Begrotingstekort en politieke ego’s blokkeren de onderhandelingen.
Vandaag is het precies 500 dagen gelden dat we gingen stemmen. Sindsdien functioneert het gewest Brussel zonder nieuwe regering, met duidelijke gevolgen voor beleid, subsidies en investeringen. De zes partijen die nog rond de onderhandelingstafel zitten, worstelen met inhoudelijke en politieke obstakels om een akkoord te bereiken.
Gesprekken over begrotingsakkoord blijven stroef
De huidige onderhandelingen richten zich op een begrotingsakkoord dat het Brusselse tekort tegen 2029 met één miljard euro moet verkleinen. Het grootste deel van die besparing – tussen 750 en 800 miljoen euro – moet worden gerealiseerd via snijwerk in grote kostenposten, zoals MIVB en Brussel Mobiliteit, terwijl de resterende 200 miljoen euro wordt gezocht via nieuwe inkomsten of belastingaanpassingen.
De zes partijen – MR, PS en Les Engagés aan Franstalige zijde, Groen, Vooruit en Open VLD aan Nederlandstalige zijde – bespreken deze week intensief mobiliteit, fiscaliteit en huisvesting. Er wordt gewerkt met tabellen en concrete cijfers, maar consensus over hoofdpijndossiers zoals de kosten van Metro 3 of nieuwe ticketprijzen bij de MIVB is nog ver weg. Ook de regels rond aanwervingen bij gewestdiensten worden bekeken om extra besparingen te realiseren.
Politieke blokkades en het ontbreken van een Nederlandstalige meerderheid
Zelfs bij een inhoudelijk akkoord blijven politieke obstakels de formatie blokkeren. De drie Nederlandstalige partijen aan tafel beschikken niet over een meerderheid van Nederlandstalige zetels in het Brussels Parlement. Voor een nieuwe regering moet een vierde partij – N-VA, CD&V of Team Fouad Ahidar – instappen.
Open VLD wil daarbij geen regering vormen zonder N-VA, terwijl PS een veto heeft uitgesproken tegen de N-VA. CD&V eist inspraak bij onderhandelingen en weigert steun te verlenen zonder garanties. Pogingen om compromissen te vinden stuiten op geblokkeerde ego’s en een gebrek aan vertrouwen tussen partijen.
Daarnaast heeft de aangekondigde ontslagprocedure van minister van Begroting Sven Gatz (Open VLD) de complexiteit vergroot. Hoewel hij om gezondheidsredenen zijn ontslag wilde indienen, bleef dit procedureel steken, waardoor de onderhandelingen verder bemoeilijkt werden. Belgischer wordt het niet.
Economische en maatschappelijke impact
Het uitblijven van een regering heeft concrete gevolgen. Subsidies aan organisaties zoals Samusocial liggen stil, waardoor uitgevoerde projecten niet kunnen worden betaald. Renovatiepremies blijven geblokkeerd: ruim 1.900 dossiers met eindfactuur uit 2024 wachten op een totaalbedrag van 29 miljoen euro, met nog eens 1.560 dossiers in behandeling. Nieuwe aanvragen zijn onmogelijk zolang er geen regeerakkoord is.
Ook ondernemers voelen de impact. Bouwmaterialen worden selectiever gekocht, en administratieve vertragingen in vergunningen en stedenbouw veroorzaken frustratie. VOKA waarschuwt dat extra belastingen niet bij ondernemers terecht mogen komen en pleit voor efficiëntere administratieve processen, bijvoorbeeld door afdelingen samen te voegen.
Dus?
De Brusselse politieke impasse duurt inmiddels ruim anderhalf jaar. De combinatie van een tekort aan Nederlandstalige meerderheid, politieke veto’s en complexe begrotingsdiscussies houdt beleidsbeslissingen tegen. Ondertussen blijven subsidies, premies en investeringen stagneren, waardoor gezinnen, organisaties en bedrijven de effecten van de politieke blokkade direct voelen.
(Foto:Shutterstock)