Brussel kende dit weekend twee nachten tegelijk: een museumnacht en een politienacht.
Afgelopen zaterdagavond om zeven uur gingen in Brussel achtentwintig musea open voor Museum Night Fever, de jaarlijkse nacht waarin de stad haar collecties tot één uur 's nachts openstelt voor een publiek dat er anders niet altijd komt. Op hetzelfde moment stonden elders in de stad jongeren tegenover de politie, in het centrum, aan het Zuidstation en in Anderlecht. Tegen het einde van de avond telde de organisatie 14.400 museumbezoekers, van wie bijna driekwart tussen 16 en 35 jaar oud. De politie telde 150 arrestaties.
Twee totaal verschillende verhalen over jong Brussel, op exact dezelfde avond.
Drag tussen de bankbiljetten
De negentiende editie van Museum Night Fever, georganiseerd door de vzw Brussels Museums, had weinig weg van een stoffige rondleiding. In het museum van de Nationale Bank traden dragqueens en dragkings op, in Art & Marges was een tatoeëerder live aan het werk en het Brusselse stadhuis deed voor het eerst mee. Het BELvue-museum trok het meeste volk, gevolgd door Bozar, het museum van de Koninklijke Bibliotheek en het stadhuis.
Gemiddeld bezocht elke deelnemer drie tot vier musea, goed voor zo'n 54.000 bezoeken, waarna de nacht voor wie nog energie overhad verderging op de feesten in C12 onder het Centraal Station en in de Botanique.
Het bezoekersaantal lag iets lager dan vorig jaar, toen bijna 16.000 mensen meededen, maar de organisatie spreekt van "een belangrijke steun voor de Brusselse musea". Het doelpubliek is uitdrukkelijk de groep die volgens Brussels Museums "niet altijd spontaan de weg naar musea vindt". Met bijna driekwart van de bezoekers tussen 16 en 35 jaar lijkt die opzet behoorlijk te lukken.
Onrust rond de Beurs
Buiten verliep de avond een pak minder cultureel. De confrontaties tussen de politie en betogende jongeren maakten het begin van de museumnacht moeilijk, het openbaar vervoer lag een tijd stil en Belgian Beer World, een van de trekpleisters in het gebouw van de Beurs, moest door de onrust op het Beursplein drie uur lang de deuren sluiten.
Het was de tweede keer in een week dat het in Brussel uit de hand liep. Na een protest van Franstalige scholieren tegen de besparingen in het onderwijs werden 118 mensen administratief en 32 gerechtelijk aangehouden. Vijf agenten raakten lichtgewond en het parket vervolgde negentien verdachten. De stad verbood de deelsteps in het centrum voor de rest van het weekend.
Dezelfde leeftijd, een andere avond
Het beeld is bijna te mooi om de twee groepen niet tegenover elkaar te zetten, maar daarmee zouden we het onszelf wel erg gemakkelijk maken. Niet elke jongere die op straat kwam, was een relschopper. Het protest begon als een betoging van scholieren tegen een reële besparing van zo'n 300 miljoen euro in het Franstalige onderwijs en lang niet iedereen die meeliep, zocht de confrontatie.
Omgekeerd weten we natuurlijk ook niet of iemand die zaterdag werd opgepakt nooit een museum binnenstapt. Van 150 arrestaties en 14.400 museumbezoekers kun je moeilijk twee keurige sociologische vakjes maken met aan de ene kant de kunstliefhebbers en aan de andere kant de amokmakers.
Maar het contrast blijft opmerkelijk.
Op dezelfde avond waarop Brussel opnieuw het nieuws haalde met rellen, gewonde agenten en 150 arrestaties, trokken enkele straten verder 14.400 mensen langs 28 musea. Bijna driekwart van hen was jonger dan 35.
Museum Night Fever laat in ieder geval zien dat het oude beeld van jongeren die niet meer geïnteresseerd zouden zijn in musea behoorlijk versleten is. Geef hen muziek, performances, drag, tattoos en een andere manier om zo'n museum binnen te stappen, en ze komen met duizenden opdagen.
Misschien hoeven we daar voor één keer geen groot maatschappelijk besluit aan vast te knopen. Brussel had zaterdag gewoon twee verhalen te vertellen over zijn jongeren.
Allebei waren ze waar. Alleen haalt het ene doorgaans iets makkelijker de voorpagina dan het andere.
(Foto: PD/museumnights)