Begrotingsakkoord legt De Wevers zwakte bloot: volgens Vlaams Belang draagt Vlaanderen opnieuw de zwaarste last.
In het federale begrotingsakkoord ziet Vlaams Belang een strategische fout van formaat. De partij insinueert dat Bart De Wever, als premier Ć©n als kopstuk van een partij die ooit onwrikbaar stond voor Vlaamse autonomie en een uitgeklede monarchie, vandaag budgetkeuzes verdedigt die volgens hen vooral de Vlaamse middenklasse treffen. Daarmee, zo luidt de kritiek, raakt N-VA vervreemd van de koers waarmee ze groot geworden is: Vlaanderen eerst, zonder Belgische ballast.
Van anti-monarchistische Vlaams-nationalisten naar Belgische boekhouders
Vlaams belang serveert N-VA verwijt dat hard zal blijven hangen: de Nieuw-Vlaamse Alliantie was decennialang een partij die de Belgische staatsstructuur als hinderpaal zag en de monarchie als een overbodige rekwisiet, maar legitimeert nu volgens Vlaams Belang een begrotingssanering waarvan vooral Vlamingen de impact voelen. De vroegere strijd voor fiscale autonomie, regionalisering van sociale zekerheid en een fundamentele machtsverschuiving richting Vlaanderen maakt plaats voor federale compromistechniek. Een partij die ooit de Belgische geldstromen aan de kaak stelde, verdedigt nu een akkoord dat precies diezelfde geldstromen vernieuwt en verstevigt.
Gas, btw, index: maatregelen vallen vooral in Vlaanderen zwaarder
De discussie draait niet om Ć©Ć©n detail, maar om de cumulatieve impact. De accijnsverhoging op aardgas treft vooral de Vlaamse huishoudens, waar gasverwarming de norm is. De federale verschuiving van 6 naar 12 procent btw op cultuur, evenementen en sport ā activiteiten die in Vlaanderen beter ontwikkeld Ć©n frequenter bezocht worden ā versterkt het beeld van een geografisch scheve lastenverdeling.
Ook de ingreep in de index voor hogere lonen wordt door tegenstanders als communautair scheef beschouwd. Vlaanderen kent een grotere concentratie van werknemers met hogere brutolonen; de maatregel weegt daardoor zwaarder in Vlaamse portefeuilles. Voor Vlaams Belang is dat geen toeval, maar de zoveelste bevestiging van een federale logica die Vlaanderen eerder aanzuigt dan ondersteunt.
Tom Van Grieken was bijzonder scherp voor N-VA in āDe Afspraakā: āDe Vlamingen zijn 60prcent van de bevolking en betalen 70% van de belastingen. 86 procent van de leeflonen gaat naar niet-Vlamingen. De opvang van asielzoekers kost jaarlijks 1,1 miljard euro. Tijd dat hierop bespaard wordt en niet op onze mensen!ā
De liberale kritiek: te veel taksen, te weinig echte sanering
Niet alleen Vlaams Belang hakt in op het akkoord. De Vlaamse liberalen lanceren hetzelfde verwijt, zij het minder communautair gekleurd: een begroting die vooral steunt op belastingstijgingen en waarin de structurele besparingen achterblijven. Waar de regering 3,6 miljard aan nieuwe inkomsten inschat, spreken de liberalen van 4,6 miljard aan bijkomende belastingdruk. Het is vooral de keuze om inspanningen uit nieuwe inkomsten te halen ā in plaats van uit hervormingen ā die kritiek uitlokt.
Voor N-VA blijft het officiƫle verweer hetzelfde: de lasten op arbeid dalen met meer dan 4 miljard, de koopkracht zou tegen 2030 netto 1.000 euro stijgen voor wie werkt, en de verschuivingen zijn volgens hen nodig om het begrotingstekort onder controle te krijgen.
Links ziet een andere fout: de rijksten worden ontzien
Aan de linkerzijde klinkt dan weer dat de sanering oneerlijk is omdat de hoogste vermogens buiten schot blijven. De kritiek verschilt inhoudelijk, maar toont hetzelfde patroon: niemand ziet in het akkoord een evenwichtige inspanning.
Een oude kwetsbaarheid komt opnieuw boven
De echte politieke kernvraag blijft: toont dit begrotingsakkoord de zwakke plek van De Wever en zijn partij? De achilleshiel van een beweging die groot werd door Belgische structuren te bekritiseren, maar die nu zelf de verantwoordelijkheid draagt om ze overeind te houden. Vlaams Belang speelt precies op die snaar: wie ooit Vlaanderen beloofde te ontkoppelen van een federale financiƫle last, kan zich vandaag niet veroorloven dat een sanering op Vlaamse schouders belandt.
De Wever is de leider van een Vlaamse partij die volgens tegenstanders haar historische missie heeft verwaterd. De begroting wordt zo niet enkel een cijferoefening, maar een politieke stresstest voor een partij die altijd beweerde dat BelgiĆ« het probleem was ā en nu moet bewijzen dat zij niet het probleem wordt voor Vlaanderen.
(Foto: screenshot Facebook/De Afspraak)
