Meer dan de helft van de gecontroleerde huurwoningen in Brussel haalde in 2025 een tekortkoming op vlak van rookmelders. Dat blijkt uit cijfers die Brussels staatssecretaris Karine Lalieux deelde in het parlement. En terwijl de meldingsplicht almaar strenger wordt, blijft de naleving achter.
In Brussel is een rookmelder sinds 1 januari 2025 verplicht in alle woningen — niet alleen huurwoningen, maar ook eigenaarswoningen. Toch stelde de Gewestelijke Huisvestingsinspectie (DGHI) vorig jaar bij 51 procent van de gecontroleerde woningen een tekortkoming vast. In 2024 was dat nog 44 procent. De situatie verslechtert dus, terwijl de regelgeving net aangescherpt werd.
Meer controles, meer problemen
De cijfers kwamen bovendrijven tijdens een commissie Huisvesting, op vraag van Brussels parlementslid Benjamin Dalle (CD&V). Van de 1.494 inspecties in 2025 stelden inspecteurs 766 tekortkomingen vast in verband met rookmelders. Dat is méér dan één op twee.
Belangrijk detail: een tekortkoming betekent niet altijd dat er géén rookmelder aanwezig is. Ook niet-conforme toestellen worden meegeteld — bijvoorbeeld een rookmelder zonder ingebouwde batterij die tien jaar meegaat. De lat ligt hoger dan je misschien vermoedt.
Eigenaars buiten schot
De DGHI voert enkel inspecties uit bij huurwoningen, op vraag van de huurder of op eigen initiatief. Of eigenaars zich aan de rookmeldersplicht houden, is daardoor veel moeilijker te meten.
Staatssecretaris Lalieux was duidelijk: "Momenteel zijn er geen plannen om de controle op de rookmeldersplicht uit te breiden tot woningen die door hun eigenaar zelf worden bewoond." Dat terwijl uit een online enquête van iVOX (februari 2026, in opdracht van Verisure) bleek dat 29,6 procent van alle Brusselaars — huurders én eigenaars — geen rookmelder in huis heeft.
Minder doden, betere detectie
Toch zijn er positieve signalen. Het aantal dodelijke slachtoffers bij woningbranden in België daalde van 75 in 2024 naar 55 in 2025. Brandzorgcentrum Oscare vermoedt dat de uitbreiding van de rookmeldersplicht daarin een rol speelt. Lalieux deelt die inschatting: "De branden zijn minder ernstig. De sterke daling van het aantal doden in 2025 wijst erop dat branden sneller worden gedetecteerd."
Het aantal woningbranden zelf is niet significant gedaald — maar de gevolgen zijn minder zwaar. Vroege detectie redt levens.
En je verzekering?
Een veelgestelde vraag: verlies je je brandverzekering als je geen rookmelder hebt? Dat valt goed mee, aldus verzekeringsexperte Nancy Goeyers van adviesplatform Peasy. "In de praktijk zal de verzekering meestal tussenkomen, zelfs als je niet in orde bent met de wettelijke verplichting. Alleen wanneer dit expliciet in je verzekeringscontract is opgenomen, kan een weigering of beperking van de vergoeding gebeuren." Bij grote verzekeraars zoals AG, Allianz en NN wordt die clausule doorgaans niet teruggevonden.
Kortom: een rookmelder is verplicht, beschermt je leven, en het niet hebben ervan kost je niet automatisch je verzekeringsdekking. Maar de kans op een drama zonder zo'n toestel is reëel — 51 procent van de Brusselse huurders weet dat maar al te goed.