Van dennennaalden en slingers naar leer, glas, architectuur en haute couture: bijna zestig Brusselse merken geven de kerstboom een eigenzinnige make-over. In het iconische Mix Brussels wordt het traditionele feestobject drie dagen lang onderworpen aan de wetten van design, vakmanschap en een flinke dosis creatief exhibitionisme.
De kerstboom heeft het niet gemakkelijk. Nauwelijks staat hij in de woonkamer of er ontstaat discussie over de versiering, de kleur van de ballen en de vraag of de piek nog wel bij het interieur past. Voor sommigen is het een jaarlijkse familietraditie, voor anderen een noodzakelijk kwaad dat na nieuwjaar zo snel mogelijk weer naar zolder verdwijnt. In Brussel krijgt het eeuwenoude symbool van de eindejaarsfeesten alvast een andere behandeling. Daar wordt de kerstboom drie dagen lang een designobject.
Van 13 tot en met 15 november organiseert Brussels Expertise Labels (BEL) de pop-uptentoonstelling ‘Mixed Trees in Mix Brussels’, in het voormalige hoofdkwartier van verzekeringsmaatschappij Royale Belge. Bijna zestig Brusselse merken en huizen werden uitgedaagd om de kerstboom vanuit hun eigen vakgebied opnieuw uit te vinden. Het resultaat is een verzameling creaties waarin mode, ambacht, gastronomie en design elkaar ontmoeten. Sommige deelnemers gingen zelfstandig aan de slag, anderen zochten de samenwerking met kunstenaars en ontwerpers.
De kerstboom als visitekaartje
De keuze voor de kerstboom is minder vrijblijvend dan ze op het eerste gezicht lijkt. Het is een object dat iedereen kent, maar waaraan vrijwel iedereen zijn eigen betekenis geeft. Traditie, gezelligheid, nostalgie en familiegevoel zitten er allemaal in verpakt. Tegelijk is de boom uitgegroeid tot een decorstuk waarmee we graag tonen wie we zijn en hoe we wonen. De ene kiest voor ingetogen Scandinavisch, de andere voor een overdaad aan goud en glitter. En wie echt wil uitpakken, laat de boom tegenwoordig liefst aansluiten bij de rest van het interieur.
Mixed Trees speelt met die evolutie. De deelnemers vertalen hun eigen materialen, technieken en stijl naar een herkenbaar eindejaarsmotief. De kerstboom wordt zo een uithangbord voor het Brusselse vakmanschap, maar ook een oefening in creativiteit: hoeveel nieuwe vormen kun je bedenken voor een object dat al eeuwenlang in vrijwel dezelfde gedaante onze huiskamers domineert?
De tentoonstelling spreidt zich uit over twee verdiepingen rond de markante rotonde van de voormalige Royale Belge. Met zijn uitgesproken architectuur en monumentale ruimtes is dat gebouw geen neutrale tentoonstellingsplek. De omgeving geeft de creaties extra uitstraling en maakt van de wandeling door het gebouw een onderdeel van de ervaring. De scenografie staat onder de artistieke leiding van Manok Dedoncker.
Tussen ambacht en etalage
De tentoonstelling is ook een staalkaart van de uiteenlopende disciplines die Brussel rijk is. De modezaak Monsel werkt bijvoorbeeld samen met designer Ana María Gómez, die geborduurde leren handschoenen creëert. Een voorbeeld van hoe een merk zijn eigen vakkennis kan verbinden met een artistieke interpretatie. Andere deelnemers zoeken het in materiaalexperimenten, vormgeving of een heel persoonlijke vertaling van de kerstboom.
Daarmee raakt Mixed Trees aan een bredere ontwikkeling in de designwereld. Het onderscheid tussen kunst, ambacht en commercieel product wordt steeds minder scherp. Een object moet niet alleen bruikbaar zijn, het mag ook een verhaal vertellen, een interieur karakter geven en liefst nog een plek veroveren op sociale media. De kerstboom is daarvoor een dankbaar onderwerp: iedereen herkent hem, maar niemand hoeft zich aan één vaste vorm te houden.
Er zit uiteraard ook een commerciële kant aan het initiatief. De deelnemende merken krijgen de kans om hun expertise aan een breed publiek te tonen en hun naam aan een gezamenlijke tentoonstelling te verbinden. Sommige creaties krijgen na afloop zelfs een tweede leven in de winkels of ontvangstruimtes van de betrokken merken. Kunst en design verdwijnen hier dus niet noodzakelijk in een depot; ze kunnen ook gewoon mee naar de etalage.
Dat hoeft geen bezwaar te zijn. Vakmanschap moet tenslotte ook geld opbrengen. Het wordt pas interessant wanneer de creativiteit meer blijkt dan een fraai verpakte reclameboodschap. De bezoeker mag dus gerust kritisch kijken: welke ontwerpen hebben werkelijk iets te vertellen en welke zijn vooral geslaagde decoratie?
Brussel zet zijn vakmanschap in de etalage
Mixed Trees maakt deel uit van de vijfde editie van de BEL Prizes, een initiatief van Brussels Expertise Labels. Dat netwerk brengt Brusselse merken, ondernemers en makers samen die hun expertise en vakmanschap onder de aandacht willen brengen. De organisatie bestaat al sinds 1933 en verenigt vandaag meer dan zestig merken uit twaalf sectoren.
Naast de tentoonstelling worden ook de BEL Prizes uitgereikt. Daarmee wil het netwerk onder meer jong talent en ondernemers erkennen die hun beroep op een vernieuwende manier invullen. De prijzen worden op 12 november tijdens een besloten ceremonie uitgereikt; de genomineerden en laureaten krijgen ook een plaats binnen de tentoonstelling.
Voor wie de kerstboom liever eens vanuit een andere hoek bekijkt dan die van de jaarlijkse discussie over echte of namaaknaalden, is Mixed Trees een aangename Brusselse uitstap. Verwacht geen bos met identieke exemplaren en evenmin een klassieke kerstmarkt, maar een verzameling interpretaties die tonen hoeveel kanten een vertrouwd object kan hebben.
En wie na het bezoek thuiskomt en zijn eigen kerstboom plots wat gewoontjes vindt, hoeft zich niet meteen zorgen te maken. Een boom hoeft niet noodzakelijk door een designer te zijn aangeraakt om de feestdagen te overleven. Al kan een beetje smaak natuurlijk nooit kwaad.
Praktisch: Mixed Trees, van vrijdag 13 tot en met zondag 15 november 2026, telkens van 10 tot 17 uur. Mix Brussels, Vorstlaan 25/1, 1170 Watermaal-Bosvoorde. De toegang is gratis.
