Sterke jan blijft achter zijn loslippige kaninetschef staan.
De lezing van Wesley De Visscher, kabinetschef van Vlaams minister van Financiën Jan Jambon (N-VA), heeft een politieke storm ontketend. Tijdens een betalende infosessie - 160 euro - in Brugge liet De Visscher zich ongewoon vrijpostig uit over de fiscale hervormingen, coalitiepartners en parlementaire gevoeligheden. Een audio-opname van het evenement toont hoe de kabinetschef – anders dan zijn behoedzame minister – geen blad voor de mond nam en informatie deelde die het parlement nog niet had gekregen. Oppositiepartijen spreken van fiscale voorkennis, institutionele minachting en een aantasting van de parlementaire transparantie. De federale Deontologische Commissie buigt zich intussen over de zaak.
Geen partijlijn, geen filter
Waar minister Jambon doorgaans op de lijn van de regering blijft en zijn woorden afweegt, leverde De Visscher een rauwe, ongezouten inkijk in de interne dynamieken en frustraties rond de fiscale hervorming. Tegenover een publiek van een vijftigtal ondernemers zette hij de hervormingsmaatregelen uiteen – mét oordeel, zonder diplomatie.
Hij noemde sommige beslissingen ronduit slecht. "Zitten daar slechte dingen in? Ja. Is dat perfect? Nee. Ik vind dat ook allemaal geen goeie maatregelen." Volgens De Visscher is het onvermijdelijk dat een hervorming van 20 miljard euro offers vraagt. "Wie denkt dat dat pijnloos kan, leeft in een illusie."
Wat volgde, was een openlijke ranking van “goede” en “slechte” maatregelen, waarbij hij onder meer uithaalde naar de verstrenging van de dbi-aftrek en de btw-verhoging op verbrandingsketels. Volgens De Visscher kwam de N-VA via werkgeversorganisatie Voka tot voorstellen die “de vervennootschappelijking” zouden aanpakken zonder al te veel pijn.
"Nonsens", "fetisj", "obsessie": harde uithalen naar coalitiepartners
De grootste tirade ging over de geplande lastenverlaging in de personenbelasting. Die hervorming, gedragen door CD&V, vindt De Visscher niet alleen inefficiënt, maar zelfs irrationeel. "Al de rest is nonsens. Die belastingvrije som ook. Dat is de obsessie van één bepaalde partij. Een fiscale fetisj."
Hoewel de hervorming volgens de regering werken aantrekkelijker moet maken, gelooft De Visscher daar weinig van. "We stoppen daar 3,5 miljard euro in om uiteindelijk netto maar een beperkt bedrag per maand te realiseren."
De frustratie met coalitiepartners beperkte zich niet tot ideologische meningsverschillen. Ook persoonlijker steken werden niet geschuwd. CD&V-minister Vincent Van Peteghem kreeg een veeg uit de pan voor zijn aanpak van administratieve vereenvoudiging: "Acht maanden strijden tegen voorstellen, en dan plots e-mails sturen om diezelfde hervormingen aan te prijzen."
Meerwaardetaks: politieke soap in de achterkamer
De Visscher blikte ook terug op het ontstaan van de omstreden meerwaardetaks, een dossier dat hij zelf mee uittekende tijdens de slopende onderhandelingen. Wat begon als een duidelijk voorstel – vijf procent op alle meerwaarden, zonder uitzonderingen – mondde volgens hem uit in een onsamenhangend compromis door politieke druk.
"De laatste twee uur werd het drama. Mensen aan het wenen, Bouchez die moest worden teruggetrokken. En dan, in het laatste half uur, is er iets op tafel gelegd dat we nu mogen uitwerken. Waanzin." Het uiteindelijke resultaat noemde hij “een complex ding dat min of meer deftig oogt, maar allesbehalve perfect is.”
Vertrouwelijke info, selectief gedeeld
Wat de oppositie vooral op de kast jaagt, is de onthulling dat De Visscher tijdens zijn presentatie fiscale details prijsgaf die nog niet publiek gekend waren – zeker niet door de Kamer. Zo sprak hij over het schrappen van een belastingvermindering voor werklozen, wat volgens hem vanaf volgend jaar tot 200 euro minder per maand zou betekenen.
"Vandaag krijg je voor een vervangingsinkomen nog 2.400 euro belastingvermindering per jaar. Dat verdwijnt volledig." Opvallend: voor hij deze informatie gaf, vroeg De Visscher expliciet of er "geen journalisten in de zaal" zaten. In de Kamer bevestigde Vincent Van Quickenborne (Open VLD) dat hij dit detail niet had ontvangen toen hij Jambon er eerder over ondervroeg. "Een flagrante leugen", noemde hij het.
Ook over de invoering van een zogeheten carried interest-regeling zou De Visscher details hebben gedeeld die op dat moment niet bekend waren bij de parlementsleden.
“Ik ben niet het soort baas dat zijn medewerkers onder de trein gooit”
In het parlement verdedigde minister Jambon zijn kabinetschef met klem. “Ik heb 100 procent vertrouwen in hem. Ik ben niet het soort baas dat zijn medewerkers onder de trein gooit.” Toch gaf hij toe dat hij bij het vrijgeven van de opname wist dat “de oppositie als schriftgeleerden zou zoeken naar iets om uit te vergroten.”
Jambon weigert voorlopig inhoudelijk verder in te gaan op de zaak, maar benadrukt dat hij geen disciplinaire stappen overweegt. De N-VA stemde zelfs mee om de kwestie voor te leggen aan de Federale Deontologische Commissie. Die commissie heeft enkel adviserende bevoegdheid. “We zullen het advies ter harte nemen en implementeren,” aldus Jambon.
Reacties: van “dédain” tot “fiscaal advies tegen betaling”
De politieke reacties blijven intussen binnenstromen. Volgens Vlaams Belang gaf De Visscher fiscale voorkennis aan betalende toehoorders – “gortig”, aldus Lode Vereeck. Voor PVDA gaat het zelfs om “fiscaal advies tegen betaling”.
Groen-Kamerlid Meyrem Almaci stoorde zich vooral aan het dedain. "Een kabinetschef die ministers, journalisten en burgers belachelijk maakt, is onprofessioneel en minachtend."
Ook bij coalitiepartner Vooruit klinken kritische geluiden. "Op het kabinet van Frank Vandenbroucke zou dat nooit gebeuren," aldus fractieleider Oskar Seuntjens. In zijn lezing noemde De Visscher Vandenbroucke een man “die tegen alles is wat plezierig is in het leven.”
De MR verdedigt Jambon en zijn kabinetschef. Georges-Louis Bouchez noemt de hele heisa “een absurde show”. Maar Vincent Van Quickenborne kaatste de bal terug: “Het regeerakkoord uitleggen is prima. Maar fiscale details geven aan een betalend publiek, die het parlement nog niet kent? Dat is het probleem.”
Wordt vervolgd
De Federale Deontologische Commissie bekijkt het dossier. Of daar concrete gevolgen aan verbonden worden, is onzeker. De politieke schade is echter al aangericht: de geloofwaardigheid van het kabinet-Jambon staat op het spel, en de samenwerking binnen de regering komt onder toenemende druk te staan.
Of zoals De Visscher het zelf zei: “Is het perfect? Absoluut niet. Maar we zijn er toch min of meer in geslaagd iets te maken dat op iets trekt.” Alleen blijken niet alle partners het daar mee eens.
(Foto: Philip Reynaers/Photo News)