"Gehersenspoeld" en in deradicaliseringstraject , of gewoon gelovig gestoord?
Abdul Ballout, 21, Berlijnse jongen uit Libanees gezin, reed zaterdagavond met een bestelwagen in op feestvierders tijdens de Pride in Berlijn. Eén dode, 29 gewonden. Hij vluchtte, kwam met een steekwapen op agenten af, werd neergeschoten en stierf. Zijn motief: de islam.
Laten we de kat een kat noemen Dit is opnieuw een aanslag in naam van een ideologie die zich beroept op het heilige boek van de islam. Niemand rijdt ooit een auto in op een menigte na een “foute interpretatie” van Suske en Wiske, toch?
Een bekend gezicht voor justitie
Ballout was geen onbekende. Op zijn 16e al in aanraking met justitie (mishandeling, diefstal). In 2024 deelde hij verboden IS-propaganda. In 2025 probeerde hij via Turkije naar Mauritanië te reizen om zich bij IS aan te sluiten; mislukt. Een maand later via Libanon naar Syrië; daar drie maanden cel voor het aanzetten tot religieuze en sektarische conflicten.
Terug in Duitsland eiste het OM een effectieve celstraf voor het voorbereiden van een ernstige geweldsdaad. De rechter gaf hem in mei een voorwaardelijke straf van één jaar en tien maanden, omdat hij “bekende” en beweerde afstand te nemen van IS. Voorwaarde: deradicaliseringstraject bij het Violence Prevention Network. Het OM ging in beroep, maar Ballout liep intussen vrij.
Minder dan een maand geleden nog een huiszoeking: hij poseerde online met een wapen (bleek speelgoed). De deradicaliseerder zelf zei later dat Ballout “beheerst, voorzichtig, gecontroleerd en vriendelijk” overkwam – precies de kenmerken van iemand tot wie men niet doordringt.
Het klassieke alibi: “gehersenspoeld”
Zijn vader in Libanon noemt het “gehersenspoeld”. Geen vaste baan, uren op telefoon en televisie, ruzie over de lange baard die de vader als teken van extremisme zag. Het gezin is sjiitisch en steunt IS niet, zegt hij. Zijn zoon “hield van soennieten” maar vond IS “vreselijk”.
Klassiek script: de dader is altijd het slachtoffer van hersenspoeling, nooit van een ideologie die letterlijk oproept tot geweld tegen ongelovigen, afvalligen en “zedelozen”. Zullen we een keer stoppen met die nuance? “Gehersenspoeld” is de permanente alibi-formule. Het haalt de verantwoordelijkheid weg bij de dader, bij de ideologie en bij de gemeenschap die blijft zwijgen of relativeert.
Islamisme is geen conservatief geloof
Islamisme is geen “conservatieve beleving van het geloof”. Het is de politieke, totalitaire lezing die sharia, jihad en de onderwerping van andersdenkenden als goddelijke plicht ziet. Het onderscheid tussen “gewelddadig” en “niet-gewelddadig” islamisme is academisch comfortabel, maar in de praktijk speelt de niet-gewelddadige variant voortdurend de ideologische kraamkamer.
Waar blijft de harde, massale, ondubbelzinnige veroordeling vanuit de “goede islamieten”? Niet de standaardzinnen over “dit is niet de ware islam”, maar de openlijke afwijzing van de teksten en tradities die deze mannen tot daden brengen. Zolang die uitblijft, blijft de claim van een onschuldige, vredelievende meerderheid hol.
De Pride als doelwit
De Pride in Berlijn – officieel Christopher Street Day – trekt jaarlijks honderdduizenden mensen die de vrijheid vieren om te zijn wie ze zijn. Precies die vrijheid is voor het islamisme een abominatie.
Ballout was bekend, veroordeeld, “deradicaliseerd” en toch vrij om te rijden. De rechter geloofde zijn bekering. De deradicaliseerders zagen een beleefde jongeman. De vader zag hersenspoeling. De feiten laten een patroon zien dat we ondertussen kennen: waarschuwingssignalen, mislukte uitreizen naar IS, voorwaardelijke straffen, en dan weer bloed op straat.
Tot er een einde komt aan de mildheid
Tot er een eind komt aan de structurele mildheid tegenover deze ideologie – en aan het taboe om het bronboek en de politieke theologie die eruit voortkomt hard te benoemen – zullen er meer Abdul Ballouts komen. Niet omdat “de islam” inherent moordzuchtig is in elke gelovige, maar omdat een specifieke, scriptuurgetrouwe, politieke lezing ervan dat wel is.
En zolang die lezing niet met dezelfde hardheid wordt bestreden als elke andere totalitaire ideologie, blijft de rekening betaald door onschuldige doden en gewonden.
(Foto: PD)
