“Schol, doe ze nog eens vol. Maar alleen met een witte kassa.”
Daar is de lente, daar is de zon: de terrassen lopen stilaan weer vol en daar wil de regering-De Wever een spreekwoordelijk graantje van mee pikken. Bart heeft grootse plannen om de horecasector aan te pakken. Van een verplichte witte kassa in elk etablissement tot een einde aan de omstreden ‘wurgcontracten’: de federale regering wil schoon schip maken. Maar wat betekent dit voor de cafébaas om de hoek en de restaurants die het al moeilijk hebben? Vijf maatregelen die de Belgische horeca op z’n kop zetten.
1. Witte kassa voor iedereen – zwart geld verleden tijd
De dagen van de ‘grijze zone’ in de horeca lijken geteld. De regering-De Wever wil een verplichte witte kassa voor alle horecazaken, ongeacht hun omzet. Tot nu toe gold die verplichting enkel voor restaurants die meer dan 25.000 euro per jaar aan maaltijden verkochten. Dat systeem werd echter te vaak omzeild, vooral bij cashbetalingen zonder btw-ticket.
Om het gebruik van de witte kassa aan te moedigen, wordt een zogenaamde ‘btw-loterij’ overwogen. Klanten zouden prijzen kunnen winnen door simpelweg hun kasticket te vragen. Nee we verzinnen dit niet. Een idee dat in Portugal al zijn vruchten afwierp en de belastinginkomsten flink deed stijgen. Zou het?
2. Einde aan de dictatuur van de brouwers
Cafébazen weten het maar al te goed: een contract tekenen met een brouwer betekent vaak dat je je ziel verkoopt. ‘Wurgclausules’ maken het ondernemers lastig om hun zaak op te zeggen of hun dranken ergens anders aan te kopen. De regering-De Wever wil hier een einde aan maken. Het Wetboek van economisch recht wordt aangepast, waardoor brouwers en drankenhandelaars niet langer hun klanten kunnen gijzelen met exclusieve afnameverplichtingen.
Daarnaast wordt ook de gedragscode tussen horecaondernemers, brouwers en handelaars herzien. Die dateert uit 2015 en moest eigenlijk al in 2018 geëvalueerd worden, maar politieke chaos en een pandemie staken daar een stokje voor. Nu wordt die herziening alsnog doorgevoerd – en menig café-uitbater haalt opgelucht adem.
3. Meer werk, minder kosten voor de baas
Overwerken wordt de norm in de horeca. Voltijdse werknemers mogen voortaan tot 450 extra overuren kloppen, waarvan 360 uren zonder extra overloon. Ook flexi-jobs krijgen een boost: het maximaal toegelaten jaarinkomen stijgt van 12.000 naar 18.000 euro.
Studenten profiteren eveneens van deze versoepelingen en mogen opnieuw 650 uren per jaar werken, terwijl voltijdse werknemers er een flexi-job mogen bijnemen bij dochter- of partnerondernemingen. De regering ziet dit als een broodnodige maatregel om het personeelstekort in de sector aan te pakken, maar vakbonden vrezen dat de werkdruk hierdoor nog verder zal stijgen.
4. Weg met de fiscale straf voor schenkingen
Horecazaken die onverkochte etenswaren willen schenken aan goede doelen, worden vandaag fiscaal afgestraft. Giften in natura leveren minder belastingvoordeel op dan schenkingen in cash. Dat wordt nu rechtgezet: schenken wordt even voordelig als storten. Liefdadigheidsinstellingen zullen hier ongetwijfeld wel bij varen, al dreigt een compensatiemaatregel elders in het systeem: de belastingvermindering voor giften aan erkende instellingen daalt van 45 naar 30 procent.
5. Goedkopere frisdrank? Niet te vroeg gejuicht
Belgen gaan massaal over de grens om goedkopere frisdranken, koffie en thee in te slaan. Om die zogenaamde ‘grensaankopen’ te beperken, worden accijnzen op zerofrisdranken, koffie en thee volledig geschrapt. De ‘suikertaks’ van 11,92 cent per liter op onder andere cola zero verdwijnt, wat op het eerste gezicht goed nieuws lijkt voor liefhebbers van suikervrije dranken.
Toch waarschuwen experts dat de prijzen hierdoor niet per se zullen dalen. Fabrikanten en winkeliers hebben eerder de neiging om accijnsverlagingen niet door te rekenen aan de consument. Bovendien wordt ook de verpakkingsheffing op herbruikbare flessen geschrapt, wat vooral een symbolische zet lijkt in de strijd voor duurzame verpakkingen.
Eeen nieuw tijdperk voor de horeca?
De regering-De Wever is vastbesloten om de Belgische horeca grondig te hervormen. Of deze maatregelen effectief zullen leiden tot een transparantere sector en een eerlijker speelveld voor ondernemers, blijft afwachten. We ziijn nu eenmaal werelkampioen achterpoortjes. Hoe dan ook: de witte kassa’s komen eraan, brouwers moeten hun grip op cafés lossen en personeel moet/mag harder werken voor minder extra loon. Een nieuwe lente, een nieuwe wetgeving – maar of dat voor iedereen even zonnig zal uitdraaien, is nog maar de vraag.
