En hij is niet alleen: België gooit twee pionnen tegelijk op het wereldtoneel.
Je levert een land in crisis af, boekt een historisch verlies bij de verkiezingen, en je solliciteert daarna voor een topjob bij de VN. Dat noemen ze in de wachtrij bij de beenhouwer: schaamteloosheid. Nu goed, in de laatste dagen van zijn premierschap was het opvallend dat Alexander De Croo veel buitenlandse reisjes boekte. Hij was toen al bezig met zijn internationale carrière, al mocht je dat – op straffe van een internetban – niet zeggen. Alexander heeft lang verontwaardigd gereageerd op geruchten over een internationale exit. Elke suggestie dat hij zijn toekomst buiten België zag, werd tijdens zijn ambtstermijn resoluut weggewimpeld. “Zever”, zei hij destijds. En: “Ik kies altijd voor België.” Zouden ze hem in New York ook zo kennen?
Nu goed Pinokkio 2.0 mikt op een nieuwe stek, een paar duizend kilometer verderop. Niet langer aan de knoppen in de Wetstraat, maar straks misschien in het hoofdgebouw van de Verenigde Naties in New York. Hij is officieel kandidaat voor de topfunctie bij het United Nations Development Programme (UNDP), het machtige ontwikkelingsagentschap van de VN.
Een opvallende stap, want België had al iemand in de race voor een zwaargewichtpost binnen de VN-hiërarchie: voormalig staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor (CD&V), die de UNHCR, de vluchtelingenorganisatie van de VN, wil gaan leiden. Twee Belgen voor twee zichtbare posten in dezelfde internationale instelling: het is een diplomatiek precedent waar men in New York zeker niet vertrouwd mee is.
Van zestien naar zevenentwintig verdiepingen
De Croo wil dus opnieuw zijn portemonnee vullen, ditmaal mondiaal. Volgens zijn entourage wil hij zich met zijn kandidatuur losmaken van de Belgische partijpolitiek en een nieuwe richting inslaan. Dat zijn ambities bij de VN niet uit de lucht vallen, is al langer een publiek geheim. Toen zijn premierschap ten einde liep na de electorale ravage van 9 juni 2024 – waarbij Open VLD een historische klap kreeg – was het een kwestie van tijd voor De Croo zijn blik naar buiten zou richten. Een Kamerzitje en de burgemeesterssjerp van Brakel: het stond in schril contrast met het premierschap dat hij tot voor kort bekleedde.
Complicaties op diplomatiek vlak
De Croo kan alvast rekenen op informele steun van zijn opvolger Bart De Wever (N-VA) en van minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot (Les Engagés). Maar formeel heeft België zijn kaarten al gezet op Nicole de Moor, en dat betekent dat het diplomatiek apparaat zich officieel achter haar kandidatuur heeft geschaard. Of België effectief met twee dossiers tegelijk zal lobbyen in de wandelgangen van het VN-hoofdkwartier, is onduidelijk – en op zijn zachtst gezegd delicaat.
Het simultaan pushen van twee landgenoten voor zulke zichtbare topfuncties is eerder ongezien. In tegenstelling tot de Europese Commissie is er bij de VN geen quota per land, geen verdeelsleutel. Alles hangt af van diplomatiek kapitaal, internationale goodwill en persoonlijke geloofwaardigheid. In De Croo’s geval: zijn staat van dienst als premier, voormalig minister van Financiën en ex-bevoegde voor Ontwikkelingssamenwerking. Drie stevige troeven voor een cv die in theorie indrukwekkend is en in VN-kringen indruk moet maken. Toch zou hij nog minstens drie stevige internationale concurrenten tegenover zich krijgen, zodra de deadline van 9 juni de kandidatenlijst sluit.
Dan zijn we van hem af
Als De Croo zijn kandidatuur verzilvert, betekent dat ook een structurele verschuiving binnen Open VLD. De partij grossiert – zeker in de Kamer – in gezichten van de oude garde: oud-ministers, doorgewinterde parlementairen en Wetstraatveteranen. De Croo’s vertrek zou dus niet alleen een persoonlijke exit zijn, maar ook een symbolische. Eén zwaargewicht minder, en tegelijk ruimte voor vernieuwing in een partij die zich heruit moet vinden om politiek overleven te garanderen. Vrij vertaald: de liberalen zijn maar wat blij dat ze van hem af zijn. Wat moeten ze er ook mee?
Partijvoorzitter Eva De Bleeker bevestigde de kandidatuur en steunt dan ook haar voorganger voluit. “Alexander heeft absoluut de expertise om deze functie op te nemen. We wensen hem alle succes toe.”
(Foto: PD)
