Nog geen zomerakkoord, wel een marathon aan wetten: wat ligt er op tafel?
Terwijl de kernministers van de federale regering zonder zomerakkoord uit elkaar gingen, liet het parlement zich vannacht niet onbetuigd. De Kamer keurde in één ruk een hele batterij wetsvoorstellen goed, gaande van de fel besproken programmawet tot maatregelen over everzwijnen, klantendiensten en gezinshereniging. Een akkoord over de zomerdoelstellingen laat voorlopig op zich wachten.
Zomerakkoord laat op zich wachten
Minister van Begroting Vincent Van Peteghem (CD&V) probeerde na afloop van het kernkabinet de moed erin te houden: "We hebben al goed werk geleverd, maar er is duidelijk nog werk aan de winkel." Een zomerdeal is er dus nog niet, al houden de regeringspartijen de deur op een kier voor verder overleg in de komende dagen. Op tafel liggen stevige dossiers: begrotingstekorten, de hervorming van de sociale zekerheid en fiscale correcties.
Programmawet eindelijk gestemd
De plenaire Kamer zette afgelopen nacht alvast het licht op groen voor de programmawet, het sluitstuk van een pakket sociaal-economische hervormingen van de regering-De Wever. De meest ingrijpende maatregel: de werkloosheidsuitkering wordt beperkt tot maximaal twee jaar.
Daarnaast bevat de wet onder meer een verlaging van de btw op sloop en heropbouw naar 6 procent, en een verhoging naar 21 procent voor verwarmingsketels op fossiele brandstoffen. Nieuwkomers die Belg willen worden, zullen meer moeten betalen, achterpoortjes in de effectentaks worden gesloten en er komt een fiscale lijst met nieuwe maatregelen voor bedrijven. Ook wordt bevestigd dat wie zich te goeder trouw vergist bij de belastingen, daar niet automatisch voor bestraft wordt. Pleegouders krijgen voortaan recht op ouderschapsverlof.
De stemming verliep meerderheid tegen oppositie. Open VLD onthield zich.
Les Engagés dreigde, maar stemde toch mee
De stemming hing even aan een zijden draadje. Les Engagés had aangekondigd de wet te blokkeren als er geen extra middelen zouden komen voor de OCMW’s. Die verwachten vanaf 2026 extra instroom als gevolg van de beperking van de werkloosheidsduur. Een voorafgaand akkoord binnen het kernkabinet suste de gemoederen, waarna ook Les Engagés meestemde.
Jagen met nachtkijkers en dempers
In een poging de everzwijnenpopulatie beter onder controle te krijgen, mogen jagers voortaan nachtkijkers en geluidsdempers gebruiken. De maatregel, voorgesteld door CD&V, kreeg steun van meerderheidspartijen, Open VLD en Vlaams Belang.
Het gebruik van de hulpmiddelen wordt strikt gereguleerd: enkel op wapens met lange loop, enkel verkrijgbaar via erkende wapenhandelaars en traceerbaar via een register. De linkse oppositie vreest misbruik en wijst op negatieve adviezen van o.a. de politie en het Vlaams Vredesinstituut.
Telefonisch contact met energieleveranciers wordt verplicht
Vanaf januari 2026 moeten energieleveranciers tijdens de kantooruren telefonisch en per e-mail bereikbaar zijn. De maatregel, ingediend door Vooruit, wil vermijden dat consumenten - en in het bijzonder kwetsbare groepen - vastlopen in digitale labyrinten of botsystemen.
Klanten mogen nog altijd kiezen voor een contract met uitsluitend digitaal contact, maar moeten daar expliciet toestemming voor geven. Een terugbeloptie wordt verplicht in zulke contracten. De regeling geldt eerst enkel voor nieuwe contracten.
Resolutie tegen Iraanse Revolutionaire Garde
De Kamer stemde unaniem - op onthouding van PVDA na - voor een resolutie die oproept om de Iraanse Revolutionaire Garde op de Europese lijst van terreurorganisaties te plaatsen. Daarnaast vraagt de resolutie om extra economische sancties en uitbreiding van de sanctielijst met rechters en gevangenisdirecteurs betrokken bij mensenrechtenschendingen.
Noodwet tegen overbevolkte gevangenissen goedgekeurd
De noodwet van minister van Justitie Annelies Verlinden (CD&V) moet de overbevolking in Belgische gevangenissen tegengaan. Voor celstraffen tot drie jaar wordt detentie het ultieme middel. Rechters moeten hun keuze motiveren en alternatieve straffen onderzoeken.
Celstraffen tot zes maanden moeten zelfs verplicht vervangen worden door een alternatief. Bij straffen tot drie jaar kan vervroegde vrijlating na een derde van de straf, en al na zes maanden met een enkelband. Voor veroordeelden wegens zedenfeiten of terrorisme gelden strengere voorwaarden.
Op aandringen van de meerderheid werd nog een bijkomende bescherming toegevoegd: veroordeelden voor intrafamiliaal geweld of kindermisbruik mogen hun straf niet uitzitten op het adres van het slachtoffer, zelfs niet met diens toestemming.
Strengere regels gezinshereniging
Minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA) kreeg de Kamer achter een verstrenging van de gezinsherenigingsregels. De inkomensvoorwaarde wordt opgetrokken tot 110 procent van het gewaarborgd minimuminkomen, met een extra 10 procent per bijkomend gezinslid.
De wachttijd voor gezinshereniging wordt verlengd en de leeftijdsgrens verhoogd tot 21 jaar. Voor erkende vluchtelingen wordt de voorwaardenvrije periode teruggebracht tot zes maanden; bij subsidiaire bescherming valt die weg.
De meerderheid stemde samen met Vlaams Belang en Open VLD voor. De rest van de oppositie stemde tegen.
Opleidingstool voorlopig afgevoerd
De invoering van de Federal Learning Account, een digitale opleidingsrekening voor werknemers, wordt opnieuw uitgesteld. De tool zou werkgevers verplichten om alle opleidingsmomenten te registreren, maar stuit op felle tegenstand uit ondernemerskringen.
De Kamer besliste de invoering met nog eens zes maanden uit te stellen, tot januari 2026, in afwachting van een eenvoudiger alternatief. Alleen Ecolo-Groen, PS en PVDA stemden tegen.
Gepensioneerden langer inzetbaar in de zorg
Tot slot keurde de Kamer een verlenging goed van de fiscale voordelen voor gepensioneerden die actief blijven in de zorgsector. Die vrijstelling van sociale bijdragen en het verlaagd belastingtarief van 33 procent blijft van kracht tot eind dit jaar.
De maatregel moet helpen het personeelstekort in de zorg op te vangen. Sinds de invoering gingen meer dan 800 voltijdse krachten aan de slag onder dit statuut. De verlenging geldt met terugwerkende kracht vanaf 30 juni.
Hoe dan ook, het kernkabinet is uiteengegaan zonder akkoord over het zomerakkoord. Er volgt nu een ministerraad. Het is nog niet duidelijk of de kern daarna opnieuw bijeenkomt.
(Foto: Didier Lebrun/Photo News)
