Na de ontvoering van de Venezolaanse president Nicolás Maduro en zijn vrouw Cilia Flores gaf de Amerikaanse president Donald Trump aan zijn pijlen vooral te richten op Groenland. Zowel Trump als het Witte Huis verkondigden dat het Amerikaanse leger als optie wordt overwogen om Groenland bij de VS te voegen. “Trump kan enorm hard brullen om zijn goesting te krijgen.”
Enkele dagen na de ontvoering van de Venezolaanse president Nicolás Maduro en zijn vrouw Cilia Flores, op 3 januari, richtte Trump zijn pijlen op Groenland, Mexico, Colombia, Cuba en Iran. Groenland lijkt daarbij bovenaan het lijstje te staan, nu hij de druk om het land te annexeren opnieuw opvoert.
Kyle Mazza-Cnp/Shutterstock
Groenland nodig “vanuit het oogpunt van nationale veiligheid”
Eerder verklaarde Trump dat de VS Groenland nodig hebben “vanuit het oogpunt van nationale veiligheid”. Dat bevestigde ook Karoline Leavitt, woordvoerder van het Witte Huis, dinsdag: “Het is van levensbelang om onze tegenstanders in de poolcirkel op afstand te houden.”
Zowel de Amerikaanse president als het Witte Huis laten uitschijnen dat het inzetten van het Amerikaanse leger om Groenland bij de VS te voegen een optie is. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio nuanceert die uitspraken dan weer. Volgens hem zou Trump Groenland eerder willen ‘kopen’, zo schrijft ‘The Wall Street Journal’.
Groenland ligt tussen Noord-Amerika en Europa, in het Noordpoolgebied. De Verenigde Staten hebben er al een militaire basis, de Pituffik Space Base. Die is cruciaal voor het monitoren van ballistische raketten die het Amerikaanse luchtruim zouden kunnen binnendringen. Daarnaast kan Groenland ook een interessante zeeroute opleveren. Bovendien beschikt het eiland over waardevolle grondstoffen, zoals olie- en gasvoorraden onder het ijs, goud, nikkel, koper en andere mineralen.
‘America First’ en grondstoffen
Ook ex-militair Steven Arrazola vermoedt dat het om macht gaat, passend binnen het ‘America First’-denken van de Amerikaanse president. Maar volgens hem draait het zeker ook om grondstoffen. “Amerika is een groot land, Groenland ook. Maar wat de komende jaren en decennia zal bepalen of een land mee kan of niet, zijn de grondstoffen”, vertelt Arrazola aan onze redactie.
Evolutie naar bipolaire wereld
Bovendien hebben we voor de verdere ontwikkeling van AI en technologie energie en grondstoffen nodig. En dat is precies waar de Amerikaanse president volgens Arrazola mee bezig is. Niet alleen de Verenigde Staten, maar ook Rusland en China. “Rusland heeft het meeste geluk, want zij hebben alles zelf in hun grond.”
Volgens hem zijn we zo opnieuw op weg naar een bipolaire wereld: een internationale situatie waarin de wereldmacht verdeeld is over twee dominante blokken. Tijdens de Koude Oorlog waren dat de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie. Nu denkt Arrazola dat het evolueert richting een machtsverdeling tussen de Verenigde Staten en China.
China denkt volgens de ex-militair veel strategischer op lange termijn en wordt daardoor steeds sterker. Zo gaan ze bijvoorbeeld allianties aan binnen de BRICS-landen. Dat is een samenwerkingsverband van opkomende economieën die streven naar meer politieke en economische invloed.
Interessante zeeroutes
Net die grondstoffen spelen volgens Arrazola ook een grote rol in Oekraïne. “Ik geloof oprecht dat Poetin de Russischtalige bevolking wil helpen, maar hij is nog meer geïnteresseerd in wat daar in de grond zit. De gebieden die hij nu heeft afgenomen van Oekraïne, zijn ook de gebieden waar de meest interessante grondstoffen te vinden zijn.”
Een andere reden voor Trumps interesse in Groenland is de controle over een deel van de Atlantische Oceaan. Door het smelten van het ijs kan een zeeroute van de Stille naar de Atlantische Oceaan via het Noordpoolgebied bijzonder interessant worden. Volgens Arrazola en andere media zou de VS vanuit Groenland Russische en Chinese schepen beter in het oog kunnen houden. De ex-militair geeft daarbij wel aan dat hij bij de luchtmacht zat en geen officier van de zeemacht was, waardoor hij over dit onderwerp minder expertise heeft.
“Je wil niet te veel Russen of Chinezen in de buurt hebben. En het zal waarschijnlijk eerder daarin kaderen”, vermoedt Arrazola. Aan de andere kant is Trump volgens hem altijd eerlijk. “Als je kijkt naar wat hij in Venezuela heeft gedaan: ik ben het niet eens met de manier waarop en ik vind dat hij nooit had mogen ingrijpen in een ander land. Maar hij geeft wel toe dat het om olie draait. Dat is iets wat vorige presidenten nooit deden.”
Blufpoker
Al denkt Arrazola niet dat de Amerikaanse president Groenland effectief militair zal innemen. “Trump kan enorm hard brullen om zijn goesting te krijgen. Dat is vaak zijn strategie. Maar ik denk dat hij nu een beetje blufpoker speelt. Volgens mij blijft de NAVO, vooral voor de Verenigde Staten, nog altijd heel interessant.”
Dat komt omdat Trump er voor een groot deel voor heeft gezorgd dat Europese landen hun militaire budgetten hebben verhoogd. Volgens Arrazola was dat ook een strategische zet. “Hij doet dat zodat al die landen vooral Amerikaanse wapensystemen blijven kopen. Het zou dus gigantisch dom zijn om militair door te duwen. Dat zou zich economisch heel hard wreken voor de Verenigde Staten. Als hij te ver gaat, zal de hele wereld zich effectief van de VS afkeren. En zij hebben de wereld nodig om handel te drijven.”
NAVO moet normaal niet vrezen
Voor de NAVO zou dit volgens Arrazola normaal gezien geen grote gevolgen hebben. Als Groenland effectief via een deal onderdeel wordt van de VS — wat volgens de ex-militair waarschijnlijk is — verandert er in de praktijk weinig. Iedereen heeft daar belang bij: de VS kan wapens blijven verkopen aan Europese landen en de NAVO blijft bestaan.
Mocht het echter op een militaire manier gebeuren, dan zou de NAVO ophouden te bestaan. “Dan krijg je een militair conflict tussen twee NAVO-landen en dan is het gedaan. Heel Europa zou zich achter Denemarken scharen. Al zou er uiteindelijk niets gebeuren, want we zijn veel te zwak en kunnen Amerika niet aanvallen.”
“Trump ruled graag”
Alles komt volgens Arrazola uiteindelijk neer op grondstoffen. “Bijna elke oorlog van de afgelopen vijftig à zestig jaar kan je herleiden tot een conflict om grondstoffen. Dat was bij de Eerste en Tweede Wereldoorlog veel minder het geval, maar wel tijdens de Koude Oorlog en daarna. Het is altijd de rode draad geweest.”
Schrik hebben voor een Derde Wereldoorlog is volgens Arrazola echter niet nodig. “Dan zouden nucleaire wapens worden ingezet en dan vernietigen we onszelf. Net daarom zullen die wapens nooit echt gebruikt worden. Er zal altijd wel een deal worden gevonden, al is het vaak de wet van de sterkste. En Trump ruled graag.”
(Foto bovenaan: X/Facebook/Montage P-magazine)
