De terugkeer van The Rock in de ‘oorlog tegen het uitschot’.
Donald Trump heeft zondagavond aangekondigd dat hij de beruchte gevangenis van Alcatraz opnieuw in gebruik laat nemen. Alcatraz zal niet langer een museum of filmset zijn, maar het ultieme strafkamp voor “Amerika’s meest meedogenloze en gewelddadige criminelen”.
Op zijn Truth Social verklaarde de 78-jarige gezant van god dat het gedaan moet zijn met wat hij omschrijft als “de aanhoudende verwennerij van misdadige tuig”.
Crimneeltje Trump
Trump had het uiteraard niet over zichzelf. Op 30 mei 2024 werd hij nochtans door een jury in New York schuldig bevonden aan alle 34 aanklachten wegens het vervalsen van bedrijfsdocumenten in de zogenaamde 'zwijggeldzaak' rond pornoactrice Stormy Daniels. Deze veroordeling maakte hem de eerste voormalige Amerikaanse president die schuldig werd bevonden in een strafzaak. Op 10 januari 2025 werd Trump formeel veroordeeld, maar de rechter legde geen straf op. Hij kreeg een 'onvoorwaardelijke vrijlating', wat betekent dat hij geen gevangenisstraf, boete of taakstraf kreeg, maar wel een strafblad heeft.
Nederlandse Omroep Stichting
Naast deze strafrechtelijke veroordeling is Trump ook civielrechtelijk aansprakelijk gesteld in meerdere zaken. In mei 2023 werd hij door een jury aansprakelijk bevonden voor seksueel misbruik en smaad jegens schrijfster E. Jean Carroll, wat resulteerde in een schadevergoeding van 5 miljoen dollar. In een gerelateerde zaak in januari 2024 werd hij veroordeeld tot het betalen van 83,3 miljoen dollar aan Carroll. Daarnaast werd Trump in februari 2024 in een civiele fraudezaak veroordeeld tot het betalen van een boete van bijna 330 miljoen euro wegens fraude bij zijn Trump Organization. Zo’n straf krijg je niet omdat je aan appel pikte bij de kruidenier om de hoek.
Nu goed, volgens Trump is het tijd voor een terugkeer naar een tijdperk waarin straf nog echt pijn deed, en waarin het gevangeniswezen geen heropvoedingsprogramma maar een afschrikwekkend voorbeeld was. Nee, een eiland, volledig omgeven door ijskoud water, zal de klus wel klaren.
De comeback van The Rock
Alcatraz was ooit het strengst bewaakte stukje beton van Amerika, maar is sinds zijn sluiting in 1963 gedegradeerd tot toeristische curiositeit. Wat vroeger symbool stond voor de lange arm van justitie, werd een decor voor selfiesticks, audiogidsen en nostalgie naar een tijd waarin Al Capone er nog in zijn onderbroek rondliep. Trump wil van dat eiland opnieuw een plek maken “waar niemand wil zijn en waar niemand uit ontsnapt”, dixit zijn verklaring.
Met veel gevoel voor historische symboliek en weinig geduld voor juridische subtiliteiten, omschreef hij het Amerikaanse gevangenisbeleid als “te week, te links en te laf”. Criminelen, zo stelt Trump, “produceren enkel lijden en ellende en verdienen geen tweede kans maar een derde slot op de celdeur”. In zijn ideale scenario wordt Alcatraz opnieuw wat het ooit was: de eindhalte.
Een renovatie van beton én beleid
Dat het gevangeniscomplex de voorbije zes decennia eerder dienstdeed als decor voor blockbusters en spookverhalen, neemt Trump er naar eigen zeggen “graag bij”. Volgens zijn team wordt momenteel een inventaris opgemaakt van de noodzakelijke renovatiewerken. Het gaat om structurele versterking, modernisering van de bewakingssystemen en – naar verluidt – het aanbrengen van “visueel intimiderende details”, om de juiste sfeer van angst en afschrikking te garanderen.
Er zou ook sprake zijn van een uitbreiding, hoewel de exacte plannen nog niet zijn vrijgegeven. Denk: meer cellen, meer beton, minder comfort. De federale gevangenisdienst is alvast aangeschreven om zich voor te bereiden op “een nieuwe fase in het Amerikaanse strafklimaat”.
Symbolen boven systemen
Wat Trump doet, is niet alleen een gebouw heropenen. Het is een politiek gebaar in blokletters, gericht aan zijn achterban én zijn tegenstanders. Terwijl progressieve staten experimenteren met strafvermindering, re-integratie en gevangenishervorming, blaast Trump een monolithisch eiland nieuw leven in als vlaggenschip van zijn law-and-order-filosofie. Alcatraz moet opnieuw uitstralen: hier stopt de beschaving, hier begint de straf.
Tegenstanders noemen het plan dan ook vooral symboolpolitiek, en wijzen op de torenhoge kosten, de beperkte capaciteit van het eiland en de juridische vraagtekens rond het detineren van gevangenen op een eiland zonder directe toegang tot publieke voorzieningen. Maar voor Trump draait het niet om details, wel om dominantie.
Een plaats voor het ergste van het ergste – of de handigste vijanden
Wie straks precies naar Alcatraz mag verhuizen, blijft voorlopig onduidelijk. Trump heeft het over “de gevaarlijksten der gevaarlijken”. Maar wie dat zijn, lijkt even rekbaar als zijn definitie van 'nepnieuws'. Critici vrezen dat het eiland vooral een propagandistische functie zal krijgen: een plek waar het beleid tastbaar wordt, en waar men bij voorkeur beelden kan maken van oranje pakken achter tralies, onder de Amerikaanse vlag.
De ironie wil dat het eiland dat ooit symbool stond voor de onoverwinnelijkheid van het Amerikaanse justitiesysteem uiteindelijk moest sluiten wegens inefficiëntie, torenhoge kosten en structurele problemen. Maar dat zijn details die in Trumps narratief worden weggefilterd. Wat telt, is de boodschap: streng zijn is goed, streng op een eiland is beter, streng op Alcatraz is het best.
(Foto: Pixabay)