Gedaan met abonnementen die zich in stilte vastklampen aan je portemonnee.
Wie ooit een streamingdienst vergat op te zeggen of pas bij de afrekening ontdekte dat de BMI-app zich eigenhandig opnieuw had aangemeld, kent het gevoel: geld zien verdwijnen voor iets wat je intussen allang vergeten was. Die situatie behoort binnenkort tot het verleden. België zet als eerste EU-land de hakbijl in de stilzwijgende verlenging van abonnementen.
Abonnement? Eerst waarschuwen
De nieuwe wet legt bedrijven een duidelijke verplichting op: klanten moeten minstens 15 dagen vóór een verlenging geïnformeerd worden. Of het nu om een maand- of jaarcontract gaat, maakt daarbij geen verschil. Die melding – per sms, mail of brief – moet ondubbelzinnig zijn én vergezeld van een directe mogelijkheid om de verlenging stop te zetten. Geen verborgen knopjes, geen omweg via een helpdesk. Eén klik moet volstaan om de automatische verlenging uit te schakelen.
Dit lijkt misschien een detail, maar in de praktijk is het een fundamentele breuk met de tot nu toe gangbare aanpak. Bedrijven die zweren bij onopvallende contractverlengingen – van apps tot telecomoperatoren, van streamingdiensten tot verzekeraars – zullen hun processen grondig moeten aanpassen.
Proefperiode of fuik?
De wet viseert vooral het populaire lokmiddel van gratis proefperiodes, dat vaak eindigt in een betalend contract zonder dat gebruikers zich daar nog van bewust zijn. Vooral mobiele applicaties en internationale digitale diensten maakten daar handig gebruik van. Belgische bedrijven, die doorgaans nog telefonisch bereikbaar zijn voor opzeggingen, worden iets minder geviseerd, maar ook zij vallen onder het nieuwe regime.
In sectoren waar het abonnementenmodel de norm is – denk aan fitnessketens, verzekeringsmaatschappijen en streamingplatformen – betekent dit een forse aanpassing. De informatieplicht is strikt getimed: bij een maandabonnement moet de klant dus élke maand op tijd verwittigd worden. En bij een jaarcontract moet de melding volgen voor de laatste opzegmogelijkheid start.
Eén klik naar de vrijheid
Belangrijk detail: die herinnering moet niet alleen informeren, ze moet ook activeren. Klanten moeten hun abonnement met één actie kunnen opzeggen, direct vanuit de melding. Geen digitale hindernissenparcours, geen doolhof van FAQ’s en instellingen. De boodschap is duidelijk: de controle moet terug naar de consument.
Invoering en sancties
De wet treedt in werking twaalf maanden na publicatie in het Belgisch Staatsblad. Dat geeft bedrijven een jaar de tijd om hun processen en systemen op punt te stellen. De sancties zijn niet mals voor wie zich hardleers toont: bij herhaalde inbreuken kunnen boetes oplopen tot duizenden euro’s. Incidentele fouten worden voorlopig nog mild aangepakt, maar structureel misbruik zal resoluut worden beteugeld.
Europees voortrekkersland
Met deze regelgeving positioneert België zich als pionier binnen Europa. Waar andere landen nog worstelen met richtlijnen of sectorakkoorden, kiest de Belgische regering voor wetgeving. En dat ondanks forse tegenlobby vanuit de betrokken sectoren. De keuze is duidelijk: transparantie primeert boven commerciële gewoontes.
De maatregel is niet alleen een juridische correctie op oneerlijke praktijken, maar ook een poging om de koopkracht van consumenten beter te beschermen. In een tijd waarin elk abonnement – van tandenborstel tot streamingdienst – automatisch lijkt te verlengen, maakt België komaf met de digitale sluipcontracten. Een kleine klik voor de consument, een grote stap voor de gebruikersrechten.
(Foto: Shutterstock)
