Kogel, kiel of kruisraket: dit is waar België dit jaar zijn defensiemiljarden aan spendeert.
De Belgische krijgsmacht staat in 2025 voor een stevige moderniseringsronde. Minister van Defensie Theo Francken (N-VA) trekt de portefeuille open voor een brede investering in slagkracht, mobiliteit en defensieve capaciteiten. In zijn beleidsnota presenteert hij een waslijst aan geplande aankopen: van parachuteerbare rubberboten tot luchtafweerraketten, en van nachtzicht tot kruisraketten voor de F-35’s. Ach ja, en waarom de propagandist van het eerste uur, Tom Waes, niet inschakelen om zijn winkel te promoten.
Wanneer de Amerikanen ergens ter wereld hun overschot aan militair materiaal kwijt willen – onder de vorm van een kleine oorlog – bestelt defensie een ‘Top Gun’ film. Tom Cruise gaat er nu eenmaal in als gebakken koek bij het brede publiek. En zo wordt oorlogje spelen, gerserveerd als ontspanning. Als je dat bestempelt als propaganda, word je weggezet als complottheorist. Nee, propaganda, daar doen wij in vrije Westen niet aan? In ons land hebben we ook een ‘Tom’ die zich volgaarne voor de kar van ijzervreters laat spannen. We trappen wellicht op zere tenen, wanneer we beweren dat Tom Waes geen televisiemaker maar een propagandist is. Doch, groot was onze verbazing toen we op de Facebook-pagina van Francken, Theo en Tom broederlijk de lens in zagen kijken. “Kamp Defensie! 🪖🦅😎”, schreef Francken bij de foto. Moeten we er nog een tekening bij maken?
Special forces krijgen hun speeltuin
Francken krijgt zijn miljarden, maar wil hij ze voor gebruiken? In zijn beleidsnota voor 2025 licht minister van Defensie Theo Francken (N-VA) de aankoopplannen voor dit jaar toe. Centraal in het nieuwe aankoopplan staat het Special Operations Regiment – de elite-eenheden die opereren onder radar, over grenzen en in vijandelijk terrein. Hun uitrusting krijgt een flinke upgrade: kleinere vliegtuigen voor korte en onvoorbereide landingsbanen, all-terrain buggy’s voor ontoegankelijk terrein, gepantserde voertuigen voor discrete missies, parachuteerbare rubberboten voor maritieme operaties en individuele uitrusting voor extreme omstandigheden.
De uitrusting wordt letterlijk op maat van de missie gesneden: ski’s en sledes voor pooltoestanden, parachutes en zuurstofmaskers voor hoogtes tot 7.000 meter – een tactiek die toelaat om ver achter vijandelijke linies te landen. Volgens kolonel Raphael Bechet, bevelhebber van het Special Operations Regiment, draait het om snelheid en precisie: “Zo snel mogelijk binnen en weer buiten. Dat is onze filosofie.”
Luchtverdediging: van MANPADS tot Patriots
Met drones, raketten en luchtaanvallen die de oorlog in Oekraïne domineren, staat ook luchtafweer bovenaan het prioriteitenlijstje. De aankoop van draagbare luchtverdedigingssystemen (MANPADS) en systemen met groter bereik (tot 8 km) is voorzien. Voor de middellange en lange afstand wordt gesleuteld aan een Belgisch-Nederlandse samenwerking. Onze noorderburen gebruiken al NASAMS en Patriots. België overweegt op korte termijn een bestelling van het Noorse NASAMS-systeem, met een latere mogelijke instap in de vervanging van de Nederlandse Patriots.
Daarnaast wordt werk gemaakt van antidrone-capaciteit, cruciaal voor het beschermen van kritieke infrastructuur. Een partnerschap met de industrie moet in 2025 resulteren in de aankoop van een arsenaal aan verdedigingsmiddelen tegen onbemande toestellen.
Raketten voor het echte werk
België wil dit jaar voldoen aan de NAVO-norm om twee procent van het bbp aan defensie uit te geven. Dat gebeurt onder meer door fors in te zetten op de aankoop van munitie – met voorrang voor types waarvoor momenteel lange wachttijden gelden. Denk aan raketten voor de nieuwe pantservoertuigen van de landmacht, kruisraketten voor de F-35's (zoals de Noorse Joint Strike Missile), en bewapening voor drones.
De eerste Belgische F-35’s staan al op Amerikaanse bodem, maar de eerste toestellen maken dit jaar de oversteek naar België. Ook de eerste MQ-9B Reaper-drone wordt nog in 2025 geleverd.
Oekraïne: de steun gaat verder
De steun aan Oekraïne blijft doorgaan. Voor dit jaar plant België leveringen van gepantserde ambulances, transportvoertuigen, onbemande maritieme vaartuigen, beschermkledij tegen CBRN-bedreigingen (chemisch, biologisch, radiologisch, nucleair), munitie en technische inspectietoestellen. De eerste Belgische F-16’s worden eveneens geleverd, voornamelijk als bron van wisselstukken voor de Oekraïense luchtmacht.
Politiek getouwtrek in aantocht
Op de langere termijn werkt Francken aan een investeringsplan dat ook de bestelling van extra F-35’s en een derde fregat omvat. Maar de politieke steun daarvoor is allerminst unaniem. Cd&v en Les Engagés hebben hun twijfels, zeker met het oog op de geopolitieke onzekerheid door de strapatsen van Donald Trump. Europa bewapenen met Amerikaans materieel, terwijl Washington op ramkoers ligt met de NAVO? Niet iedereen vindt dat een duurzame strategie. Er zal dus nog stevig moeten gemasseerd worden. Gelukkig heeft Theo zijn vriend Tom om hem daarbij te helpen.
Ziezo, wanneer je straks aanschuift in de wachtrij bij het OCMW, weet je ten minste waarom.
(Foto: Facebook/Theo Francken)
