Iedereen bespaart terwijl ze in Brussel schaamteloos langs de kassa passeren?
“Besparen, besparen, besparen”, zo klinkt de mantra van onze politici die aan het roer staan, maar ze vergeten de kritische loep op hun eigen statuut te zetten. Het Rekenhof roept op tot meer transparantie. Hoe zit het met de dubbele vergoeding van de dames en heren van plezier daar in Brussel? Hoezo parlementsleden laten zich twee keer vergoeden voor dezelfde uitgaven?
Parlementariër schuift dat?
Het salaris van een Belgisch parlementslid bedraagt iets meer dan 8.000 euro bruto per maand, maar daarbovenop komt een onbelaste onkostenvergoeding van 2.597,94 euro. Netto belandt er zo’n 7.000 euro op de bankrekening. Je kan je ook bedienen van extra functies zoals fractieleiderschap of commissievoorzitterschap. Dan wordt niet alleen je loon verhoogt, maar ook de onkostenvergoeding. Voor deze topposities loopt die vergoeding op tot wel 4.121 euro per maand. Ah ja, want als je ‘top’ bent, maak je ook meer onkosten, toch?
We zijn niet het enige land van poenscheppers
België staat met deze zelfbedieningsconstructies van parlementaire verloningen niet bovenaan het Europese klassement. Maar is dat een troost? De hele constructie rond de onkostenvergoeding blijft sowieso opmerkelijk. Onze politici bedachten destijds het systeem voor zichzelf toen de parlementaire wedde volledig belastbaar werd. Ze wilden vermijden dat verkozenen netto minder zouden overhouden. Waarom zou je jezelf vergeten een cadeautje te geven, niet?
Wat wordt er eigenlijk gedekt?
Naast de maandelijkse somvan 2.600 euro krijgen parlementsleden een hele resem van andere voordelen. Gratis treinabonnementen, een budget voor woon-werkverkeer, terugbetaling van ziektekostenbijdragen, een apart budget voor laptops en gsm’s, een budget voor drukwerk, een internetabonnement thuis, en bij lange zittingen mogen ze op hotel in Brussel – de lijst is lang. In het Vlaams Parlement worden de laptops zelfs rechtstreeks door het parlement aangekocht.
En daar wringt het schoentje, volgens critici. “Waarom krijgen parlementsleden 2.600 euro voor onkosten, terwijl zoveel al wordt vergoed?” vraagt de communist Raoul Hedebouw zich af. Het Rekenhof deelt die bedenkingen. Het risico bestaat dat dezelfde onkosten dubbel worden vergoed. “Aangezien niet wordt gespecificeerd waarvoor de onkostenvergoeding dient, is er een gebrek aan controle en transparantie,” luidt het.
Intern protest, maar achter gesloten deuren
Hoe pijnlijk is het om vast te stellen dat de PVDA de enige partij is die het probleem luidop aankaart. Binnen de andere fracties geven ze toe dat er twijfel groeit. Doch, de twijfel is niet groot genoeg om de discussie openlijk voeren. “Wie kritiek uit, wordt al snel een nestbevuiler genoemd,” fluistert een anoniem Kamerlid in de wandelgangen.
Arbeidseconoom Stijn Baert (UGent) is al langer kritisch. “Het is niet logisch dat parlementsleden, naast een goed salaris, ook nog eens een hoge onbelaste onkostenvergoeding krijgen. Dat geld zou beter rechtstreeks als brutoloon worden uitgekeerd, mét belastingen. Wees eerlijk en transparant.”
Een lastige erfenis voor de politiek
Het idee om het systeem te hervormen is niet nieuw. Onder Vivaldi werd een poging ondernomen om het statuut van parlementsleden te wijzigen, maar – helaas – zonder succes. Toch zijn er kleine stappen gezet: in het Vlaamse regeerakkoord werd al beslist om extra vergoedingen voor bijzondere functies te hervormen en uittredingsvergoedingen te halveren.
Ook Kamervoorzitter Peter De Roover (N-VA) wijst op eerdere besparingen. “De politiek heeft bewezen in eigen vel te durven snijden,” stelt hij. Recent werden voordelen voor bureauleden nog geschrapt, zoals subsidies voor recepties. Wauw! Wat stelde de N-VA via de beruchte ‘nota’s’ van De Wever ook alweer voor voor de ‘andere’ Belgen om het land te redden van het faillisement? Daar is een woord voor: schaamteloosheid. Opmerkingen als die van De Roover zijn – what’s in a name -onvoldoende om de publieke verontwaardiging te stillen.
Besparing of symboliek?
Hedebouw stelt voor om de onkostenvergoeding te belasten. Volgens hem zou dat een besparing van zeven miljoen euro opleveren, op een totaalbudget van 13,8 miljoen euro. “Terwijl werknemers in België hun volledige loon belast zien, hebben politici voor zichzelf een zeer voordelige uitzondering gemaakt. Dat moet stoppen,” klinkt het scherp.
Wordt vervolgd, of zoals zo vaak: doodgezwegen?
(Foto: Philip Reynaers/Photo News)