Het grote Israël-dossier van Arizona: een importverbod met gaten, en zonder de moed om Palestina te erkennen.
Een verbod dat maanden op zich liet wachten, nauwelijks controleerbaar is en vooral geen politieke oorlog wil veroorzaken. De regering-De Wever kiest voor de veilige middenweg: streng genoeg om een signaal te geven, voorzichtig genoeg om niemand echt tegen de borst te stoten.
De federale regering heeft eindelijk het licht op groen gezet voor een importverbod op producten uit de bezette Palestijnse gebieden. Een maatregel die tien maanden geleden al werd aangekondigd, maar pas nu werkelijkheid wordt.
Een overwinning voor wie vindt dat België een duidelijk standpunt moet innemen tegen de Israëlische nederzettingenpolitiek. Maar ook een maatregel die meteen onder vuur ligt: want hoe streng is een verbod dat zelf toegeeft dat het moeilijk controleerbaar is?
Een verbod met een achterpoortje
De Belgische regering verbiedt vanaf binnen enkele maanden de invoer van goederen uit bezette Palestijnse gebieden. Alleen: de praktijk is veel ingewikkelder dan de politieke aankondiging.
Volgens het kabinet van minister van Buitenlandse Zaken Maxime Prévot is het een publiek geheim dat de oorsprong van sommige producten wordt gemanipuleerd. Labels kunnen worden aangepast of goederen kunnen worden vermengd met producten uit Israël.
Een importverbod klinkt dus krachtig, maar dreigt in werkelijkheid een papieren tijger te worden.
Organisaties zoals 11.11.11 waarschuwen dat producten alsnog via andere Europese landen België kunnen bereiken. Een verbod zonder sluitende controle is vooral een sterk statement voor de camera's, maar veel minder sterk aan de winkelrekken.
De hypocrisie van de halve maatregel
De regering wil een signaal geven aan Israël, maar tegelijk de confrontatie vermijden.
Dat blijkt ook uit het dossier van de Golanhoogten. Die gebieden worden door België eveneens beschouwd als bezet gebied, maar vallen niet onder het nieuwe importverbod. Voor N-VA en MR was uitbreiding naar de Golan onbespreekbaar.
Het resultaat: een maatregel die selectief wordt toegepast en vooral de grenzen toont van wat binnen deze coalitie politiek haalbaar is.
Een regering die zegt het internationaal recht te verdedigen, maar vervolgens uitzonderingen maakt zodra de diplomatieke prijs te hoog wordt, balanceert op een dunne lijn tussen principes en politieke berekening.
De timing is opvallend
Het importverbod komt er op een moment dat Israël opnieuw plannen maakt voor nieuwe nederzettingen in Gaza.
Volgens critici past het verbod dan ook in een bredere discussie over de Israëlische bezettingspolitiek. Terwijl delen van Gaza verwoest zijn en miljoenen Palestijnen geconfronteerd worden met een humanitaire crisis, groeit binnen de Israëlische regering de steun voor een verdere uitbreiding van controle over Palestijns gebied.
België kiest voor een reactie, maar wel één die vooral symbolisch blijft.
De grote vraag die De Wever ontwijkt
Achter dit dossier zit de veel grotere vraag: erkent België Palestina als staat?
Dat debat ligt bijzonder gevoelig binnen de federale regering. Vooruit, cd&v en Les Engagés staan meer open voor erkenning, terwijl N-VA en MR zich daartegen blijven verzetten.
De regering had eerder voorwaarden gekoppeld aan een mogelijke erkenning, zoals het verdwijnen van Hamas uit een toekomstige Palestijnse bestuursrol. Volgens sommige regeringsbronnen zijn die voorwaarden inmiddels dichterbij gekomen, maar toch kwam het onderwerp nauwelijks aan bod tijdens het zomerakkoord.
Toeval? Niet echt.
Met het importverbod heeft Arizona een compromis gevonden waarmee iedereen naar buiten kan komen. Voor de ene partij is het een principiële stap tegen de bezetting. Voor de andere is het een manier om een veel moeilijker debat over een Palestijnse staat voorlopig uit te stellen.
Een signaal zonder tanden?
Cd&v-voorzitter Sammy Mahdi noemt het verbod een belangrijk signaal. En politiek gezien is dat ook zo. België zegt hiermee dat nederzettingen in bezet gebied niet zomaar als normaal handelsgebied kunnen worden behandeld.
Maar wie beweert dat Israël hierdoor wakker zal liggen, overschat de impact.
Een echte breuk met de Israëlische politiek zou veel verder gaan: diplomatieke druk, Europese maatregelen en vooral een duidelijke positie over de toekomst van Palestina.
De regering-De Wever kiest voorlopig voor de tussenweg. Geen stilzwijgen, maar ook geen frontale confrontatie.
Een beetje druk, een beetje kritiek, een beetje verontwaardiging.
Precies genoeg om een statement te maken. Niet genoeg om werkelijk iets te veranderen.
(Foto: Philip Reynaers/Foto Nieuws)
