Federale regering voert hervorming nationaliteitsprocedure door: Belg worden, wordt zeven keer duurder.
De federale regering heeft het licht op groen gezet voor een ingrijpende hervorming van de nationaliteitsprocedure. Wie Belg wil worden, betaalt binnenkort niet langer 150 euro, maar 1.000 euro aan registratierecht. Daarmee wordt de financiële drempel voor het verwerven van de Belgische nationaliteit fors opgetrokken. De maatregel past binnen wat de huidige regeringsploeg omschrijft als het “strengste asiel- en migratiebeleid ooit”.
Nationaliteit als financieel engagement
Het nieuwe tarief van 1.000 euro zal gelden voor alle nieuwe aanvragen die worden ingediend na de publicatie van de wet in het Staatsblad. Bovendien wordt het bedrag jaarlijks geïndexeerd. Minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA) onderstreept het symbolisch en praktisch gewicht van deze stap: “De Belgische nationaliteit geeft toegang tot Unieburgerschap en tal van rechten. Daar hoort een duidelijk engagement bij, ook op financieel vlak.”
De hervorming komt niet uit de lucht gevallen. De verhoging stond reeds ingeschreven in het regeerakkoord en is onderdeel van een bredere hertekening van het asiel- en migratiebeleid. Wie in België geboren is, kan onder bepaalde voorwaarden automatisch Belg worden. Voor wie elders geboren is, blijft de voorwaarde bestaan om minstens vijf jaar ononderbroken legaal in België te verblijven alvorens een aanvraag in overweging wordt genomen.
Strengere inhoudelijke voorwaarden
Naast het verhoogde registratierecht zal het verkrijgen van de Belgische nationaliteit in de toekomst ook inhoudelijk aan strengere eisen gebonden zijn. Kandidaten zullen verplicht een nationaliteitsexamen moeten afleggen. Dat bestaat uit twee onderdelen: een taalproef, waarbij minstens het niveau B1 in een van de landstalen moet worden behaald, en een burgerschapstest met basiskennis over de werking van de Belgische instellingen, rechten en plichten.
De hervorming is expliciet bedoeld om het verwerven van de Belgische nationaliteit te onttrekken aan een louter administratief traject. De procedure moet volgens de regering “een bewijs zijn van integratie en betrokkenheid bij de Belgische samenleving”.
Europees in de pas
Met de verhoging van het registratierecht schaart België zich in het rijtje van landen met een hogere instapkost voor naturalisatie. In Nederland betaalt een kandidaat-nieuwkomer momenteel 1.091 euro, in het Verenigd Koninkrijk loopt dat bedrag op tot ruim 1.800 euro. Tijdens de regeringsonderhandelingen pleitte huidig minister van Defensie Theo Francken (N-VA) zelfs voor een symbolisch bedrag van 5.000 euro, al vond dat voorstel uiteindelijk geen doorgang.
De hervorming van de nationaliteitsprocedure is een van de speerpunten van de beleidsagenda van minister Van Bossuyt. Samen met de eerder aangekondigde verstrenging van de regels rond gezinshereniging, de afbouw van automatische verblijfsrechten en de nadruk op economische migratie, tekent zich een duidelijk restrictieve lijn af in het federale migratiebeleid.
De inwerkingtreding van de nieuwe regels wordt verwacht in de tweede helft van 2025, zodra de wet officieel verschijnt in het Belgisch Staatsblad.
