De Brusselse vzw Transit begeleidt al 30 jaar kwetsbare druggebruikers in de hoofdstad. Maar een subsidiekorting van meer dan 800.000 euro brengt de werking in gevaar. En de nood is hoog: vorig jaar begeleidde de organisatie bijna 2.000 mensen.
Al meer dan dertig jaar staat vzw Transit in Brussel klaar voor mensen met een drugproblematiek. Met een noodopvangplek in Schaarbeek, twee gebruikersruimtes — Gate en LinkUp in Molenbeek — en een team van zo'n 125 medewerkers, is de organisatie een onmisbare schakel in het Brusselse hulpverleningslandschap.
Maar nu dreigt er een flinke aderlating. De Brusselse regering besliste de subsidies terug te schroeven van bijna 5,5 miljoen euro naar ongeveer 4,4 miljoen euro — een verlies van meer dan 800.000 euro op jaarbasis. En dat terwijl de nood aan hulpverlening alsmaar toeneemt.
"We gingen ervan uit dat onze financiering beschermd was"
De bezorgdheid bij Transit is groot, en de verontwaardiging ook. Al in 2024 werd beslist dat de zogenaamde facultatieve subsidies met 15 procent moesten dalen, maar Transit dacht buiten schot te blijven dankzij een beheersovereenkomst voor de periode 2021–2025.
"Iets wat we moeilijk begrepen, want we gingen ervan uit dat onze financiering onder de beheersovereenkomst viel, en niet als facultatieve subsidie werd beschouwd", zegt Bruno Valkeneers, woordvoerder van de vzw.
Met de komst van de nieuwe Brusselse regering koesterde Transit nog hoop op een omslag. Die hoop werd eind mei definitief de kop ingedrukt: er komt geen terugkeer naar het vroegere budget. Sterker nog, bovenop de eerder aangekondigde korting komt er nog eens een bijkomende verlaging van 271.000 euro voor 2026.
Alles samen dreigt Transit met meer dan 800.000 euro minder te moeten werken.
15.000 bezoeken, bijna 8.000 aanmeldingen — in één jaar
De cijfers maken de impact concreet. In 2025 telde vzw Transit bijna 2.000 unieke gebruikers — een stijging van zo'n vijf procent per jaar door de jaren heen. Dat vertaalde zich in:
- 15.000 bezoeken aan gebruikersruimte Gate
- bijna 8.000 aanmeldingen in het noodopvangcentrum
- 6.500 verleende medische zorgen
Naast de directe hulp vervult Transit ook een coördinerende rol: mensen doorverwijzen naar andere instanties, zowel privé als publiek. Een functie die wegvalt als er geknipt wordt in het personeel.
"Minder budget betekent dat we veel minder mensen kunnen begeleiden. Daarmee is de problematiek niet opgelost", benadrukt Valkeneers. "Besparen op onze werking kan net meer kosten aan de maatschappij. We zeggen vaak: één euro geïnvesteerd in preventie, is drie euro uitgespaard."
Mogelijke ontslagen en een strategisch plan in de vuilnisbak
De financiële schok treft ook de medewerkers. Van de 125 mensen in dienst worden er 30 vergoed via subsidies van Iriscare — zij zijn voorlopig veilig. Maar voor de anderen is de toekomst onzeker. "Blijft de situatie zoals ze nu is, zullen er wellicht ontslagen moeten vallen", zegt Valkeneers.
Dat de klap midden in het jaar valt, maakt het extra pijnlijk. "We hadden al een strategisch plan klaar voor 2026. Om dat in het midden van het jaar te moeten aanpassen, is praktisch en budgettair heel moeilijk."
Dilliès erkent rol, maar houdt voet bij stuk
De kwestie passeerde vrijdag ook in de plenaire vergadering van het Brussels parlement, op vraag van Ecolo-parlementslid Alain Maron. Minister-president Boris Dilliès (MR) toonde begrip voor de werking van Transit, maar hield vast aan de noodzaak van besparingen.
"Die is niet sexy, maar het is de realiteit. Anders dan bij de vorige regering, groeit het geld niet meer aan de bomen", aldus Dilliès. Wel benadrukte hij dat de continuïteit gegarandeerd zou zijn via een renteloze lening van 1,5 miljoen euro.
Valkeneers reageert gematigd. "Die lening is voorlopig onze enige levenslijn. Maar we weten nog niet wanneer we die moeten terugbetalen. We hopen voor het zomerreces meer duidelijkheid te krijgen." Hij besluit nuchter: "Om het in de woorden van Dilliès te zeggen: we zullen zien. Al ziet het er momenteel niet goed uit."
