Je stapt op een koude ochtend in je elektrische auto, kijkt naar het batterijpercentage en ziet dat je nog honderden kilometers kunt rijden. Alleen weigert de wagen dienst. Geen beweging in te krijgen. De oorzaak kan een klein accuutje zijn dat je wellicht compleet vergeten was. Want ook een elektrische auto heeft bij de meeste modellen nog altijd een doodgewone 12-voltaccu, en die houdt net zo min van de winter als de accu in een benzinewagen.
Een van de voordelen van elektrisch rijden is dat je afscheid neemt van heel wat klassieke autoproblemen. Geen startmotor die het begeeft, geen distributieriem die vervangen moet worden en geen motorolie die om de zoveel kilometer ververst moet worden. Bovendien heb je een gigantisch accupakket onder de vloer liggen, waarmee je in sommige gevallen zelfs een huis van elektriciteit zou kunnen voorzien.
Je zou dus denken dat een lege accu wel het laatste is waar je je zorgen over moet maken. Helaas heeft de autotechniek nog een kleine verrassing in petto.
Een enorme batterij, maar toch afhankelijk van een kleintje
De meeste elektrische auto's hebben naast hun grote hoogspanningsbatterij ook een afzonderlijke 12-voltaccu. Die voorziet onder meer de boordcomputers, centrale vergrendeling en andere elektronische systemen van stroom. Ze speelt bovendien een belangrijke rol bij het inschakelen van de auto.
De grote batterij staat namelijk niet voortdurend rechtstreeks in verbinding met de aandrijving. Om veiligheidsredenen wordt die verbinding via speciale schakelaars geregeld. En om die schakelaars te bedienen, is bij veel modellen stroom uit het 12-voltsysteem nodig.
Wanneer dat kleine accuutje leeg is, kan de wagen zijn grote batterij dus niet meer inschakelen. Je hebt misschien nog 80 procent rijbereik over, maar de auto geraakt niet eens van zijn parkeerplaats.
Een beetje alsof je een kluis vol geld hebt, maar de sleutel kwijt bent. Je bent nog altijd rijk, alleen heb je er op dat moment bijzonder weinig aan.
De winter helpt niet bepaald
Nu het kouder wordt, neemt de kans op accuproblemen toe. Vooral klassieke loodaccu's leveren bij lage temperaturen minder vermogen. Een exemplaar dat tijdens de zomer nog behoorlijk functioneerde, kan op een vrieskoude ochtend plots de geest geven.
Dat probleem kennen we natuurlijk van benzine- en dieselwagens, maar ook elektrische auto's zijn er niet volledig tegen beschermd. Zeker wanneer een wagen langere tijd stilstaat, kan een verzwakte hulpaccu problemen veroorzaken.
Moderne auto's verbruiken bovendien ook elektriciteit wanneer ze geparkeerd zijn. Alarmsystemen, communicatiemodules en allerlei elektronische voorzieningen blijven op de achtergrond actief. Dat verbruik is doorgaans beperkt, maar bij een accu die al op haar laatste benen loopt, kan het de doorslag geven.
Nu hoef je niet meteen te vrezen dat iedere elektrische auto na drie koude nachten verandert in een peperduur tuinornament. Veel modellen kunnen hun 12-voltaccu automatisch bijladen vanuit de grote batterij. Hyundai heeft daar bijvoorbeeld het systeem Aux. Battery Saver voor, en ook andere merken gebruiken vergelijkbare oplossingen.
Alleen helpt dat niet altijd wanneer de kleine accu versleten is of er ergens een technisch probleem opduikt.
En wat als je auto helemaal niets meer doet?
Stel dat je op een ochtend bij je elektrische wagen aankomt en de deuren niet meer reageren, het dashboard donker blijft of de auto weigert rijklaar te worden. Dan kan een lege 12-voltaccu de oorzaak zijn.
Bij veel elektrische auto's kun je de elektronica opnieuw tot leven wekken met een geschikte 12-voltbooster. Maar ga niet zomaar met startkabels experimenteren. De juiste procedure verschilt per merk en model, dus raadpleeg eerst de handleiding.
Dat is zeker belangrijk omdat niet iedere elektrische wagen nog een klassieke loodaccu gebruikt. Sommige modellen hebben een lithiumhulpaccu of een laagspanningssysteem met een andere spanning. En van de oranje hoogspanningskabels blijf je uiteraard af.
Wanneer de hulpaccu versleten is, moet ze gecontroleerd en zo nodig vervangen worden. Een booster kan je weer op weg helpen, maar lost de oorzaak niet noodzakelijk op.
Wie problemen wil voorkomen, laat de kleine accu dus best eens controleren wanneer de wagen al enkele jaren oud is. Zeker voor de winter kan dat geen kwaad. En als je de auto langere tijd niet gebruikt, volg je beter de aanbevelingen van de fabrikant.
De toekomst strandt soms op een ouderwets probleem
Het blijft een merkwaardige situatie. Autofabrikanten investeren miljarden in nieuwe batterijtechnologie, snellere laadmogelijkheden en steeds slimmere elektrische aandrijvingen. Ondertussen kan een relatief kleine hulpaccu voldoende zijn om een wagen van tienduizenden euro's volledig lam te leggen.
Dat betekent niet dat elektrische auto's onbetrouwbaar zijn. Ook een benzinewagen kan door een lege 12-voltaccu weigeren te starten. Alleen verwacht je zoiets minder snel wanneer er onder je voeten nog een batterij ligt waarmee je probleemloos naar de kust en terug zou kunnen rijden.
Dus als je elektrische auto deze winter plots geen teken van leven meer geeft, hoef je niet meteen te vrezen dat het peperdure accupakket overleden is. Misschien heeft gewoon zijn kleine broertje er de brui aan gegeven.
En dan sta je daar, met genoeg elektriciteit om honderden kilometers te rijden, maar niet genoeg om de auto wakker te krijgen.