“Ai”, 15 procent, of “oef”, maar 15 procent?
De bom is niet ontploft, maar Europa heeft wel een flinke schokgolf te verwerken gekregen. De handelsoorlog met Amerika die ons boven het hoofd hing, eindigt in een “deal” die vooral in het voordeel van Donald Trump uitdraait. De Amerikaanse president speelde het spel hard. Dreigen met monsterheffingen, onderhandelen vanuit een golfresort in Schotland, dan gas terugnemen—en uiteindelijk toch binnenhalen wat hij wil: een eenzijdige algemene importheffing van 15 procent op Europese producten. Europa mag zich tevreden stellen met wat uitzonderingen en het feit dat het erger had gekund.
Van dreigen naar innen: Trumps bekende onderhandelingstactiek
Trump had wekenlang gedreigd met algemene heffingen tot 30 procent op Europese goederen. Washington hield het mes stevig op de keel van Brussel. Europese tegenmaatregelen lagen klaar, ter waarde van 93 miljard euro. Maar wie met Trump onderhandelt, weet intussen hoe het spel gespeeld wordt: eerst een economische oorlog dreigen, dan de vijand ‘genadig’ sparen als die akkoord gaat met een deal die vooral de Amerikaanse belangen veiligstelt.
Dat gebeurde nu opnieuw. Op zijn golfresort in Turnberry ontving Trump commissievoorzitter Ursula von der Leyen voor wat hij zelf prompt “de grootste deal ooit” noemde. Klinkt als een echt, maar het resultaat is een algemene importheffing van 15 procent op zowat alle Europese producten, zonder wederkerige Europese tarieven voor Amerikaanse goederen. Voor de VS blijft de staal- en aluminiumheffing bovendien gewoon op 50 procent staan.
EU slikte, knikte en tekende
De Europese Unie wilde aanvankelijk een hele resem sectoren vrijstellen: de luchtvaartindustrie, automotive, chipfabrikanten, alcoholproducenten. Vooral Frankrijk en Duitsland hadden zwaar ingezet op bescherming van hun autobouwers. Maar uiteindelijk blijft die sector niet gespaard: Europese wagens die naar de VS worden geëxporteerd, krijgen gewoon de volle 15 procent aan hun broek. Dat Von der Leyen dat “het beste wat we konden krijgen” noemt, zegt veel over hoe eenzijdig deze deal uitviel.
Farmaceutische producten vormen een apart hoofdstuk. Trump beweerde tijdens zijn persconferentie dat zij “heel bijzonder” zijn en dus niet onder de tariefverhoging vallen, omdat de VS ze liever zelf produceert. Von der Leyen – een specialist in geheime afspraakjes met de farmaindustrie – nuanceerde die claim later: volgens haar vallen farmaproducten voorlopig wél onder het 15 procent-tarief, tenzij Washington nog anders beslist. Kortom: de Amerikaanse president zet het kader uit, Europa volgt en hoopt op mildheid.
Wat geeft Europa in ruil?
De EU verbindt zich ertoe om voor 750 miljard dollar aan Amerikaanse energie aan te kopen en 600 miljard dollar extra te investeren in de VS. Daarbovenop belooft Von der Leyen “enorme hoeveelheden” militaire uitrusting van Amerikaanse makelij aan te schaffen. Voor wie de NAVO-debatten van de afgelopen jaren gevolgd heeft, is het geen verrassing: Trump dwingt Europa opnieuw richting Amerikaanse wapensystemen en LNG-export. In ruil mogen Europese vliegtuigen, enkele chiptoepassingen en bepaalde landbouwproducten voorlopig opgelucht ademhalen.
Strategisch schouderklopje voor Trump
Von der Leyen noemde de onderhandelingen “pittig maar eerlijk” en wees erop dat er in de toekomst misschien nog meer producten van de heffingen kunnen worden vrijgesteld. Dat klinkt hoopvol, maar we vrezen dat Ursula de enige is die zichzelf gelooft. De asymmetrie van het akkoord liegt er niet om: Europa betaalt met toegevingen en importheffingen, terwijl de VS zijn industrie en exportbelangen verder uitbreidt.
“Ik wil de grootse hebben”
Trump laat zien dat zijn ‘eigen volk eerst’- alias ‘America First’-strategie – loont, als je onderhandelt met machteloze leiders als een Von der Leyen die een Europa verdedigt dat alleen op papier verenigd is. Gewoon even grof dreigen, daarna eenzijdig ‘toegeven’, en uiteindelijk precies krijgen wat hij wilde – een beperkte heffing die hij als overwinning kan verkopen. Het narratief ligt al klaar voor zijn achterban: Trump hield Europa in bedwang, zonder een oorlog te starten. Diplomatiek vuurwerk zonder ontploffing, maar met financieel gevolg. Europa probeert zich ondertussen wijs te maken dat het er goed vanaf is gekomen… met 15 procent importheffingen.
(foto: screenshot YouTube)
