Het geweten van de wereld: dreigen met militaire actie in Nigeria en Latijns-Amerika als exclusieve speeltuin.
Donald Trump - de man die zichzelf als gedoodverfde Nobelprijswinnaar voor de vrede zag – omdat volgens hem “niemand méér vrede heeft gebracht dan ik” – lijkt het vredesduivenpak definitief in te ruilen voor een uniform vol medailles. Nadat hij eerder al de militaire spierballen liet rollen richting Venezuela, komt nu ook Nigeria in zijn vizier. Allemaal onder het mom van humanitaire bezorgdheid voor christenen.
Nigeria als nieuwe frontlijn
De mededeling kwam via Truth Social, Trumps favoriete megaphone: de VS overweegt militaire actie in Nigeria. Officieel om de christelijke bevolking te beschermen tegen een “genocidale dreiging”. Die redenering vindt vooral weerklank in Amerikaanse conservatieve media waar televangelisten en ontwaakte opiniemakers luidkeels waarschuwen voor religieus geweld. Volgens hen zouden er sinds 2009 meer dan 100.000 christenen zijn omgebracht in het West-Afrikaanse land.
Feiten en nuance worden daarbij zorgvuldig weggelaten. Hoewel Nigeria wel degelijk kampt met gewapende conflicten en terreur van groeperingen zoals Boko Haram, blijkt uit onafhankelijk onderzoek dat religie een minder eenduidige rol speelt in het geweld dan Trump doet uitschijnen. “Het is een mix van landconflicten, etniciteit, macht en banditisme”, stelt ACLED, een organisatie die geweld in kaart brengt. Bovendien treft dat geweld evenzeer de moslimbevolking, die in aantal nauwelijks onderdoet voor de christenen.
De uitval van Trump komt na druk van senatoren als Ted Cruz en evangelische lobbygroepen die hun invloed in Washington flink hebben opgevoerd. De omstandigheden doen vermoeden dat de eventuele militaire interventie eerder dient om verkiezingskrediet te scoren bij religieus-conservatieve kiezers dan om een daadwerkelijke humanitaire ramp te voorkomen. En dan zijn er nog de olievoorraden natuurlijk: de religie van de poen. Nigeria is de grootste olie-exporteur van Afrika en beschikt over aanzienlijke reserves van zeldzame aardmetalen – mineralen die strategisch belangrijk zijn voor technologie en defensie. Niet bepaald een detail voor een president die diplomatie graag reduceert tot een ruwe vorm van dealmaking.
Troepen en tenten in het Caribisch gebied
Ook elders toont Trump een hernieuwde appetijt voor militaire actie. Op eilanden als Puerto Rico en Saint Croix - beiden Amerikaans grondgebied en amper 800 kilometer verwijderd van Venezuela - bouwt het Amerikaanse leger geruisloos een logistiek knooppunt uit. Nieuwe radarsystemen, gevechtsvliegtuigen en een indrukwekkende troepenrotatie doen het ergste vermoeden. Officieel gaat het om operaties tegen drugskartels, maar het kritieke tijdstip en de omvang van de inzet doen vermoeden dat een operatie tegen het regime van Nicolás Maduro in de lucht hangt.
De vraag is niet alleen of Trump effectief van plan is een grondoffensief te starten in Nigeria of Venezuela, maar ook hoeveel draagvlak daarvoor bestaat. Uit recente peilingen blijkt dat een meerderheid van de Amerikanen zich tegen militaire interventies keert. Dat geldt zowel voor Venezuela als voor Afrika. Toch lijkt Trump er niet op uit om de publieke opinie te volgen. Net zomin lijkt hij bereid om geopolitieke complexiteit te erkennen.
“De suggestie dat de VS snel vrede en veiligheid kan brengen in Nigeria door simpelweg troepen te sturen, toont vooral hoe weinig Trump van de wereld begrijpt”, aldus professor Nic Cheeseman (Universiteit Birmingham). “Het is een arrogant simplisme dat vaak slecht afloopt.”
Vredesduif of oorlogsvogel?
Wat uit al deze manoeuvres spreekt, is vooral een patroon: een president die graag zwaait met macht, wapens en grootse retoriek, maar zelden verantwoordelijkheid neemt voor de consequenties. Trump blijft zich publiekelijk profileren als de man die “de oorlogen beëindigt die zijn voorgangers startten”, maar intussen houdt hij zelf de lont aan het kruitvat in regio’s waar instabiliteit niets minder dan explosief is.
Zowel in Nigeria als in Venezuela zijn er geopolitieke en economische motieven die verder reiken dan het verkondigde ideaal van recht en vrede. En dus blijft de vraag knagen: kan iemand die zichzelf ooit als vredesicoon presenteerde, vandaag nog geloofwaardig zwaaien met een tekening van een olijftak terwijl hij achter de schermen troepen verplaatst, tactische plannen smeedt en zijn achterban opzweept met geruchtmakende oorlogsretoriek?
Misschien is het antwoord te vinden in de lange rij tenten op Puerto Rico, of in de snelle commando’s die Washington naar de Cariben stuurt. Misschien ook wel in een campagne die steeds nadrukkelijker drijft op angst en heldendom. Wat vaststaat: de vredesprijs lijkt verder weg dan ooit, maar de prijs voor destabilisatie komt angstwekkend dichtbij.
(Foto: AI-P-magazine/Grok)
