Voor drie op vier Belgische huishoudens is de bedachte energierenovatie financieel onhaalbaar.
Uit een recente analyse van de Centrale Raad voor het Bedrijfsleven (CRB) blijkt dat slechts een kwart van de Belgische huishoudens financieel in staat is om hun woning tegen 2050 energetisch te renoveren. Voor de meerderheid van de gezinnen - zo lezen we in ‘De Tijd’ vormt het kostenplaatje een onoverkomelijk obstakel.
Renovatiegraad moet drastisch omhoog
Om de energienormen van 2050 te halen, moet het tempo van renovaties in België fors toenemen. Het Belgische woningpark staat voor één van de grootste maatschappelijke uitdagingen van de komende decennia. Onderzoekers benadrukken dat het huidige renovatieritme in Vlaanderen verdrievoudigd moet worden om tegen 2050 alle woningen aan het EPC-label A te laten voldoen.
Financiële barrières voor gezinnen
Voor ongeveer 73 procent van de Belgische gezinnen ligt de uitdaging in de betaalbaarheid. Het merendeel beschikt over onvoldoende eigen middelen of leencapaciteit en ziet weinig financieel voordeel in een ingrijpende renovatie. Oudere huiseigenaars en verhuurders haken in veel gevallen af: de eerste vanwege de lange terugverdientijd van de investering, de tweede omdat de baten vooral bij de huurders terechtkomen.
Zelfs huishoudens die de financiële middelen wél hebben, zetten niet automatisch de stap naar renovatie. Kennisgebrek over voordelen, verplichtingen en beschikbare financieringsvormen of simpelweg een gebrek aan interesse zorgen ervoor dat ook financieel draagkrachtige gezinnen vaak passief blijven.
Kostenplaatje en investeringsnood
Het totale bedrag dat nodig is om alle woningen tegen 2050 energienormen te laten halen, wordt door de Nationale Bank geschat op 350 miljard euro, of ongeveer 65.000 euro per woning. De CRB houdt bij haar analyse rekening met verschillen tussen woningen en gezinssituaties om een realistischer beeld van de haalbaarheid te schetsen.
Sensibilisering en beleid
De raad pleit voor een grootschalige sensibiliseringscampagne, gericht op huishoudens die wél over de middelen beschikken. De focus moet liggen op de voordelen van renovatie – lagere energiekosten en meer comfort – én op alternatieve financieringsmogelijkheden, zoals de heropname van bestaande hypothecaire kredieten. Tegelijkertijd wordt kritiek geuit op de onvoorspelbare en veranderlijke regelgeving rond renovatiesubsidies en -verplichtingen.
Verplichting voor EPC-attest
De CRB stelt ook voor om het Energieprestatiecertificaat (EPC) verplicht te maken voor alle woningen, ongeacht of ze verkocht of verhuurd worden. Dit zou huiseigenaars een duidelijker beeld geven van toekomstige kosten en de overheid voorzien van een gedetailleerd overzicht van het woningbestand, dat nu nog grotendeels op schattingen is gebaseerd.
Daarnaast wordt gepleit voor een hervorming van het EPC zelf. Momenteel geeft het certificaat een theoretisch beeld van het energieverbruik en kan de beoordeling aanzienlijk verschillen tussen keurders, waardoor het instrument onvoldoende betrouwbaar is voor praktische toepassing.
(Foto: Shutterstock)
