Ieder zijn waarheid?
De ‘huurbelofte’, een document waarbij kandidaat-huurders zich financieel engageren om een woning effectief te huren, ligt onder vuur. Vlaams minister van Wonen Melissa Depraetere (Vooruit) wil het systeem verbieden omdat het volgens haar de druk op huurders verder verhoogt. De vastgoedsector erkent het bestaan van misbruiken, maar stelt dat de praktijk in haar correcte vorm zowel beperkt als rechtsgeldig is.
Steeds vaker financiële garanties bij kandidaat-huurders
Uit een reportage van het VRT-consumentenprogramma Winwin blijkt dat kandidaat-huurders steeds vaker gevraagd wordt om een huurbelofte te ondertekenen, soms gekoppeld aan een onmiddellijke betaling van enkele honderden euro’s. Haakt de kandidaat later af, dan kan dat bedrag geheel of gedeeltelijk verloren gaan. De maatregel moet verhuurders beschermen tegen afhakers in een oververhitte huurmarkt, waar één pand vaak tientallen geïnteresseerden aantrekt.
In één getuigenis ging het om een mogelijke schadevergoeding van 500 euro, vermeld in kleine lettertjes op een kandidatuurformulier. Kandidaten die uiteindelijk niet geselecteerd worden, krijgen het gestorte bedrag wel terug. Toch wijst het Vlaams Huurdersplatform erop dat deze praktijk huurders tijdelijk blokkeert op de huurmarkt. Wie een belofte ondertekent, kan zich immers moeilijk elders engageren zolang de verhuurder geen beslissing heeft genomen.
Depraetere: huurbelofte bedreigt koopkracht van huurders
Minister Depraetere noemt de huurbelofte een bedreiging voor de koopkracht, vooral van jonge starters en alleenstaanden. Volgens haar kan niet van huurders verwacht worden dat zij bij elk bezoek financiële garanties geven zonder enige zekerheid. Ze wil daarom een verbod invoeren en zo een einde maken aan wat zij een ontspoorde praktijk noemt.
Vastgoedsector: huurbelofte is beperkt en rechtsgeldig
De vastgoedsector nuanceert dat beeld. Vastgoednetwerk CIB benadrukt dat een huurbelofte enkel wordt gebruikt nadat een verhuurder expliciet voor één kandidaat heeft gekozen en er een wederzijdse toezegging is. De gevraagde som dient dan om administratieve kosten te dekken tijdens de laatste fase van het dossier, zoals het opstellen van het huurcontract. Wordt het contract effectief ondertekend, dan wordt het bedrag verrekend met de eerste huur.
Volgens CIB-woordvoerder Kristophe Thijs haken kandidaat-huurders vandaag steeds vaker op het laatste moment af, nadat ze parallel meerdere dossiers hebben lopen. De huurbelofte fungeert in dat geval als een beperkte schadevergoeding. “Wij zien niet in waarom dat niet zou kunnen. Het is een volkomen rechtsgeldige afspraak,” klinkt het.
Beperkt gebruik bij grote vastgoedspelers
Ook bij grote spelers zoals Heylen Vastgoed wordt benadrukt dat het systeem enkel in uitzonderlijke omstandigheden wordt toegepast. Daar gaat het doorgaans om een administratieve vergoeding van ongeveer 250 euro, pas nadat beide partijen hebben toegezegd. Het bedrijf stelt expliciet geen huurbeloftes te vragen aan meerdere kandidaten tegelijk.
Het CIB wijst er tot slot op dat het aantal klachten over huurbeloftes beperkt is en plaatst de discussie in een bredere context. In een historisch krappe huurmarkt, zo stelt de sector, zijn er volgens haar urgenter structurele problemen dan een instrument dat slechts sporadisch wordt ingezet.
(Foto: Bert Van Den Broucke/Photo News)
