Begroting mislukt, regering op wankele benen.
De politieke temperatuur in de Kamer daalde donderdagmiddag tot ver onder het vriespunt. Onze grote leidsman Bart De Wever (N-VA) kreeg er een spervuur van kritiek te verwerken omdat zijn regering er niet in geslaagd is om een akkoord te bereiken over de meerjarenbegroting. De Wever vroeg aan de grote Filip van België vijftig dagen extra om alsnog tot een akkoord te komen, maar dat verzoek werkte bij de oppositie als een rode lap op een stier.
Een premier met lege handen
“Sire, geef mij vijftig dagen,” klonk het sober uit de mond van een ontgoochelde Bart. In zijn verklaring riep De Wever zijn coalitiepartners op om “boven zichzelf uit te stijgen”. De boodschap moest tegelijk strijdvaardig en defensief zijn: de premier gaf toe dat de begrotingsopmaak “een oefening zonder weerga” is, maar waarschuwde dat er geen alternatief is. “Zonder plan dreigen we in een spiraal van oplopende schulden en stijgende rente terecht te komen.”
Maar bij de oppositie klonk het Weveriaans: “Zet die ploat af.”Na maanden onderhandelen blijft de regering-De Wever met lege handen achter. De premier kreeg applaus van zijn meerderheid, maar dat klonk hol in de oren van een Kamer die vooral het angstzweet van het falen rook.
De oppositie haalt de messen boven
Vlaams Belang-fractieleider Barbara Pas vatte het scherp samen: “U hebt nog een regering, maar geen geloofwaardigheid meer.” Ze noemde het “historisch” dat een regering in volle bevoegdheid terugvalt op een noodbegroting. “De blamage is compleet.”
Alexia Bertrand (Open VLD) vroeg zich openlijk af of De Wever zijn prioriteiten nog kent. “Waar liggen die? In een museum in Egypte? In een aula in Gent? Of op een Unizo-meeting in Maarkedal? Door te laat te beginnen, brengt u dit land in coma.”
Bij Groen en Ecolo klonk de toon niet milder. “Dit is geen moment voor geruzie, maar voor leiderschap,” zei Stefaan Van Hecke. “Wat doet uw regering? Ruzie maken. U speelt met de toekomst van het land.”
Raoul Hedebouw (PVDA) vond dan weer dat de impasse net goed nieuws is: “Het uitstel van jullie antisociale maatregelen is een overwinning van de sociale beweging.”
“Een overgangsregering zonder resultaat”
Ook bij de Franstalige partijen klonk de kritiek vernietigend. PS’er Pierre-Yves Dermagne noemde het bilan van De Wever “een ware catastrofe”. François De Smet (DéFI) sprak over “een overgangsregering die niets heeft bereikt.”
Zelfs Jean-Marie Dedecker, onafhankelijk parlementslid maar ooit verkozen op een N-VA-lijst, spaarde zijn woorden niet. “Als jullie niet beseffen dat het kwart over twaalf is, neem dan collectief ontslag en ga naar de kiezer.”
De Wever in verdedigingsmodus
De premier probeerde het tij te keren, maar bleef opvallend kort in zijn repliek. “De ontgoocheling is begrijpelijk,” erkende hij, “maar het verwijt dat er niet gewerkt is, klopt niet.”
Toch kon hij niet om de kern van het probleem heen: er is geen akkoord, geen begroting, en dus ook geen plan. “Als ik hier met lege handen en grote kopzorgen sta, is het omdat we samen hebben beslist om de problemen onder ogen te zien,” zei De Wever. “Maar het is een extreem moeilijke opdracht.”
Een regering in verlenging speeltijd
De premier benadrukte dat de regering blijft werken, en riep zijn coalitiepartners op tot ernst. Tegelijk liet hij een duidelijke waarschuwing vallen: zonder begrotingspad dat de overheidsfinanciën tegen 2030 weer op koers brengt, is er voor hem geen toekomst als premier.
“Ik weiger een regering te leiden die dat pad niet bewandelt,” klonk het resoluut. “Zonder hervormingsroute heeft het geen zin in de Wetstraat 16 te vertoeven.”
De Wever bevestigde dat begin volgend jaar noodgedwongen wordt overgeschakeld op voorlopige twaalfden — een noodmaatregel die sinds de financiële crisis niet meer werd gebruikt. Daardoor dreigt niet alleen budgettaire onzekerheid, maar ook vertraging voor de grote hervormingen uit het zomerakkoord.
Balans van de impasse
Het moest de start van een hervormingsregering zijn, maar evolueertde razendsnel richting verlamming. De meerderheid is officieel nog niet dood en begraven, maar de spanningen tussen N-VA, MR en CD&V liggen open en bloot.
De oppositie ruikt bloed, de premier spreekt over “verantwoordelijkheid”, en de kiezer ziet vooral een regering die haar eigen startdatum mist. De komende vijftig dagen moeten bepalen of Bart De Wever zijn project kan redden — of dat zijn eerste federale avontuur eindigt in het zand van de Wetstraat.
(Foto: Bert Van Den Broucke/ /Photo News)
