Een overzicht van de risicogebieden voor bosbranden.
Wie deze zomer naar Zuid-Europa trekt, doet er goed aan de zonnecrème niet als enige voorbereiding te zien. Grote delen van Frankrijk, Spanje, Portugal, Griekenland en Italië kampen met een uitzonderlijk hoog risico op bosbranden. Sinds begin dit jaar ging al meer dan 155.000 hectare natuur in vlammen op, duizenden mensen moesten hun woning of vakantieverblijf verlaten en ook toeristische regio's blijven niet gespaard.
De zomer is nog maar halfweg, maar de balans oogt nu al dramatisch. Sinds begin 2026 werd in Europa 155.569 hectare natuur verwoest door bosbranden, ruim boven het gemiddelde van de voorbije twintig jaar. Alleen al tijdens het eerste weekend van juli ging meer dan 19.000 hectare verloren en werden duizenden mensen geëvacueerd in Portugal, Spanje, Frankrijk en Griekenland.
Volgens het Europees Bosbrand Informatiesysteem (EFFIS) blijven de weersomstandigheden minstens tot midden juli bijzonder gevaarlijk. Opvallend: ook gebieden die vroeger als relatief veilig golden, zoals de regio rond Parijs, worden nu getroffen.
Deze regio's kleuren donkerrood
EFFIS waarschuwt voor "very extreme" omstandigheden in een groot deel van West- en Centraal-Europa.
De grootste risico's bevinden zich momenteel in:
- Zuid-Frankrijk, de Pyreneeën én de regio rond Parijs.
- Andalusië, Catalonië, Noord-Spanje en andere delen van het Spaanse binnenland.
- Noord-Portugal.
- De Alpenregio en Noord-Italië.
- Delen van Zuidoost-Engeland en Zuidoost-Ierland.
Daarnaast geldt ook voor Zuid-Portugal, Centraal-Spanje en de westelijke Balkan een extreem brandrisico.
Spanje betaalt een zware tol
Spanje kende deze zomer al meerdere zware branden, met het drama in Los Gallardos (Almería) als dieptepunt.
Op 9 juli overspoelde een razendsnelle natuurbrand het dorp Bedar. Daarbij kwamen twaalf mensen om het leven. Onder de slachtoffers bevonden zich buitenlandse toeristen, waaronder vier Britten en meerdere Belgen. De brand verwoestte 3.150 hectare en zou veroorzaakt zijn door een afgebroken hoogspanningskabel.
Ook elders bleef het onrustig.
In natuurgebied Les Gavarres aan de Costa Brava ging 2.200 hectare in vlammen op. Meer dan 12.000 mensen kregen het advies binnen te blijven. In Castellón, nabij natuurpark Sierra de Espadán, moesten ruim 500 inwoners worden geëvacueerd.
Hoewel verschillende branden inmiddels onder controle zijn, lopen de temperaturen lokaal nog altijd op tot 43 graden, waardoor het gevaar verre van geweken is.
Wie verblijft aan de Costa de Almería, in het landelijke Andalusië of in het binnenland van Catalonië, doet er goed aan lokale waarschuwingen nauwgezet te volgen. In afgelegen gebieden kan een alarmbericht immers te laat komen.
Frankrijk: vuur tot aan de rand van Parijs
Frankrijk kreeg eveneens zware klappen.
In de Pyreneeën moesten deze maand ongeveer 12.000 mensen worden geëvacueerd. De situatie was zo ernstig dat een etappe van de Tour de France zonder publiek moest worden afgewerkt.
Ook in Zuid-Frankrijk brandde meer dan 16 vierkante kilometer natuur af.
Nog opvallender was de brand in het historische bos van Fontainebleau, op amper zestig kilometer van Parijs.
Op 12 juli brak daar de grootste natuurbrand uit die de regio Île-de-France ooit kende. Een dag later had het vuur al meer dan 1.300 hectare bos verwoest, goed voor ongeveer vijf procent van het volledige natuurgebied.
Rond Le Vaudoué, Noisy-sur-École en Achères-la-Forêt moesten ongeveer 900 mensen hun woning verlaten.
Voor het eerst werden zelfs Canadair-blusvliegtuigen ingezet in de regio Parijs. Ze schepten water uit de Seine om het vuur te bestrijden.
Minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez sprak van uitzonderlijke maatregelen en sloot brandstichting niet uit nadat een tiental afzonderlijke vuurhaarden werd ontdekt binnen een straal van één kilometer.
De zwaarste risicogebieden blijven voorlopig Pyrénées-Orientales, Aude, Var en de bossen van de Provence.
Portugal blijft kwetsbaar
Ook Portugal kende een bijzonder zware start van de zomer.
In de regio Vouzela woedde begin juli vier dagen lang een enorme natuurbrand die 12.000 hectare verwoestte.
Meer dan 1.200 brandweerlieden, 400 voertuigen en 15 blusvliegtuigen werden ingezet. Satellietbeelden toonden rookpluimen die zelfs boven de Atlantische Oceaan zichtbaar waren.
Vooral het bergachtige binnenland van de districten Viseu, Coimbra en Guarda blijft bijzonder risicovol.
De Algarve en de Portugese kust zijn voorlopig minder zwaar getroffen, maar ook daar blijft het risico volgens EFFIS hoog.
Griekenland onder oranje alarm
De Griekse civiele bescherming heeft voor verschillende regio's alarmniveau 4 afgekondigd.
Het gaat onder meer om:
- Kreta (Rethymno, Heraklion en Lasithi);
- Chios;
- Samos;
- Ikaria.
Bij Oreokastro, nabij Thessaloniki, sloeg een natuurbrand over naar een recyclagebedrijf. Daarbij ontstond een giftige rookwolk die zich uitstrekte tot Athene en de Peloponnesos. Bewoners kregen het advies ramen gesloten te houden en mondmaskers te dragen.
Ook nabij Mandra, ten westen van Athene, moesten 16 blusvliegtuigen en zes helikopters worden ingezet.
Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken waarschuwt dat wegen ook in toeristische gebieden op elk moment kunnen worden afgesloten.
Ook Italië, de Balkan en zelfs Groot-Brittannië lopen risico
Niet alleen Zuid-Europa blijft kwetsbaar.
EFFIS waarschuwt eveneens voor verhoogd tot extreem brandgevaar in:
- Noord-Italië;
- de Alpenregio;
- Sardinië;
- Sicilië;
- de westelijke Balkan;
- Zuidoost-Engeland;
- Zuidoost-Ierland.
Wat doe je als je toch vertrekt?
Wie zijn vakantie al geboekt heeft, hoeft niet noodzakelijk te annuleren, maar enige voorbereiding is geen overbodige luxe.
- Controleer vlak voor vertrek dagelijks de kaarten van EFFIS en de lokale civiele bescherming.
- Schrijf je in voor de Informatieservice van Buitenlandse Zaken en installeer lokale alarmapps zoals ES-Alert in Spanje of 112 in Griekenland.
- Kies indien mogelijk een verblijf met meerdere evacuatieroutes.
- Controleer uw reis- en annuleringsverzekering. Niet elke polis vergoedt een vrijwillig vervroegd vertrek.
- Volg altijd de instructies van de lokale autoriteiten, ook wanneer het om een preventieve evacuatie gaat.
Bosbranden zijn het nieuwe normaal
Klimaatwetenschappers zien bosbranden steeds minder als uitzonderlijke gebeurtenissen. Een nat voorjaar zorgt voor veel begroeiing, waarna langdurige hitte en droogte die vegetatie veranderen in brandstof.
De Europese Unie heeft daarom dit jaar de grootste grensoverschrijdende brandweeroperatie ooit op poten gezet.
Wie nog vrij is om zijn vakantiebestemming te kiezen, loopt in Noord- en Oost-Europa voorlopig aanzienlijk minder risico. Wie toch naar de Middellandse Zee trekt, doet er verstandig aan de brandkaarten dagelijks te volgen. Een zonnige vakantie kan immers in enkele uren omslaan in een race tegen het vuur.
(Foto: PD)