Testaankoop eist overgangsregeling.
In het paasakkoord is de federale regering flink met de fiscale aan het werk gegaan. Belastingvoordelen voor giften, adoptiekosten, rechtsbijstand, huispersoneel en onderhoudsgelden worden drastisch herleid of simpelweg geschrapt .Bovendien dreigt die hervorming ook nog eens met terugwerkende kracht te worden ingevoerd. Resultaat? Boze belastingplichtigen én een ontstemde consumentenorganisatie. Testaankoop trekt aan de noodrem en vraagt overgangsmaatregelen. “De overheid verandert het reglement terwijl de wedstrijd al maanden bezig is”, klinkt het scherp.
Van fiscaal duwtje naar fiscale domper
Wat ooit een fiscaal duwtje in de rug was, dreigt nu een financiële kater te worden. Een gift aan een goed doel? Tot voor kort goed voor 45 procent belastingvermindering. Binnenkort nog 30 procent. Een rechtsbijstandsverzekering afsluiten om jezelf juridisch te beschermen? Vroeger fiscaal interessant, binnenkort compleet waardeloos in belastingtermen. Ook wie zich aan het voorbereiden was op adoptie of wie huispersoneel legaal in dienst neemt, zal zich aan een fiscale ontnuchtering mogen verwachten. Zelfs alimentatiebetalingen, doorgaans voor jaren vastgelegd, verliezen een flinke hap aan aftrekbaarheid: van 80 procent naar 50 procent.
En daar wringt volgens Testaankoop het fiscale schoentje. Want hoewel de wetswijziging nog niet gestemd is, zal die – als het aan de regering ligt – wel gelden voor het volledige kalenderjaar 2025. Met andere woorden: de belastingvoordelen waar mensen begin dit jaar nog op vertrouwden, zouden alsnog verdampen. “Mensen hebben dat geld al uitgegeven, in vertrouwen op de bestaande wetgeving”, zegt Laura Clays van Testaankoop bij VRT NWS.
Vertrouwen als wisselgeld
“Het schept bijzonder weinig vertrouwen in de overheid als die plots en zonder waarschuwing beslist om fiscale spelregels te veranderen, en dat met terugwerkende kracht”, zegt Clays in het consumentenprogramma WinWin op Radio2. “Neem onderhoudsgelden. Die afspraken worden vaak in familiale context vastgelegd, met het fiscale luik als belangrijke parameter. Als de overheid dan plots zegt dat je die bedragen niet meer op dezelfde manier mag aftrekken, raakt dat niet alleen je portemonnee, maar ook je vertrouwen in de rechtszekerheid.”
Testaankoop schreef dan ook een officiële brief aan minister van Financiën Jan Jambon (N-VA) om te vragen dat deze hervorming pas op 1 januari 2026 in werking treedt – zónder terugwerkende kracht. “We hebben intussen een signaal gekregen dat het kabinet openstaat voor overleg, maar wat dat concreet zal opleveren, blijft voorlopig koffiedik kijken.”
Terugwerkende kracht? Juridisch grijs, moreel zwart
Fiscaal rechtsexpert Michel Maus (VUB) ziet geen juridische obstakels voor de retroactieve toepassing, zolang de wet vóór 31 december 2025 wordt gestemd. “In de geesten van de mensen voelt dat als retroactief, maar juridisch gezien is dat toegestaan”, zegt Maus. “Toch is het een politieke keuze met grote morele implicaties: je wijzigt de regels tijdens het boekjaar, en dat is voor veel belastingplichtigen nauwelijks te volgen.”
In mensentaal: wat wettelijk mag, is nog niet per se behoorlijk bestuur. Zeker niet wanneer het gaat over mensen die, goedbedoeld en met fiscale logica in het achterhoofd, al lang hun beslissingen genomen hebben.
Fiscale hervorming als bliksemafleider?
De vraag blijft waarom de regering per se nú met de botte bijl door deze belastingvoordelen wil hakken, én dat met terugwerkende kracht. Is het om begrotingsgaten te dichten? Om met de politieke spierballen te rollen? Of is het een bliksemafleider voor andere dossiers die maar niet vlotten?
Wat het antwoord ook is, de impact op de burger is concreet. Mensen die hun goed doel steunen, juridische zekerheid zoeken of hun kind willen adopteren, worden nu opgezadeld met een overheid die onbetrouwbaar lijkt én niet terugdeinst voor fiscale spelveranderingen in de verlengingen van het boekjaar.
Of zoals Testaankoop het samenvat: “De overheid wil besparen op fiscale voordelen, maar riskeert intussen torenhoge kosten aan geloofwaardigheid.” En geloofwaardigheid, dat is voor een democratie wat zuurstof is voor een mens. Je voelt pas echt wat je mist, als het ineens verdwijnt.
Misschien is het een ideetje alle fiscale voordelen van onze politici met terugwerkende kracht ook op te eisen. Wat denk je, sterke Jan?
(Foto: Bert Van Den Broucke/ /Photo News)
