De cijfers illustreren een btw-beleid zonder logica.
Wie denkt dat het Belgische btw-beleid gestoeld is op samenhang of maatschappelijke rechtvaardigheid, is blind en naïef. Wat vandaag als hervorming wordt gepresenteerd, leest steeds vaker als een oefening in politiek surrealisme. Regels die niemand nog kan uitleggen, tarieven die elkaar tegenspreken en correcties die vooral één ding duidelijk maken: beleid wordt niet langer gemaakt voor burgers, maar voor wie het hardst lobbyt.
Isolde Van den Eynde fileert de absurditeit
Politiek journaliste Isolde Van den Eynde legt in Het Laatste Nieuws de nieuwe en aangepaste btw-regels genadeloos bloot. Aan de hand van concrete cijfers toont ze hoe het Belgische systeem ontspoort. De voorbeelden zijn zo absurd dat ze bijna humoristisch worden — ware het niet dat ze tegelijk pijnlijk illustreren hoe ver de fiscale logica zoek is. We citeren: “De logica is compleet zoek geraakt. Margarine is 12% btw, boter 6%. Een zwembad bouwen? 21% btw. Maar een trap naar het zwembad bouwen? Dat kan ook 6% zijn als die ook toegang geeft tot de rest van het huis. Een schilderij kopen? 6% btw. Een schilderij huren? 21% alsjeblieft. Suiker heeft een verlaagd tarief van 6%. Maar tandpasta? Dat is 21%. Kraantjeswater? Dat is 6%. Maar giet water in een fles en voeg er bubbels aan toe en de belasting stijgt naar 21%. Een oprit aanleggen? 6%. Een tuinpad? 21%. Een kledingkast van Ikea? 21%. Een op maat gemaakte kast is dan weer 6% btw.”
Belgisch surrealisme in cijfers
Het illustreert hoe producten en diensten die inhoudelijk nauwelijks van elkaar verschillen, onder totaal verschillende btw-tarieven vallen. De ene activiteit wordt fiscaal afgestraft, de andere ontzien, zonder economische of sociale verantwoording. Het resultaat is een kluwen van uitzonderingen die enkel nog begrijpelijk is voor wie er voordeel uit haalt.
Lobbywerk als beleidskompas
Wat vooral opvalt, is dat deze chaos geen toeval lijkt. De btw-hervormingen vertonen een duidelijk patroon: sectoren met sterke lobby’s worden gespaard, terwijl de factuur elders wordt gelegd. Dat mechanisme maakt steeds explicieter deel uit van het huidige beleid.
N-VA en het bedienen van de ‘eigen klanten’
In dat verhaal springt vooral N-VA in het oog. De partij profileert zich graag als rationeel en economisch verantwoordelijk, maar de praktijk toont iets anders. Haar beleid lijkt steeds vaker afgestemd op het schaamteloos beschermen van specifieke belangen.
Lachen of verontwaardigd zijn?
Je kan om deze fiscale kafkaëske situaties lachen, zoals bij zoveel Belgisch absurdisme. Maar eigenlijk is het vooral schrijnend. Achter de surrealistische btw-regels schuilt een fundamenteler probleem: een fiscaal systeem dat zijn geloofwaardigheid verliest en een politieke klasse die steeds openlijker bepaalt wie wint en wie betaalt.
(Foto: AI-bewerkt:`Bert Van Den Broucke/ /Photo News)