Ah, universiteiten. Plekken waar kennis wordt gedeeld, denksporen gekruist worden, en waar je soms… een journalist van een extreemlinkse website tegenkomt. Dat gebeurde deze week aan de UGent, toen premier Bart De Wever tijdens zijn gastcollege over de welvaartsstaat plots een opvallend vijandige vraag kreeg over ‘de genocide in Palestina’. De toon was bits, de timing perfect en het publiek reageerde volgens plan: geroezemoes, spanning, een vleugje morele verontwaardiging. Kortom: virale goudstof.
Alleen: die ‘student’ zoals we gisteren schreven blijkt nu geen student te zijn, maar de hoofdredacteur van De Wereld Morgen, een website die we best kunnen omschrijven als de digitale spreekbuis van PVDA. En dat maakt het verhaal eigenlijk interessanter.
De gesubsidieerde activist
De man die De Wever terechtwees over ‘de genocide in Palestina’ blijkt dus niet zomaar een geëngageerde student te zijn die door Humo verkeerd was ingelicht, maar een beroepsactivist, eentje met een stevig gesubsidieerd loonstrookje.
De Wereld Morgen ontvangt immers al jaren structurele steun vanuit het Vlaamse potje ‘socio-cultureel volwassenwerk’: een subsidieprogramma van tientallen miljoenen euro’s dat bedoeld is om burgers te ‘informeren en activeren’.
In de praktijk betekent dat dat de Vlaamse belastingbetaler, jij dus, als je deze tekst leest tussen twee loonbrieven door, elk jaar heel wat euro’s bijdraagt aan websites die politieke propaganda verspreiden, vermomd als maatschappijkritiek.
En dan gaat het niet over een eenmalige projectsteun of een tijdelijk onderzoeksbudget, maar over structurele meerjarige subsidies. Wordt het dossier later deze week goedgekeurd, dan stroomt er opnieuw ongeveer 210.000 euro per jaar richting De Wereld Morgen. Vijf jaar lang. Dat is een slordige miljoen euro belastinggeld: goed besteed, toch?
Subsidies met een rode rand
Het is niet de eerste keer dat er vragen rijzen over de politieke neutraliteit van deze subsidiestroom.
Onder de vlag van ‘sociaal-cultureel werk’ krijgen verschillende organisaties met uitgesproken ideologische kleuren elk jaar nieuwe zakken geld. Officieel om het maatschappelijk debat te voeden, onofficieel om het in één richting te sturen.
Terwijl bibliotheken moeten besparen, jeugdhuizen vrijwilligers laten vertrekken en kleine cultuurprojecten amper overleven, blijven politieke spreekbuizen aan het infuus liggen. Dat is niet alleen wrang, het is ronduit pervers: de Vlaamse regering bekritiseren met geld dat van de Vlaamse regering komt: het moet heerlijk zijn om zó goedbetaald rebels te kunnen zijn. Voor wie het zich mocht afvragen: bij P-magazine krijgen we géén subsidies omdat we ons niet voor de politiek-correcte kar laten spannen.
De mediastrategie van de verontwaardiging
Dat dit incident aan de UGent net op de tweede verjaardag van de Hamas-aanval plaatsvond, maakt het mediavriendelijker dan ooit.
Een premier, een universiteit, Palestina, Israël, jongeren, activisme: het zijn de perfecte ingrediënten voor clicks, shares en emoties.
Maar wat aanvankelijk leek op een spontane ‘kritische vraag van een student’, blijkt nu een georchestreerd media-optreden. Een performance met voorbedachte rade, bedoeld om beelden te genereren die viraal gaan.
Activisme met een vaste benoeming
De Vlaamse overheid heeft nochtans de mond vol van ‘depolitisering’ van subsidies. In theorie mogen organisaties met een partijpolitieke agenda geen structurele steun krijgen. In de praktijk wordt er gegoocheld met definities: zolang de organisatie zichzelf niet officieel ‘partijgebonden’ noemt, is het oké.
Zo ontstaan er talloze grijze zones waarin activisten met een vast contract kunnen doen wat opiniemakers in hun vrije tijd doen: schoppen tegen het systeem, maar dan mét pensioenplan.
Een job voor het leven, betaald door de overheid die je verfoeit. Het is bijna poëzie.
De bredere vraag
Niemand zegt dat kritische journalistiek geen subsidies verdient. Maar wanneer die kritiek systematisch uit één hoek komt, met selectieve verontwaardiging en politieke kleur, dan is het misschien tijd om te herbekijken wie er precies profiteert van die miljoenenpot cultuursteun.
Want als Seppe De Meulder – zo heet die linkiewinkie-meneer – betaald wordt om politici te provoceren voor de camera, dan is dat geen maatschappelijk engagement meer. Dan is dat gesponsorde agitatie.
En dat zou pas écht een debat waard zijn aan de universiteit.
