Tussen droom en daad staat Fluvius in de weg en de koppigheid van de Vlaming.
De Vlaming moet – volgens onze ontwaakte beleidsmaker – eerst nog wakker worden uit zijn fossiele winterslaap. De Vlaamse regering mag dan wel al jaren warm en koud tegelijk blazen over de “noodzakelijke energietransitie”, de Vlaming is nog niet van plan om zijn oude gewoontes aan de haak te hangen. Geen elektrische wagen op de oprit, geen warmtepomp onder het dak – en dus ook – zo redeneren ze bij Fluvius – geen nood om het elektriciteitsnet tot in de huiskamer met miljarden euro’s uit te breiden. En dus draait het investeringsplan plots richting bedrijven, die wél met hun voeten stemmen.
Van stekkerdroom naar stekkerspook
Wie dacht dat we massaal zouden overstappen naar elektrische auto’s, heeft zich duidelijk verkeken op de Vlaming-in-zijn-natuurlijke-habitat: een benzinewagen, een half geïsoleerde woning en een diepgeworteld wantrouwen tegenover alles wat anders en duur is. Fluvius had gerekend op een stormloop naar de laadpaal. Maar de verkoop van elektrische auto’s aan particulieren blijft slabakken, en de gemiddelde warmtepomp raakt voorlopig ook vooral op folders geïnstalleerd. Tiens, hoe zou dat komen. Zou het kunnen omdat EV’s te duur zijn, te weinig bereik en je moet aanschuiven om te ‘laden’? Zou het kunnen dat ook warmtepompen, niet opleveren wat ze beloven en te duur zijn voor wie geen woonbonus krijgt zoals zij die in Brussel dit sprookje bedenken?
Raf Bellers, directeur netbeheer bij Fluvius, ziet die klepel ook hangen en vat het als volgt samen: elektrische wagens blijven prijzig, het laadnetwerk is nog niet waterdicht en woningen zijn onvoldoende geïsoleerd om efficiënt te verwarmen met een warmtepomp. En dus? Dus wordt het mes gezet in de miljardeninvesteringen die Fluvius van plan was te doen in het laagspanningsnet — dat deel van het netwerk dat gezinnen van stroom voorziet. Die klepel zien wij dan weer niet hangen.
Comfort boven klimaat
Uit een recente bevraging die Fluvius liet uitvoeren, blijkt dat slechts 14 procent van de gezinnen “helemaal mee” is met de energietransitie. De rest kijkt liever nog even de poes uit de boom wegens “te duur”, “te moeilijk” of “te veel gedoe”. Zij parkeren het elektrisch rijden of elektrisch verwarmen en wachten op betere tijden.
Guy Cosyns, directeur databeheer bij Fluvius, wil daarom de domme passieve meerderheid wakker schudden. Een beetje (her)opvoeden, zeg maar. Maar de geschiedenisboekjes leren ons dat de Belgen de dappersten onder de Galliërs waren: probeer die ‘Belgen’ maar eens te overtuigen.
Het bedrijfsleven trekt de stekker wél uit het verleden
En dus kijkt Fluvius richting bedrijven. Want daar is de transitie wél bezig. Grote industriële spelers elektrificeren hun processen, schakelen over van gas naar stroom en installeren grootschalige batterijparken alsof het zonnepanelen zijn op een doorsnee Vlaamse carport. Waar oorspronkelijk 5.500 kilometer aan middenspanningsnet zou worden versterkt, wordt dat nu opgetrokken tot 7.500 kilometer. Moeten we nu onder indruk zijn, of gewoon concluderen dat de industrie wél de centen heeeft en zij die bij de beenhouwer in de rij staan niet?
De Fluvius-boodschap is duidelijk: als de burger niet mee wil, investeert men liever in wie wél beweegt. Want – zo geloven ze bij Fluvius – bedrijven hebben geen tijd voor koudwatervrees. Die moeten vooruit, en snel ook. Zeker met de komst van cloudinfrastructuur, AI-toepassingen en industriële megabatterijen, die vragen om een stevig en performant elektriciteitsnet. En daar wil Fluvius dan ook het vrijgekomen geld naartoe sluizen.
Dat we straks onvoldoende capaciteit hebben om de verplichte warmtepomp en opgedrongen elektrische wagen te doen dragen, is een een probleem voor later. Toch?
