België is een land van innovatie. We vonden de friet uit, perfectioneerden het bier en slaagden erin om een hele tijd zonder regering te functioneren omdat de toekomstige premier eigenlijk chanteerbaar was. Maar nu blijkt dat we nóg een unieke managementtechniek hebben ontwikkeld. Wanneer het werk zich opstapelt, stoppen we gewoon tijdelijk met nieuw werk. Althans: als je rechter bent.
Volgens berichten uit Dendermonde, zo lezen we in ‘Het Nieuwsblad’, loopt een correctionele rechter ondertussen ongeveer honderd vonnissen achter. Sommige partijen wachten al maanden op een uitspraak die normaal gezien veel sneller verwacht wordt. De oplossing die nu werd bedacht, is even eenvoudig als geniaal: alle toekomstige zittingen worden geschrapt zodat de achterstand kan worden weggewerkt.
En plots vragen duizenden Vlamingen zich af waarom zij nooit van dat systeem hebben mogen genieten. Stel je voor dat een loodgieter aan zijn klanten meldt dat hij de komende drie maanden geen nieuwe lekken meer herstelt omdat hij eerst nog de lekken van vorig jaar moet afwerken. Of een kapper die beslist dat niemand nog een afspraak kan maken tot september omdat hij eerst nog honderd kapsels uit 2025 moet afwerken. Of je belastingcontroleur die meldt dat je dossier even moet wachten omdat hij nog bezig is met de aangiftes van de regering-Michel.
Toch zou niemand dat aanvaarden. Behalve blijkbaar wanneer het over justitie gaat. Daar lijkt achterstand ondertussen geen probleem meer te zijn, maar een soort administratieve levensstijl.
Nu goed, eerlijk is eerlijk. De meeste rechters werken hard. Veel rechtbanken kampen al jaren met personeelstekorten, complexe dossiers en een structureel gebrek aan middelen. Niemand beweert dat magistraten elke namiddag met de voeten op tafel naar herhalingen van FC De Kampioenen zitten te kijken.
Maar precies daarom blijft dit verhaal zo fascinerend. Want wanneer een gewone burger een termijn mist, volgt er vaak een sanctie. Wanneer een onderneming haar verplichtingen niet nakomt, volgen boetes. Wanneer je belastingen te laat betaalt, krijg je geen brief waarin de fiscus begrip toont voor je drukke agenda.
Integendeel. Dan blijkt tijd plots een bijzonder belangrijk concept. Behalve dus wanneer justitie zelf achterop geraakt. Dan wordt tijd iets relatiefs. Een filosofisch begrip bijna.
Een vonnis dat binnen een maand verwacht wordt maar pas een half jaar later arriveert? Dat heet geen vertraging. Dat heet een werkpunt. Een achterstand van honderd dossiers? Dat heet geen probleem. Dat heet een uitdaging. En de oplossing? Minder werk geven tot het oude werk af is. Het is eigenlijk een revolutionair idee.
Misschien moeten we het uitbreiden naar de rest van de samenleving. Mensen met een achterstallige hypotheek krijgen voorlopig geen nieuwe facturen meer. Belastingplichtigen die hun aangifte vergeten zijn, krijgen een jaar uitstel om eerst hun vorige administratie op orde te brengen.
Wie drie maanden achterloopt met zijn huishuur mag tijdelijk gratis wonen tot de achterstand weggewerkt is. Klinkt absurd? Welkom in België. Het mooiste aan het hele verhaal is misschien nog dat niemand echt verbaasd lijkt. Er zijn geen spoedvergaderingen. Geen nationale crisis. Geen breaking news-uitzendingen.
Integendeel. De gemiddelde Belg leest het nieuws, knikt begrijpend en denkt: "Ja, justitie dus." En misschien is dat uiteindelijk het meest verontrustende van alles. Niet dat een rechter honderd vonnissen achterloopt omdat ze, zo lezen we in Het Nieuwsblad, ‘houdt van discussiëren en heel onzeker is’. Maar dat we dat ondertussen ongeveer even normaal vinden als regen op een Belgische zomerdag.
