de onderdelen daarvan. Je gaat als kind op een bepaalde manier leren hoe er met liefde en ook conflict wordt omgegaan. RQ kan je dan vormgeven in een aantal vaardigheden. Het gaat er vooral over om te weten dat als je in een relatie met iemand wil stroomlijnen, dat je dan een aantal vaardigheden nodig hebt.”
"Wat is RQ dan juist? Omdat daar nog niet heel veel over bestaat, zijn we dat wel wat zelf gaan vormgeven. We hebben vanuit de praktijk dan gekeken waar mensen tegenaan lopen. Wat ze vaak missen in een relatie. Mensen komen vaak klagen over wat hun partner wel of niet heeft/doet. Daar zit zeker communicatie en conflict in, maar ook een stuk co-regulatie. Als je een conflict hebt, hoe pak je dat aan? Dat is toch te herleiden tot een aantal vaardigheden die mensen kunnen aanleren. Je kan die gebruiken in een koppelrelatie, een relatie tussen ouder en kind, of op de werkvloer. Maar het zijn dus vaardigheden die kunnen worden bijgestuurd.”
We kijken inzake communicatie vaak via het ik-perspectief. Is dat een van de grote problemen?
“Ja, dat klopt. Jouw gedachten maken dat je de interpretatie doet van een situatie en die gedachten sturen dan ook weer je gedrag en je gevoelens. Als je interpretatie vanuit je eigen rugzak positief is, dan gaat de rest ook volgen en heel aangenaam zijn. Heb je geleerd dat je in een bepaalde situatie wordt afgewezen of dat je niet belangrijk bent, of dat je partner geen rekening houdt met jou, dan ga je daar ook negatief op reageren."
“Als je beiden een andere rugzak hebt, met andere woorden een andere interpretatie van het moment, dan kom je in een conflict. Je gaat dan proberen je gelijk te halen, of proberen begrepen te worden. Dat doen wij via communicatie. Dat is een middel om uw interpretatie aan de andere persoon kenbaar te maken. Wij hebben echter niet geleerd om vanuit een behoefte te praten. Bijvoorbeeld: ‘ik heb nu behoefte aan het feit dat je mij begrijpt, of rekening mee houdt’. Neen, we gaan vaak heel veel feiten opsommen en dat is hoe wij eigenlijk communiceren. We komen dan niet tot dat uiteindelijke doel en dat maakt dat het vaak niet heel goed loopt. Zo komt er dan meer en meer afstand in een relatie, omdat ze elkaar niet begrijpen."
Merk je dat er anno 2026 minder taboe is om naar een relatietherapeut te gaan?
“Vooral vrouwen staan er nog makkelijker voor open om hulp in te roepen van een derde. Ik wil het niet stigmatiseren, maar ik merk wel dat het nog anders is bij mannen. Ze ‘moeten’ flink zijn, geen emoties laten zien. Die evolutie zien we nog wel terug in relaties, dat mannen het iets moeilijker hebben om hun gevoelens onder woorden te kunnen brengen. Om het dan ook nog eens te gaan uitleggen aan derden, daar zit wel nog een grote drempel."
“Wat we ook nog opmerken, is dat het preventief werken nog helemaal niet wordt gedaan. Dat wil bijvoorbeeld zeggen: naar de relatietherapeut gaan en kijken waar de sterktes en obstakels liggen in de relatie. Het is vooral wanneer er een crisismoment is dat er naar de relatietherapeut wordt overgeschakeld. Ik ben er wel een grote fan van om het preventief te doen. Liefde is werken? Absoluut.”
"Mensen zijn echter van nature ook conflictvermijdend. Kijk, een boom die scheef groeit, dat gebeurt ook niet op één dag. Je geeft die elke dag water en je denkt dat je goed bezig bent, maar dan merk je op een bepaald moment dat die toch scheef is gegroeid. En dan weet je niet meer hoe je dat moet aanpakken. Dat is bij een relatie ook heel vaak. Dan gebeurt er eens iets kleins en dan laat je het zo, of we gaan er eens even over kibbelen. Dat is dan een blauw plekje, maar als je daar te vaak op duwt, dan wordt dat op den duur een heel pijnlijke plek. Maar ondertussen heb je niet geleerd hoe je dat probleem moet aanpakken, en wanneer het dan echt pijn doet ga je niet de vaardigheden hebben om het op te lossen.”
Soms merk je
Wil je ook een bepaalde boodschap meedelen met het boek?
“Het handigste om te weten is, is dat je in een relatie graag gezien wilt worden door een andere persoon. Het is super belangrijk om te beseffen dat je het beste voorhebt met elkaar. Zoals de ouders altijd het beste voorhebben voor hun kind, maar geven ze dan altijd de beste opvoeding? Neen."
"Waarom is dat? Omdat je jezelf het beste begrijpt en de andere vaak een stuk minder goed, dus het is jouw taak om zo duidelijk mogelijk te communiceren zodat de andere jou wél kan begrijpen. En dat blijven herhalen. Die verantwoordelijkheid moet je vooral bij jezelf leggen en niet bij je partner. Daardoor krijg je vaak een veel betere relatie. Je hebt een relatie met twee, maar het is ook individueel dat je zelf eraan moet blijven werken.”
Je zit vaak op je eigen eiland in een relatie, maar toch moet je ook samenkomen op jullie eiland.
“Inderdaad, ik vind dat een mooie metafoor. Je zit op je eigen eiland en er valt vanalles te beleven en er zijn allerlei behoeftes. Daarnaast heb je ook jullie gezamenlijke eiland. En als een van de twee heel vaak op dat eiland van jullie is, maar de andere vaak op zijn/haar eigen eiland… Dan komt het niet goed. Het is belangrijk om te beseffen wanneer we naar ons gezamenlijke eiland gaan én we moeten er vaak genoeg samen zijn. Anders kan je bijna beter single zijn. Maar hoe creëren we dan ons eiland? Een goede metafoor om mee te werken.”
Zeer leerrijk Jess! Tot snel!
