Slechts 3,8 procent van eerste groep stroomt door naar werk, terwijl opvallend meer mensen richting ziekte-uitkering verschuiven.
De eerste resultaten van de federale hakbijl waarmee de werkloosheidsuitkering in de tijd werd beperkt, zijn bedroevend. Volgens cijfers van de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening ging amper 3,8 procent van de mensen die op 1 januari hun uitkering verloren effectief aan de slag.
Het gaat om personen die langer dan twintig jaar niet gewerkt hebben en daardoor hun recht op een uitkering zagen wegvallen. Hoewel de uitstroom naar werk daarmee hoger ligt dan een jaar eerder (1,8 procent), blijft het aandeel bijzonder laag.
De verklaring ligt voor de hand: deze groep staat het verst van de arbeidsmarkt. Er was een reden waarom zijn werkloos waren en bovendien is het na langdurige werkloosheid om aansluiting te vinden met de arbeidsrealiteit.
Latere fases moeten verschil maken
Maar het Jambon-narratief werkt als politieke viagra. De verwachting is - en blijft - dat latere fases van de maatregel een ander beeld zullen opleveren. Wanneer ook mensen met een kortere periode van werkloosheid hun uitkering verliezen, zal de doorstroom naar werk wel toenemen.
Voorlopig toont de eerste golf echter vooral de grenzen van het beleid.
Opvallende verschuiving naar ziekte-uitkering
Naast de beperkte uitstroom naar werk, valt vooral de toename van het aantal mensen dat overstapt naar een ziekte-uitkering op. In totaal gaat het om 10,2 procent van de betrokkenen, een stijging van 7,8 procentpunt tegenover vorig jaar.
Volgens de RVA kan dat te maken hebben met stressklachten als gevolg van het verlies van de uitkering, maar ook met onderliggende gezondheidsproblemen die nu pas tot uiting komen. Of de echte reden van hubn werkloosheid, die je niet in cijfers kan uitdrukken en door Jambon volledig wordt genegeerd
Druk verschuift naar andere systemen
De cijfers sluiten aan bij eerder onderzoek van KU Leuven, waaruit blijkt dat een aanzienlijk deel van de betrokkenen terechtkomt in andere vormen van sociale ondersteuning.
In de eerste fase kreeg bijna de helft van de getroffen groep een leefloon toegekend. Op langere termijn zou dat aandeel dalen tot ongeveer een derde, maar de druk op andere sociale vangnetten blijft daarmee aanzienlijk.
Wat heeft het nu opgeleverd?
De maatregel was bedoeld om langdurig werklozen sneller richting arbeidsmarkt te duwen. De eerste resultaten tonen echter dat dit niet gebeurt en dat de problematiek zich verplaatst naar andere systemen.
(Foto: Didier Lebrun/Photo News)