Bij Lola Pertsowsky verdient zelfs de vlieg op de ontbijttafel aandacht.
De meeste mensen fotograferen wat ze willen onthouden. Een gezicht, een reis, een verjaardag, een tafel waaraan iedereen nog even bij elkaar zit. De rest verdwijnt naar de achtergrond: de afwas die zich opstapelt, de vlieg die op de ontbijtresten landt, de mieren die hun eigen route door het huis volgen. Het zijn de kleine ongemakken van het dagelijks leven, de dingen die worden opgeruimd voordat er bezoek komt en die zelden een plaats krijgen in het familiealbum.
De Franse kunstenares Lola Pertsowsky doet precies het omgekeerde. Voor haar reeks In the Mother Tongue – te zien in het Fotomuseum Antwerpen (FOMU) tot en met 8 november 2026 – richt ze haar camera op het huis van haar moeder. Ze zoekt er geen zorgvuldig geënsceneerde huiselijkheid en evenmin het vertrouwde portret van een vrouw aan wie de jaren voorbijtrekken. Haar aandacht gaat naar de planten, dieren en voorwerpen waarmee mensen een woning delen, vaak zonder ze werkelijk op te merken.
Een half opgegeten klompje boter, een smartphone, een kolonie mieren en een gootsteen krijgen zo een plaats in hetzelfde fotografische universum. De hiërarchie die we doorgaans aanbrengen tussen levende wezens en gebruiksvoorwerpen, tussen wat belangrijk is en wat gerust kan worden weggegooid, begint te verschuiven. Het huis is niet langer uitsluitend het decor van een mensenleven, maar een plek waar uiteenlopende levensvormen, gewoontes en materiële resten samenkomen.
Het huis als ecosysteem
Pertsowsky is geboren in 1988 op het Franse eiland Île d’Oléron, studeerde aan La Cambre en LUCA School of Arts en werkt tegenwoordig in Brussel. In haar praktijk onderzoekt ze de verhouding tussen mensen en niet-mensen, zowel in private als publieke ruimtes. Fotografie en sculptuur gebruikt ze daarbij niet alleen om de werkelijkheid vast te leggen, maar ook om er anders naar te kijken.
Haar camera cirkelt rond de dingen, kijkt opnieuw en geeft ze tijd om hun vanzelfsprekendheid te verliezen.
We richten onze woningen in voor comfort, hygiëne en efficiëntie, maar vergeten gemakkelijk dat we er nooit helemaal alleen wonen. We brengen planten naar binnen, verdragen of bestrijden insecten, verzamelen voorwerpen en bouwen routines op rond apparaten die onze tijd indelen.
Een huis leeft ook wanneer niemand er aandacht aan besteedt. Er groeit iets, iets vergaat, iets wordt achtergelaten. En ergens tussen de ontbijtresten en de gootsteen volgt een mier een route die zich weinig aantrekt van onze agenda.
Anders kijken naar het alledaagse
De titel In the Mother Tongue verwijst naar een wereld die vertrouwd lijkt, maar door aandacht opnieuw gelezen kan worden. In de woning van haar moeder zoekt Pertsowsky geen groot drama. Ze vindt er een dagelijkse werkelijkheid waarin intimiteit en ongemak naast elkaar bestaan. Het is de huiselijkheid die iedereen kent, maar dan zonder de nette afwerking waarmee we haar gewoonlijk presenteren.
Pertsowsky geeft die kleine details geen sentimentele behandeling. Haar fotografie doet iets veel eenvoudigers: ze zorgt ervoor dat je niet meteen verder kijkt.
Dat is misschien net waarom de tentoonstelling werkt. We krijgen dagelijks duizenden beelden voorgeschoteld en fotograferen zelf alles wat bijzonder genoeg lijkt om te bewaren. Pertsowsky richt haar camera net op wat doorgaans niet bijzonder genoeg wordt gevonden.
Zelfs een vlieg op de ontbijttafel krijgt zo haar moment.
Praktisch
Tentoonstelling: Lola Pertsowsky – In the Mother Tongue
Waar: FOMU – Fotomuseum Antwerpen, Waalsekaai 47, 2000 Antwerpen
Periode: nog tot en met 8 november 2026
Openingsuren: dinsdag tot en met zondag, 10 tot 18 uur; maandag gesloten
