CD&V: Christelijke Discretie & Vriendjespolitiek?
In Aalter moest je als nieuwkomer met een buitenlandse naam geen woning zoeken, maar geduld — héél veel geduld. Gemiddeld 137 dagen om een adres te krijgen, waar anderen dat in twee weken voor elkaar kregen. Terwijl de klachten zich opstapelden, bleef het op het kabinet van toenmalig minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (cd&v) oorverdovend stil. Wat wist zij? En waarom deed ze niets?
De harde hand van het ‘Cremlin’
De beelden en getuigenissen die Pano bovenhaalden, zijn hallucinant. Aalter, het brave boerengat onder de bezielende leiding van ex-staatssecretaris, ex-minister en fulltime recht-voor-de-raap-burgemeester Pieter De Crem (cd&v), blijkt jarenlang aan stille gemeentelijke grensbewaking te hebben gedaan. Nieuwe inwoners met buitenlandse roots kregen bij hun aanvraag tot domicilie een rem op, geen welkom. Met een bureaucratische glimlach kregen ze een wachttijd van gemiddeld 137 dagen cadeau. Vlamingen, of toch minstens Belgen, kregen datzelfde papiertje in amper twee weken.
De cijfers spreken voor zich. De vaststellingen van de FOD Binnenlandse Zaken liegen er niet om. En nog minder te ontkennen: het kabinet van Verlinden wíst het. En zweeg.
‘Van niets geweten’? Of van alles verzwegen?
Toen de storm losbarstte, trok Verlinden haar favoriete vestje aan: dat van de verbaasde buitenstaander. "Van niks geweten," klonk het. Een klassieker in de Wetstraat, meestal uitgereikt in de categorie ministeriële zelfontkenning bij hoogspanning. Alleen: dit keer botst dat excuus frontaal op documenten, waarschuwingen, en minstens één zeer verontruste directeur-generaal bij de FOD. Die man trok meermaals aan de alarmbel, stelde zelfs een brief op om De Crem formeel op de vingers te tikken. Die brief moest alleen nog even door de minister getekend worden.
Spoiler: dat gebeurde niet. Niet één keer.
Wat wel gebeurde? Niets. Stilte. Of beter: politiek strategisch stilzitten.
Loyaliteit boven rechtsstaat?
Dat de zaak stinkt, is intussen duidelijk. Waarom liet Verlinden dit passeren? De piste die de Wetstraat nerveus maakt, is simpel: De Crem is partijgenoot, en in het cv van cd&v is elke burgemeesterssjerp goud waard. Eén stevige tik op de vingers voor Pieter de Populist, en je loopt het risico straks Aalter te verliezen aan N-VA of erger: het Vlaams Belang.
De verdenking luidt dan ook: Verlinden koos niet voor de rechtsstaat, maar als voorbeeldige tjeef voor de partij.
Van Tigchelt: “Ofwel loog ze, ofwel heeft ze haar job niet begrepen”
Paul Van Tigchelt, de Open Vld’er die in die periode justitieminister was, neemt geen blad voor de mond. “Het is nauwelijks denkbaar dat Verlinden dit niet wist,” zegt hij. “Ofwel wordt hier niet de volledige waarheid gesproken, ofwel is er sprake van verregaand amateurisme. In beide gevallen draagt de minister de volle verantwoordelijkheid.”
Binnen de huidige Arizona-coalitie hoor je gelijkaardige geluiden. Al fluisteren die liever off the record. Niemand bij MR, Vooruit of Open Vld heeft zin vandaag met de cd&v te clashen. Maar de ongerustheid is tastbaar: “Als het signaal naar burgers is dat structurele discriminatie mag worden weggemoffeld zolang het politiek goed uitkomt, dan hebben we als regering een probleem. Een groot probleem.”
Het selectieve geheugen van de kabinetten
De affaire legt ook een fundamenteler euvel bloot: de schaduwmacht van de kabinetten. Het zijn geen simpele beleidsassistenten meer, maar mini-ministeries waar informatie met chirurgische precisie wordt gecureerd, geklasseerd of verdonkeremaand. Zeker wanneer het politiek pijn kan doen. Wie gelooft dat een dossier met meer dan 100 klachten, brieven van topambtenaren én een verontrustende praktijk niet tot bij de minister geraakt is, gelooft ook dat Pieter De Crem bij zijn ochtendkoffie de Verklaring van de Rechten van de Mens declameert.
Schuldig verzuim met een partijkaart?
Dat Verlinden werkelijk niets wist, is intussen bijna niet meer vol te houden. Dat ze niet ingreep, terwijl haar administratie dat wél wilde, is duidelijk. Dat het kabinet cd&v-belangen mogelijk boven de grondwettelijke gelijkheid plaatste, is het soort politieke gif dat het vertrouwen in instellingen uitholt. De volgende vraag opduikt: Wat wisten andere ministers? En: wie knijpt er nog een oogje dicht?
(Fotomontage: (Foto: Xavier Piron/Photo News)
