Vergeet de gigantische installatie waar je vooral een selfie naast moet nemen: in Oostende draait een tentoonstelling rond kunst die gewoon op een kast, tafel of schouw past. Mu.ZEE toont met ‘Statuettes. Kleinsculptuur in huis’ hoe kleine beelden al anderhalve eeuw onze interieurs binnensluipen. En plots blijkt klein helemaal niet zo klein te zijn.
We zijn gewend geraakt aan kunst die vooral indruk maakt door haar formaat. Een gigantische sculptuur op een plein, een installatie die een volledige museumzaal inpakt of een kunstwerk waar je eerst drie minuten omheen moet lopen voor je begrijpt waar het begint en eindigt.
In Oostende kiest Mu.ZEE voor het tegenovergestelde: kunst die je kunt vastnemen, verplaatsen en — in sommige gevallen — gewoon thuis op de kast zou kunnen zetten.
De tentoonstelling Statuettes. Kleinsculptuur in huis loopt nog tot 3 januari 2027 in de Venetiaanse Gaanderijen en brengt ongeveer honderd sculpturen, schilderijen en werken op papier samen. De expo bekijkt anderhalve eeuw kleinsculptuur in België, van Marthe Donas, Oscar Jespers en Yvonne Serruys tot hedendaagse kunstenaars als Aline Bouvy en Dodi Espinosa.
Van grote kunst naar klein beeldje
Kleine sculpturen hebben altijd een wat dubbelzinnige reputatie gehad. Zet een beeld van drie meter hoog op een plein en we noemen het kunst. Zet ongeveer hetzelfde ding in miniatuur op de schouw en voor je het weet noemt tante Rita het "een schoon beeldje".
Mu.ZEE speelt bewust met dat onderscheid en laat zien hoe dun de grens tussen kunst, interieur en verzamelobject eigenlijk is.
Rond 1900 werden statuettes bovendien op grotere schaal geproduceerd, onder meer in gips en porselein. Daardoor werd beeldhouwkunst bereikbaar voor een veel breder publiek. Tegelijk bleven kunstenaars kleine beelden maken als zelfstandige kunstwerken, herinneringsobjecten of studies voor grotere sculpturen.
Het grote verschil: een monument kun je bewonderen. Een klein beeld kun je bezitten.
Van statuette naar collectible
En precies daarom voelt het onderwerp vandaag verrassend actueel.
Designer toys, limited editions, keramiek, art toys en andere collectibles zijn allang niet meer uitsluitend speelgoed. Kunstenaars brengen kleine oplages uit, werken samen met merken of verkopen hun objecten rechtstreeks via sociale media.
Een keramieken beeld belandt naast een vintage vaas, een gelimiteerde art toy in de boekenkast en een nieuw kunstobject wordt online gelanceerd alsof het de nieuwste sneaker is.
Nieuw is dat eigenlijk nauwelijks. De tentoonstelling laat juist zien dat kleine sculpturen altijd al ergens tussen kunst, interieur, commercie en verzamelcultuur hebben gezeten.
Alleen noemen we het tegenwoordig liever een collectible dan een beeldje voor op de schouw. Dat verkoopt vermoedelijk ook iets beter.
Wim Delvoye doet vrolijk mee
Naast Statuettes loopt in dezelfde Venetiaanse Gaanderijen een focuspresentatie rond Wim Delvoye. En laat die nu net bijzonder goed bij het verhaal passen.
Delvoye speelt al jaren met de grens tussen hoge en lage cultuur: keramische rioolbuizen, een betonmolen in houtsnijwerk en objecten die tegelijk kunstwerk, grap en design lijken.
De tentoonstelling bevat onder meer Bidjar, Concrete Mixer RL 2.93-94, Chantier IV en twee van zijn Action Dolls. Vooral die laatste passen perfect bij het thema. Delvoye veranderde zichzelf letterlijk in een klein verzamelobject en speelde daarmee met merchandising, kunst en de vraag hoeveel verschil er eigenlijk bestaat tussen een kunstwerk en een poppetje.
Of vooral: wie bepaalt wanneer het ene plots het andere wordt?
Praktisch
Statuettes. Kleinsculptuur in huis loopt tot 3 januari 2027 in de Venetiaanse Gaanderijen, Parijsstraat 2 in Oostende, waar Mu.ZEE tijdens de verbouwing onderdak heeft gevonden. Het museum is geopend van dinsdag tot zondag van 10 tot 17.30 uur. Een standaardticket kost 12 euro; jongeren van 13 tot 25 jaar betalen 3 euro.
Op 9 oktober organiseert Mu.ZEE ook een instaprondleiding door de tentoonstelling, voor wie zelf wil ontdekken hoeveel verhaal er in zo'n klein beeldje kan zitten.
(Foto: muzee.be)