770.000 euro omdat de overheid haar eigen administratie niet op orde kreeg. Welkom in Belgistan, waar misdaad niet loont... tenzij je lang genoeg wacht.
Van de dodencel naar de jackpot
Op 23 juni 1979 richtte Freddy Horion samen met zijn kompaan Roland Feneulle een bloedbad aan in Sint-Amandsberg. Vijf leden van de familie Steyaert werden koelbloedig afgemaakt. Daarbovenop kwam nog een eerdere moord op een Poolse winkelierster. Het Gentse hof van assisen veroordeelde Horion tot de doodstraf, die later automatisch werd omgezet in levenslange opsluiting.
Ruim vier decennia later is de situatie ronduit surrealistisch geworden. Horion, vandaag 78 jaar, verliet deze week de gevangenis van Hasselt met een enkelband en werd ondergebracht in het Openbaar Psychiatrisch Zorgcentrum van Rekem.
Dat is op zich al een opmerkelijke wending. Maar het echte nieuws zit elders: de Belgische staat mag nu ook nog eens bijna 770.000 euro ophoesten.
Hoe een massamoordenaar een vermogen verzamelt
De reden is even eenvoudig als hallucinant. Al in 2018 oordeelden deskundigen dat Horion niet langer thuishoorde in een klassieke gevangenis, maar in een aangepaste forensische omgeving. Alleen bleek België daar geen passende oplossing voor te hebben.
Het gevolg? Procedures, beroepszaken, juridische discussies en jarenlang getalm.
In november 2023 legde het Antwerpse hof van beroep de Belgische staat een dwangsom op van 1.000 euro per dag zolang Horion niet naar een geschikte instelling werd overgebracht. De overheid slaagde er vervolgens meer dan twee jaar niet in om dat arrest uit te voeren.
Rekenmachine erbij: ongeveer 770 dagen vertraging aan 1.000 euro per dag. Resultaat: een factuur van zowat 770.000 euro.
Niet voor de slachtoffers. Niet voor hun nabestaanden.
Voor Freddy Horion.
"Hij zal verstandig omgaan met het geld"
Dat bedrag zal effectief worden geïnd, bevestigde advocaat Walter Damen.
Volgens Damen beschikt zijn cliënt over een uitvoerbare titel en hoeft er zelfs geen bijkomende procedure te worden gevoerd om het geld te verkrijgen. Nog opmerkelijker was zijn geruststellende boodschap aan de belastingbetaler: Horion zou "op bijzonder verstandige wijze" met de gelden omgaan.
Dat zal ongetwijfeld een grote troost zijn voor iedereen die zich afvraagt waarom een veroordeelde zesvoudige moordenaar straks een bedrag ontvangt waar de gemiddelde werknemer tientallen jaren voor moet werken.
Slachtoffers kregen nooit wat hen toekwam
De wrange ironie van het dossier wordt nog groter wanneer men kijkt naar de slachtoffers.
Volgens Johan Steyaert, broer van één van de vermoorde gezinsleden, werd de schadevergoeding die na het assisenproces werd toegekend nooit betaald.
Met andere woorden: de familie wacht al meer dan veertig jaar op compensatie, terwijl de veroordeelde moordenaar nu mogelijk drie kwart miljoen euro ontvangt omdat de Belgische overheid haar eigen arresten niet tijdig uitvoerde.
Steyaert kondigde inmiddels aan beslag te willen laten leggen op het bedrag zodra het beschikbaar komt. Niet voor zichzelf, zegt hij, maar om het integraal aan het Kinderkankerfonds te schenken.
Tikkende tijdbom, maar wel een dure
De controverse rond Horion is daarmee verre van voorbij.
Uit gerechtelijke documenten bleek eerder dat het openbaar ministerie hem nog altijd omschrijft als een "tikkende tijdbom" met een zeer hoog risico op herval. Dat oordeel zorgde begin juni zelfs voor onrust rond zijn geplande opname in Rekem.
Uiteindelijk ging de opname toch door. Horion wordt permanent gemonitord via een enkelband en moet zich strikt houden aan een behandelprogramma. Nu zijn we gerust, toch?
Belgistan draait op volle toeren
Het dossier-Horion vat de Belgische justitie misschien beter samen dan honderd parlementaire commissies ooit zouden kunnen.
Een staat die veroordeeld wordt omdat ze haar eigen regels niet naleeft. Slachtoffers die decennialang wachten op compensatie. Een moordenaar die een fortuin kan innen dankzij administratieve stilstand. En advocaten die het publiek geruststellen dat het geld "verstandig" zal worden besteed.
In elk normaal land zou zo'n scenario het script van een absurde satire zijn.
In Belgistan is het gewoon woensdag.
(Foto: Paul Versele/Photo News)