Vlaanderen heeft een melkkoe herontdekt: de snelheidscontrole. Minister-president Matthias Diependaele (N-VA) kondigde in zijn Septemberverklaring aan dat elke trajectcontrole en flitscamera binnenkort continu gaat draaien. Niet omdat de Vlaming plots massaal levensgevaarlijk rijdt, wel omdat de Vlaamse begroting een stevig duwtje in de rug kan gebruiken. Het nieuwe boeteplatform, netjes ontwikkeld door de Vlaamse Belastingdienst, moet jaarlijks zo’n 50 miljoen euro extra in het laatje brengen.
Het officiële verhaal? Verkeersveiligheid. De realiteit? Een slimme manier om de Vlaamse schatkist te spijzen, want het federale boeteplatform zou te veel geld afromen en verouderde servers zouden de camera’s nu al beperken tot parttime flitswerk. Vlaanderen neemt daarom de boete-industrie zelf in handen. Resultaat: alle camera’s permanent aan, alle boetes direct in de Vlaamse kas.
Klinkt efficiënt. Tot je zelf eens de dupe bent.
Neem onze rit vorige maand over de E19 richting Antwerpen. Voor we de Craeybeckxtunnel inreden bolden we 70 op cruisecontrol, precies wat de dynamische borden aangaven. Net toen we onder de flitspaal door gleden, floepten die borden plots naar 50 km/u. Geen file, geen storm, geen vallende meteoriet. Wel: een flits in de achteruitkijkspiegel. Drie weken later: een boete voor 69 km/u waar je maar 50 mocht.
Ik tekende bezwaar aan. Want hoe kan je iemand straffen op het exacte moment dat de borden verspringen? Het antwoord van de bevoegde dienst was even droog als hallucinant: “Er is een pardontijd ingebouwd. Boete betalen. Voorkom extra kosten door ze tijdig te betalen.”
Pardontijd, jawel. Eentje van een halve milliseconde dan. Ik had met mijn eigen ogen gezien dat de borden nét waren veranderd. Pardontijd is relatief natuurlijk...
En dat is precies waar het wringt. Als verkeersboetes écht over veiligheid gingen, zou er ruimte zijn voor nuance en gezond verstand. Maar in het nieuwe Vlaamse model beslist het systeem, jij betaalt. Met elke flits wordt je bankrekening wat lichter, zelfs als je dacht braaf te zijn.
Vanaf volgend jaar zullen die flitspalen dus dag en nacht paraat staan. Trajectcontroles die tot nu toe af en toe pauzeerden omdat de federale servers oververhit raakten? Die gaan straks allemaal 24/7 meedoen. Reken er ook maar op dat er hier en daar een snelheidslimiet naar beneden zal gaan. Niet voor de verkeersveiligheid, wel om de pakkans te vergroten. Vlaanderen investeert vijf miljoen euro in een eigen platform, maar rekent op een veelvoud aan inkomsten. De officiële redenering blijft: wie zich aan de regels houdt, hoeft niets te vrezen.
Maar als dynamische borden ogenblikkelijk kunnen verspringen en de administratie altijd gelijk krijgt, hoe lang duurt het dan nog voor massaal boetes ook vallen als je wél de regels volgt? Eén ding is zeker: de camera’s zullen het niet missen, en de Vlaamse schatkist al helemaal niet.