Al dertig jaar lang komen cactusliefhebbers samen in de Brusselse club Peyote — maar jonge leden zijn er amper. Oprichter Denis Diagre wil dat veranderen, en legt ondertussen ook bloot hoe kwetsbaar de stekelige plant eigenlijk is.
Club Peyote is al sinds de jaren negentig het thuishonk voor cactusliefhebbers in Brussel. Bijna elke laatste vrijdag van de maand komen de leden samen in de botanische tuin Jean Massart in Oudergem, waar ze een eigen plek hebben om cactussen te kweken, kweekervaringen te delen en zeldzame soorten te ontdekken. En als klap op de vuurpijl: er is ook een tombola waarbij je een zeldzame cactus kunt winnen.
Een club met een erfgoed — maar zonder jongeren
Medestichter Denis Diagre, die werkt aan de Plantentuin Meise en hoogleraar is aan de ULB, is duidelijk over het probleem: "In de jaren negentig waren er ongeveer dertig cactusclubs in Vlaanderen, nu schieten er nog maar een vijftal van over." De reden? Internet. Mensen zoeken gewoon alles zelf op, in plaats van ervaringen te delen in een clubsetting. "Wat ons betreft gaat er niets boven de uitwisseling van ideeën in persoon, tussen vrienden", zegt Diagre.
De club telt momenteel een vijftigtal vaste leden, maar het vinden van jonge aanwas blijft een uitdaging. Dat is jammer, want de expertise die binnen Peyote gedeeld wordt, is moeilijk te vinden op een willekeurige website. Elke bijeenkomst bevat ook een voordracht — deze maand door Diagre zelf, over de groei van het ecologische bewustzijn en de bescherming van cactussoorten.
Tweeduizend soorten, en één op de drie bedreigd
Cactussen zijn een pak diverser dan de meeste mensen denken: naar schatting bestaan er zo'n tweeduizend soorten. Maar één op de drie soorten is met uitsterven bedreigd. Habitatverlies door landbouw en bouw, klimaatverandering en illegale smokkel maken van cactussen een kwetsbare plantenfamilie.
Bijna alle cactussoorten vallen dan ook onder de Cites-conventie, het internationale verdrag voor de bescherming van bedreigde soorten. Diagre is zelf Cites-expert voor cactussen in België: "Elk jaar word ik een tiental keer opgeroepen door de douanediensten om na te gaan of bepaalde cactussen niet in het wild zijn verzameld en illegaal verhandeld worden." Planten die in beslag worden genomen, belanden in de Plantentuin Meise.
De obsessie van de Copiapoa
Een van de meest geliefde — en meest bedreigde — cactussen is de Copiapoa cinerea uit Chili. Ze vallen op door hun grijswitte waslaag, die contrasteert met hun zwarte stekels. Diagre is er zelf door geobsedeerd: als twintiger spaarde hij geld om naar de Atacama-woestijn te reizen voor die ene cactus. Ondertussen telt hij vier reizen naar Chili en meer dan tien cactustripjes naar Arizona. "Cactussen zijn voor velen een passie die op een obsessie lijkt", lacht hij.
Of de club ooit van naam zal veranderen? De verwijzing naar de peyote-cactus — bekend om zijn psychoactieve stoffen — vindt Diagre niet ideaal. Hij gooit de naam Copiapoaclub alvast in het rond.
