De VS alias ‘the land of the free’ lijkt steeds meer op een DDR-2.0.
De Verenigde Staten stevenen met rasse schreden af op hun eigen versie van de DDR — maar dan met Silicon Valley als Stasi. Het begon als een strijd tegen illegale migratie, maar is stilaan verworden tot een digitale klopjacht waarin elke burger een potentieel doelwit is. De immigratiedienst ICE krijgt er nu een nieuwe speeltuin bij: sociale media.
Big Brother in denim
Het National Criminal Analysis and Targeting Center in Vermont – een naam die rechtstreeks uit een spionageroman had kunnen komen – wordt de commandopost van wat in de praktijk een permanente online surveillance-operatie wordt. Dertig analisten, verdeeld over twee teams, zullen dag en nacht berichten, foto’s en video’s doorspitten op zoek naar “aanwijzingen” voor deportatie. Een grap op TikTok, een filmpje op YouTube, een post op Facebook – het kan straks volstaan om op een foute lijst te belanden.
De deadlines waarmee deze digitale speurders moeten werken, doen denken aan fastfoodlogica: een verdachte tweet binnen het halfuur onderzocht, een verdacht profiel binnen een werkdag afgehandeld. Efficiëntie boven rechtvaardigheid. Fouten zijn collateral damage, oftewel: brute pech voor wie het overkomt.
Van klimaat naar klopjacht
Voor Trump is het politiek kapitaal. Zijn campagne was gebouwd op één mantra: “America for Americans.” Hij beloofde de grootste deportatiegolf uit de Amerikaanse geschiedenis — één miljoen migranten per jaar. Tot nu toe strandt hij op 350.000, maar met extra software, gezichtsherkenning en spyware moet dat cijfer omhoog. Toegegeven, hij is een man van zijn woord. Of je wat hebt met dat ‘woord’ is een andere zaak.
ICE’s nieuwe arsenaal leest als een catalogus van Orwelliaanse snufjes. De dienst werkt samen met Clearview AI, dat miljarden gezichten van het internet heeft geplukt, en met de Israëlische spywareproducent Paragon Solutions, die toegang biedt tot smartphones, versleutelde chats en microfoons. Voeg daar nog Palantir aan toe – het bedrijf dat de datastromen integreert – en je hebt een Big Brother-nachtmerrie die zelfs George Orwell te vergezocht zou hebben gevonden.
Een geheime dienst in jeans
Waar ICE ooit stond voor Immigration and Customs Enforcement, lijkt de organisatie nu te evolueren tot een binnenlandse geheime dienst – maar dan zonder toezicht. De grens tussen politie en spionage vervaagt. De grens tussen migranten en burgers evenzeer. Want de nieuwe analysetool is niet enkel gericht op mensen zonder papieren. Interne documenten toonden eerder dit jaar aan dat ICE ook gebruikers volgt die “negatieve sentimenten” uiten over de dienst. Een journalist die kritisch tweet over deportaties, een activist die protesteert tegen Trumps migratiebeleid — ze komen allemaal in het vizier.
DDR 2.0 – Made in America
Waar de Oost-Duitse Stasi het met microfoons in muren moest doen, volstaat in de VS een wifi-verbinding en een TikTok-account. ICE heeft toegang tot meer data dan de Stasi ooit had durven dromen. En zoals elke surveillancestaat leert: wie eenmaal begint met monitoren, houdt nooit meer op.
“Niemand weet waar dit stopt”, waarschuwen experts. En dat is misschien wel het meest beangstigende. Want als zelfs de Verenigde Staten — het land dat vrijheid als exportproduct beschouwt — haar burgers begint te volgen in hun digitale schaduw, dan is de vraag niet langer of Amerika op een DDR 2.0 lijkt. De vraag is: hoe ver zijn ze al gevorderd met de bouw?
(Foto: Shutterstock)
