Andere meetlat, andere uitkomsten.
Met cijfers kan je veel aantonen of net tegenspreken, afhankelijk van de bril waardoor je kijkt. Dat blijkt opnieuw uit de interne gezondheidsbalans bij de VDAB, waar het ziekteverzuim duidelijk hoger ligt dan in de rest van het land — maar waar tegelijk een dalende trend zichtbaar is. Hoezo?
Ziektecijfers boven het gemiddelde
In 2025 noteerde de VDAB in totaal 108.387 ziektedagen. Dat komt neer op een ziekteverzuim van 9,8 procent. Dat is fors hoger dan het gemiddelde van 7,5 procent binnen de Vlaamse overheid en ook boven de 8,1 procent die hr-dienstverlener Securex rapporteert voor de Belgische privésector.
Nog opvallender is het aandeel langdurig zieken. 5,4 procent van de VDAB-medewerkers is langer dan een jaar afwezig. Dat ligt ongeveer 60 procent hoger dan het Belgische gemiddelde van 3,35 procent in de private arbeidsmarkt, volgens dezelfde Securex-cijfers.
Voor CD&V-parlementslid Robrecht Bothuyne zijn die cijfers niet te negeren. Hij spreekt van een structureel probleem dat verder reikt dan toevallige pieken in afwezigheid. Volgens hem is het signaal duidelijk: als meer dan de helft van het ziekteverzuim langdurig is, wijst dat op diepere organisatorische of werkgerelateerde oorzaken zoals werkdruk of gebrekkige ondersteuning.
Tegengestelde lezing van dezelfde cijfers
De VDAB en bevoegd minister Zuhal Demir (N-VA) plaatsen die analyse echter in een andere context. Ze wijzen erop dat het verzuimniveau al jaren schommelt rond de 10 procent en in 2025 zelfs licht is gedaald tegenover eerdere jaren.
Die evolutie komt er in een periode van toenemende druk op de organisatie. De hervorming van de werkloosheidsregels, de verkorting van de inschrijvingsperiode voor werkzoekenden van 12 naar 6 maanden en een reeks besparingen — 20 miljoen euro in 2025 en 2026, oplopend tot 40 miljoen in 2027 — hebben de werklast volgens de organisatie aanzienlijk verhoogd.
De VDAB stelt evenwel dat er geen rechtstreeks causaal verband kan worden aangetoond tussen die verhoogde werkdruk en het ziekteverzuim.
Meten is weten?
Ook andere cijfers zetten het debat verder open. Volgens SD Worx gaat in de privésector 10,14 procent van de werkdagen verloren door ziekte. Dat ligt hoger dan zowel de 8,1 procent van Securex als de 9,8 procent bij de VDAB.
Voor langdurige afwezigheden komt SD Worx uit op 3,14 procent in de private sector, duidelijk onder de 5,4 procent bij de VDAB.
Die uiteenlopende statistieken illustreren vooral hoe sterk de uitkomst afhangt van de gebruikte meetmethode en referentiegroep.
Interne druk en re-integratie
Binnen de VDAB zelf wordt gewezen op bijkomende factoren. Waarnemend gedelegeerd bestuurder Joris Philips benadrukt dat de organisatie inzet op re-integratie na langdurige ziekte en op een actieplan tegen agressie op de werkvloer.
Tegelijk erkent hij dat terugval na re-integratietrajecten voorkomt. Ook vermeldt hij dat 6,74 procent van het personeel een arbeidshandicap of chronische ziekte heeft, terwijl de norm binnen de Vlaamse overheid op 3 procent ligt.
Volgens Philips toont dat niet alleen een kwetsbaarheid, maar ook een bewuste keuze om inclusiever te rekruteren.
Politiek spanningsveld
Minister Demir benadrukt op haar beurt dat de daling van het ziekteverzuim plaatsvindt ondanks een toegenomen werklast en bedankt het personeel expliciet voor de geleverde inspanningen. Tegelijk wijst ze op lopende hervormingen, waaronder een nieuwe beheersovereenkomst met de VDAB en administratieve vereenvoudiging.
De discussie rond ziekteverzuim bij de arbeidsbemiddelaar lijkt daarmee vooral uit te draaien op interpretatie: is 9,8 procent een alarmsignaal van structurele problemen, of een relatief stabiel cijfer binnen een organisatie onder verhoogde druk?
De cijfers liggen vast. De conclusie blijft, zoals vaak, afhankelijk van wie ze leest.
(Foto: Photo News)
