Waarom hebben 418.214 Belgische gezinnen een buitenlandse rekening?
De federale overheidsdienst Financiën mag voortaan minder ver teruggrijpen in de tijd wanneer het buitenlandse rekeningen van Belgische belastingplichtigen onderzoekt. Het Grondwettelijk Hof verduidelijkt in een recent arrest dat de fiscus enkel de vijf tot zeven voorgaande aanslagjaren mag heropenen wanneer hij over nieuwe, materiële elementen beschikt. Daarmee zet het Hof een rem op een praktijk waarbij de fiscus in tal van dossiers de wettelijke termijnen te ruim interpreteerde.
Fiscale speurhonden en buitenlandse rekeningen
In de aangifte voor inkomstenjaar 2023 (aanslagjaar 2024) meldden 418.214 Belgische gezinnen een buitenlandse rekening – een stijging van 10 procent tegenover het jaar voordien. De Belgische fiscus beschikt dankzij de Common Reporting Standard (CRS) over gedetailleerde informatie van meer dan honderd landen over buitenlandse tegoeden, inkomsten, en rekeninghouders.
Op basis van die automatische gegevensuitwisseling selecteert de FOD Financiën jaarlijks zo’n 6.000 tot 7.000 belastingplichtigen voor verdere controle. Voor aanslagjaar 2022 werden 6.742 dossiers onderzocht, wat 21,5 miljoen euro aan bijkomende belastingen opleverde. De controle voor aanslagjaar 2023 loopt nog.
Twee jaar onderzoekstijd, tenzij…
Wanneer de fiscus een CRS-fiche ontvangt, hebben ze twee jaar tijd om te reageren. Die periode geldt als standaardtermijn voor controle, inclusief mogelijke belastingverhogingen bij niet-aangegeven inkomsten.
In sommige gevallen mag de fiscus dieper graven: tot vijf jaar terug bij aanwijzingen van niet-aangegeven inkomsten, en tot zeven jaar bij een vermoeden van fraude. Maar het arrest van het Grondwettelijk Hof legt nu duidelijke beperkingen op. Die verruimde termijnen zijn enkel van toepassing als in de nieuw verkregen gegevens effectief aanvullende, onbekende elementen opduiken.
Precedenten tellen niet als ‘nieuw'
Het Hof maakt daarbij komaf met de fiscale praktijk waarbij oudere CRS-fiches werden heropgevist bij ontvangst van recentere gegevens. In de toekomst geldt: een fiche uit bijvoorbeeld 2024 kan enkel aanleiding geven tot heropening van aanslagjaar 2021 als ze nieuwe, inhoudelijk afwijkende informatie bevat die niet reeds uit de fiche van 2021 zelf bleek.
Met andere woorden: passiviteit van de fiscus in de oorspronkelijke onderzoeksperiode wordt niet langer gecompenseerd door nieuwe info uit latere fiches – tenzij die een andere interpretatie van de eerdere gegevens afdwingt.
Geen carte blanche voor zeven jaar controle
Fiscaal experten merken in de krant ‘De Tijd’ op dat de uitspraak een bevestiging is van bestaande rechtspraak, maar belangrijk omdat de fiscus die grenzen in de praktijk geregeld negeerde. Het is geen automatisch recht om bij elke nieuwe fiche vijf of zeven jaar terug te gaan in de tijd. Artikel 358 van het Wetboek van Inkomstenbelastingen – dat het gebruik van CRS-gegevens regelt – moet volgens het Hof strikt worden geïnterpreteerd.
Buitenlandse rekening is niet altijd belastbaar
Waarom zoveel belgen hun centjes in het buitenland parkeren, is vrij simpel: een buitenlandse rekening is op zich niet belastbaar, maar ze moet wel worden gemeld: zowel in de jaarlijkse belastingaangifte als bij het Centraal Aanspreekpunt van de Nationale Bank van België. Enkel wie inkomsten zoals intresten of dividenden uit buitenlandse rekeningen haalt, is daar belasting over verschuldigd.
(Foto: Shutterstock)
