57.000 euro per dag, bijna 40 procent meer dan vier jaar geleden.
De federale politiediensten zijn structureel onderbemand, de veiligheid in steden staat onder druk staat, en toch heeft de Belgische belastingbetaler er blijkbaar geen moeite mee om jaarlijks bijna 21 miljoen euro neer te tellen voor de beveiliging van één familie. Jawel, lijfwachten, gepantserde wagens, buitenlandse escorte en permanente bewaking van luxueuze paleizen en residenties, kosten ons zo'n 57.000 euro per dag. Dat is bijna 40 procent meer dan vier jaar geleden.
Het cijfer, dat N-VA-Kamerlid Peter Buysrogge opvroeg bij minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin (MR), ligt gevoelig. Terecht: de beveiliging van het koningshuis kost inmiddels méér dan hun gezamenlijke jaarlijkse dotatie – die zelf al stevig boven de 17 miljoen euro uitkomt. In een tijd van besparingen bij de federale politie is dat een opvallende prioriteit.
Bewaking tot in Cambridge
Het Veiligheidsdetachement van het Koninklijk Paleis (VDKP), een speciaal korps binnen de federale politie, telt zo'n 200 mensen. Die staan in voor de bescherming van koning Filip, koningin Mathilde, kroonprinses Elisabeth en, in mindere mate, andere leden van de koninklijke familie. Dat gebeurt niet enkel bij publieke optredens, maar permanent. Ook buitenlandse verplaatsingen – zoals de studies van prinses Elisabeth in het Verenigd Koninkrijk en de VS – worden minutieus beveiligd door Belgische agenten. De kostprijs van die internationale ‘meereizende escorte’ tikt jaarlijks verder aan.
Daarnaast zijn er kosten voor bewaking van residenties, logistiek, verkeersescortes en opleidingen in ‘close protection’. Sommige agenten kregen rijopleidingen om met gepantserde limousines over de Brusselse boulevards en buitenlandse snelwegen te laveren. Anderen worden ingezet bij bezoeken van buitenlandse gasten of bij nationale plechtigheden.
Het prijskaartje van de symboliek
Volgens de regering is het prijskaartje onder meer gestegen door hogere loonkosten binnen de politie en de extra beveiliging rond kroonprinses Elisabeth. Toch ligt de uitgavenpost gevoelig – zeker bij een partij als de N-VA, die in haar partijstandpunt openlijk pleit voor een afschaffing van de monarchie en een overgang naar een louter ceremoniële functie. “Op vier jaar tijd zijn de kosten met bijna 40 procent gestegen. Dat kan je niet zomaar wijten aan inflatie”, klinkt het bij Buysrogge. “Zeker niet als andere politiediensten steeds minder middelen krijgen.”
Ook binnen vakbondskringen wordt met gefronste wenkbrauwen gekeken naar het koninklijke veiligheidsbudget. “Je kan niet aan de ene kant investeren in ceremoniële grandeur, en aan de andere kant wijkagenten schrappen wegens geldgebrek”, aldus een vakbondsman van ACV Politie.
En wat krijg jij ervoor terug?
Alles samengeteld – dotaties, beveiliging, reizen en logistieke steun van Defensie – kost het Belgische koningshuis jaarlijks tientallen miljoenen euro. Zonder transparant overzicht, zonder publieke verantwoording, zonder meetbare return. Een deel van de verklaring zit in de symboliek: stabiliteit, ceremonie, vaderlandse eenheid. Maar zelfs die kostprijs laat zich steeds moeilijker verkopen aan burgers die zelf snijden in hun budget om hun huis energiezuinig te maken of hun kinderen te laten studeren.
Kortom: jij en ik betalen elk jaar 21 miljoen euro om een Efteling-figuur in maatpak – en zijn entourage – te beschermen tegen stoute mijnheren. Of hoe de veiligheid van het sprookje duurder blijkt dan het sprookje zelf.